Xe chạy bằng hydro hiện có lượng phát thải vòng đời thấp nhất, vượt qua cả xe điện – ICCT

Xe chạy bằng hydro hiện có lượng phát thải vòng đời thấp nhất, vượt qua cả xe điện – ICCT

Một chiếc Toyota Mirai chạy pin nhiên liệu hydro bên cạnh trạm nạp hydro (Ảnh: Toyota)

Theo phân tích mới nhất trên toàn EU, xe điện pin nhiên liệu (Fuel Cell Electric Vehicles – FCEVs) sử dụng hydro tái tạo hiện tạo ra lượng phát thải khí nhà kính vòng đời thấp nhất so với mọi loại động cơ khác – bao gồm cả xe điện chạy pin (Battery Electric Vehicles – BEVs).

Nghiên cứu này đến từ báo cáo tháng 7/2025 của Hội đồng Quốc tế về Giao thông Sạch (International Council on Clean Transportation – ICCT), tổ chức từng phanh phui bê bối khí thải của Volkswagen năm 2014.

Đánh giá vòng đời toàn diện

Báo cáo đánh giá tác động khí hậu của từng loại xe bán tại EU năm 2025 (xăng, dầu, hybrid, plug-in hybrid, BEV và FCEV) trong 20 năm, 240.000 km sử dụng – bao gồm sản xuất nhiên liệu, chế tạo xe, sản xuất pin hoặc pin nhiên liệu, khí thải từ ống xả, cung cấp điện hoặc hydro, và tái chế.

Kết quả: xe chạy hydro xanh đạt mức phát thải thấp nhất trên mỗi km trong tất cả các loại động cơ hiện có.

Con số 50 g/km bao gồm toàn bộ phát thải từ khai thác vật liệu, sản xuất xe, cung cấp năng lượng đến xử lý cuối vòng đời – gần như mức phát thải thấp nhất mà công nghệ hiện tại có thể đạt được.

Nguồn năng lượng quyết định mức phát thải

Xe FCEV chỉ đạt mức phát thải cực thấp này khi dùng hydro xanh, được sản xuất bằng phương pháp điện phân sử dụng năng lượng gió, mặt trời hoặc thủy điện. Nếu dùng hydro xám từ khí tự nhiên, phát thải tăng vọt lên 175 g/km – cao gấp hơn 3 lần.

ICCT nhấn mạnh rằng điều quan trọng là nguồn năng lượng, không chỉ loại động cơ.

Tình hình cung cấp hydro xanh ở châu Âu

Hiện tại hydro xanh chưa phổ biến ở EU, nhưng tốc độ triển khai đang nhanh. Mạng lưới trạm nạp hydro lớn nhất châu Âu – H2 MOBILITY – đã ký hợp đồng dài hạn với Air Liquide để cung cấp hydro tái tạo được chứng nhận.
Tại Đức, Pháp, Hà Lan và Bắc Âu, hầu hết dự án trạm nạp hydro công cộng mới đều tích hợp điện phân tại chỗ, giảm phụ thuộc vào hydro xám.

EU cũng ưu tiên chính sách và quỹ hỗ trợ hydro xanh cho giao thông vận tải.

Xe điện BEV vẫn sạch nhưng khởi đầu “nặng ký” hơn

BEV có mức phát thải thấp (63 g/km với điện lưới EU, 52 g/km với điện tái tạo 100%), nhưng quá trình sản xuất pin gây phát thải cao hơn xe động cơ đốt trong khoảng 40%.
Theo ICCT, một BEV cần chạy khoảng 17.000 km mới bù đắp được lượng phát thải so với xe xăng/dầu mà nó thay thế.

Phát thải khí nhà kính (GHG) vòng đời – g CO₂e/km

• Xăng + nhiên liệu sinh học: 235 g/km

• Dầu diesel + nhiên liệu sinh học: 234 g/km

• Khí tự nhiên + khí sinh học: 203 g/km

• Xe hybrid chạy điện: 188 g/km

• Xe plug-in hybrid: 163 g/km

• Xe điện chạy pin (BEV), lưới điện giai đoạn 2025–2044: 63 g/km

• Xe điện chạy pin (BEV), năng lượng tái tạo: 52 g/km

• Xe điện pin nhiên liệu hydro (FCEV), hydro tái tạo: 50 g/km

• Xe điện pin nhiên liệu hydro (FCEV), hydro từ khí tự nhiên: 175 g/km

Thành phần phát thải (màu sắc):

• Sản xuất điện

• Sản xuất nhiên liệu

• Tiêu thụ nhiên liệu

• Bảo dưỡng

• Sản xuất pin

• Sản xuất bình chứa hydro

• Sản xuất xe

Khuyến nghị chính sách

ICCT cho rằng chỉ BEV và FCEV dùng năng lượng tái tạo mới có tiềm năng khử carbon dài hạn để đạt mục tiêu khí hậu của EU. Báo cáo khuyến nghị:

• Tiếp tục loại bỏ xe động cơ đốt trong, hybrid và plug-in hybrid vào năm 2035.

• Chỉ hỗ trợ lộ trình hydro và điện có khả năng khử carbon hoàn toàn.

• Đánh giá đầy đủ phát thải vòng đời, không chỉ khí thải ống xả.

Kết luận

Xe chạy pin nhiên liệu hydro tái tạo hiện là phương tiện phát thải carbon thấp nhất, vượt BEV, hybrid và các loại xe xăng, dầu – ngay cả khi có trộn nhiên liệu sinh học.

Cả FCEV và BEV đều đóng vai trò quan trọng trong lộ trình giảm phát thải giao thông đường bộ, nhưng hydro đang dẫn đầu về tác động khí hậu tối thiểu. Thách thức còn lại là tốc độ mở rộng nguồn cung hydro sạch để đáp ứng nhu cầu thị trường.