Diễn đàn đầu tư hydro châu Âu tại Warsaw và bài học về kết nối chuỗi giá trị
Tác giả: Annie Nguyễn | Ngày 13 tháng 9 năm 2026
Ông Pawel Seremak, chuyên gia xây dựng nền kinh tế xanh tại FRAMKRAFT, đã chia sẻ những ấn tượng từ Diễn đàn Đầu tư Tech Tour European Hydrogen Valleys diễn ra tại Warsaw trong hai ngày vừa qua. Bài viết của ông mang đến cái nhìn tổng quan về sự kiện và những bài học quan trọng cho ngành hydro châu Âu.
Sức mạnh của mô hình Tech Tour
Theo ông Seremak, điểm mạnh của mô hình Tech Tour nằm ở khả năng tạo ra một sân chơi nơi các ý tưởng đang tìm đường thương mại hóa gặp gỡ các nhà đầu tư và nhà phát triển kinh doanh. Đây không chỉ là một hội nghị thông thường, mà là một nền tảng kết nối thực sự giữa những người có ý tưởng và những người có vốn.
Đa dạng về mức độ trưởng thành công nghệ và thương mại
Một điểm đáng chú ý là các cơ hội được trình bày trải dài trên một phạm vi đáng kể về mức độ trưởng thành kỹ thuật và thương mại:
Từ bằng chứng khái niệm (Proof of Concept) trong khoa học vật liệu: Đây là giai đoạn sớm nhất, nơi các ý tưởng công nghệ mới đang được chứng minh tính khả thi trong phòng thí nghiệm.
Đến các đề xuất đầu tư từ nhà tích hợp hệ thống: Đây là giai đoạn trưởng thành hơn, nơi các giải pháp công nghệ đã sẵn sàng để được tích hợp vào các hệ thống lớn hơn.
Và các hệ sinh thái năng lượng khu vực dựa trên hydro xanh: Đây là giai đoạn trưởng thành nhất, nơi hydro được tích hợp vào toàn bộ hệ thống năng lượng của một khu vực.
Sự đa dạng này cho thấy có nhiều cơ hội cho các nhà đầu tư với các chiến lược đầu tư khác nhau, từ đầu tư mạo hiểm giai đoạn sớm đến đầu tư hạ tầng quy mô lớn.
Xây dựng thị trường hydro cần sự tham gia đồng bộ
Một trong những bài học quan trọng nhất từ diễn đàn là: xây dựng thị trường hydro đòi hỏi sự tham gia đồng bộ across toàn bộ chuỗi giá trị, từ sản xuất năng lượng đến sử dụng cuối cùng, được hỗ trợ bởi một khung pháp lý ổn định và phát triển tốt.
Điều này có nghĩa là không thể chỉ tập trung vào một khâu của chuỗi giá trị. Ví dụ, việc xây dựng cơ sở hạ tầng sản xuất hydro mà không có khách hàng cuối cùng sẽ dẫn đến tài sản mắc kẹt. Ngược lại, việc tạo ra nhu cầu mà không có nguồn cung đáng tin cậy sẽ không thể duy trì.
Khung pháp lý ổn định là yếu tố then chốt. Các nhà đầu tư cần sự chắc chắn về quy định để có thể đưa ra quyết định đầu tư dài hạn. Sự thay đổi chính sách thường xuyên sẽ làm tăng rủi ro và chi phí vốn.
Khu vực Biển Baltic: Khách hàng, hạ tầng và nhu cầu
Các hiểu biết được chia sẻ trong phiên thảo luận "Xây dựng thị trường hydro ở khu vực Biển Baltic: Khách hàng, Hạ tầng và Nhu cầu" phù hợp với Hội đồng Hydro khu vực Biển Baltic (Baltic Sea Region Hydrogen Council) và BaHyRA, được hỗ trợ bởi Viện Thụy Điển (Swedish Institute).
Phiên thảo luận này tập trung vào ba yếu tố cốt lõi: khách hàng, hạ tầng và nhu cầu. Đây chính xác là những yếu tố mà bất kỳ thị trường hydro nào cũng cần giải quyết đồng thời. Khu vực Biển Baltic, với vị trí địa lý chiến lược và tiềm năng năng lượng tái tạo, được xem là một trong những khu vực tiên phong cho phát triển hydro ở châu Âu.
Vai trò của các ông lớn năng lượng
Cuối cùng, ông Seremak nhấn mạnh rằng sự kiên trì và cam kết dài hạn của các ông lớn năng lượng như ORLEN sẽ là yếu tố thiết yếu để biến các chiến lược hydro thành một thị trường hoạt động thực sự.
Điều này phản ánh một thực tế: trong giai đoạn đầu của thị trường hydro, các công ty lớn với nguồn lực tài chính và kinh nghiệm vận hành đóng vai trò dẫn dắt. Họ có khả năng chịu đựng thua lỗ ban đầu và xây dựng cơ sở hạ tầng cần thiết mà các công ty nhỏ hơn không thể làm được.
ORLEN, với tư cách là tập đoàn năng lượng lớn nhất Trung Âu, đã thể hiện cam kết mạnh mẽ với hydro thông qua các dự án như HySPARK và Học viện Hydro ORLEN. Sự tham gia của họ vào diễn đàn này cho thấy họ đang tìm kiếm cơ hội hợp tác và đầu tư trong lĩnh vực hydro.
Bối cảnh ngành hydro toàn cầu
Diễn đàn này diễn ra trong bối cảnh ngành hydro toàn cầu đang có những bước tiến và thoái trào đan xen. Theo báo cáo Global Hydrogen Compass 2026 của Hội đồng Hydro, tổng vốn đầu tư cam kết toàn cầu đã vượt 130 tỷ USD, nhưng nhiều dự án hydro xanh vẫn đang phải thu hẹp quy mô hoặc hủy bỏ do chi phí sản xuất cao và nhu cầu thị trường chưa đủ mạnh.
Trong bối cảnh đó, các diễn đàn như Tech Tour đóng vai trò quan trọng trong việc kết nối các bên liên quan, chia sẻ kiến thức và thúc đẩy hợp tác. Việc tập trung vào toàn bộ chuỗi giá trị, từ sản xuất đến sử dụng cuối cùng, là cách tiếp cận đúng đắn để xây dựng một thị trường hydro bền vững.
Ý nghĩa đối với Việt Nam
Diễn đàn Tech Tour và những bài học từ khu vực Biển Baltic mang lại một số tham khảo cho Việt Nam:
Thứ nhất, việc tạo ra các diễn đàn kết nối ý tưởng và nhà đầu tư là cần thiết. Việt Nam có thể học hỏi mô hình Tech Tour để tổ chức các sự kiện tương tự, kết nối các dự án hydro trong nước với nhà đầu tư quốc tế.
Thứ hai, cần có sự tham gia đồng bộ across toàn bộ chuỗi giá trị. Không thể chỉ tập trung vào sản xuất mà bỏ qua nhu cầu, hoặc ngược lại. Cần có chiến lược tổng thể từ sản xuất đến sử dụng cuối cùng.
Thứ ba, khung pháp lý ổn định là yếu tố then chốt để thu hút đầu tư. Các nhà đầu tư cần sự chắc chắn về quy định để có thể cam kết dài hạn.
Thứ tư, vai trò của các tập đoàn lớn như PVN, PV Gas, EVN là quan trọng trong giai đoạn đầu. Họ có nguồn lực và kinh nghiệm để dẫn dắt thị trường hydro non trẻ.
Kết luận
Diễn đàn Tech Tour European Hydrogen Valleys Investment Forum tại Warsaw là một ví dụ về cách kết nối các bên liên quan trong ngành hydro. Với sự tham gia của các nhà đầu tư, nhà phát triển dự án và các tập đoàn năng lượng lớn, diễn đàn đã tạo ra một không gian để thảo luận về những thách thức và cơ hội trong việc xây dựng thị trường hydro châu Âu.
Bài học quan trọng nhất là: xây dựng thị trường hydro đòi hỏi sự tham gia đồng bộ across toàn bộ chuỗi giá trị, được hỗ trợ bởi khung pháp lý ổn định và cam kết dài hạn từ các ông lớn năng lượng. Đây là những yếu tố mà Việt Nam cần cân nhắc trong quá trình phát triển ngành hydro của mình.
