Trung Quốc đứng trước làn sóng bùng nổ “nhôm xanh”
Ngày 7/3/2026
Nhu cầu nhôm toàn cầu đang tăng mạnh, và Trung Quốc – quốc gia sản xuất nhôm lớn nhất thế giới – có thể đang bước vào một giai đoạn bùng nổ của nhôm sản xuất bằng năng lượng sạch, thường được gọi là “nhôm xanh”. Theo một phân tích đăng trên Canary Media, sự kết hợp giữa nhu cầu thị trường tăng cao và chính sách khử carbon của chính phủ đang thúc đẩy quá trình chuyển đổi của ngành luyện nhôm tại nước này.
Nhôm – “điện đông đặc” của nền kinh tế hiện đại
Sản xuất nhôm là một trong những ngành công nghiệp tiêu thụ điện năng lớn nhất thế giới. Vì vậy, ngành này thường được ví như “điện đông đặc”. Lượng phát thải carbon của nhôm phụ thuộc rất lớn vào nguồn điện sử dụng trong quá trình luyện kim.
Trong bối cảnh Trung Quốc đang xây dựng hệ thống năng lượng tái tạo lớn nhất thế giới với các trang trại điện mặt trời, điện gió và nhà máy điện hạt nhân mới, quá trình chuyển dịch sang điện sạch đang mở ra cơ hội để giảm mạnh lượng phát thải của ngành nhôm.
Nhu cầu nhôm tăng mạnh
Sản lượng nhôm của Trung Quốc đã đạt mức kỷ lục trong năm qua khi nhu cầu tăng mạnh, đặc biệt từ các lĩnh vực như:
-
hạ tầng điện
-
năng lượng tái tạo
-
xe điện
-
trung tâm dữ liệu
Giá nhôm trên thị trường quốc tế cũng tăng gần 35% trong năm qua, khiến nhôm sản xuất bằng điện sạch – dù có chi phí cao hơn – trở nên cạnh tranh hơn nhờ “phụ phí xanh”.
Chính sách thúc đẩy khử carbon trong ngành nhôm
Chính phủ Trung Quốc đang triển khai nhiều chính sách nhằm giảm sự phụ thuộc của các nhà máy luyện nhôm vào điện than. Các chính sách mới bao gồm:
-
khuyến khích sử dụng điện tái tạo
-
hỗ trợ các ngành công nghiệp khó khử carbon, trong đó có nhôm
-
thúc đẩy sử dụng các nguồn năng lượng mới như hydro xanh
Những chính sách này đang bắt đầu phát huy tác dụng và tạo động lực cho ngành nhôm chuyển dịch sang mô hình sản xuất ít carbon hơn.
Vai trò của nhôm tái chế
Một yếu tố quan trọng trong quá trình “xanh hóa” ngành nhôm là tăng tỷ lệ nhôm tái chế. Sản xuất nhôm thứ cấp từ phế liệu chỉ tiêu tốn khoảng 5% năng lượng so với sản xuất nhôm nguyên sinh và có thể giảm phát thải tới 80–95%.
Trung Quốc đặt mục tiêu nâng sản lượng nhôm tái chế lên hơn 15 triệu tấn vào năm 2027, qua đó giảm đáng kể nhu cầu sản xuất nhôm mới từ quặng bauxite.
Những giới hạn của quá trình chuyển đổi
Dù tiềm năng lớn, quá trình chuyển đổi của ngành nhôm Trung Quốc vẫn đối mặt với một số hạn chế. Trong gần một thập kỷ qua, Bắc Kinh đã áp dụng trần công suất sản xuất nhôm nhằm tránh tình trạng dư cung và giảm áp lực lên hệ thống điện.
Do đó, thay vì tăng mạnh sản lượng, tương lai của ngành nhôm Trung Quốc có thể sẽ được định hình bởi địa điểm và nguồn điện sản xuất. Các nhà máy luyện nhôm mới có xu hướng được đặt tại những khu vực có nguồn điện thủy điện hoặc năng lượng tái tạo dồi dào.
Tác động đối với chuỗi cung ứng toàn cầu
Trong bối cảnh thế giới ngày càng yêu cầu các vật liệu có lượng phát thải thấp, sự trỗi dậy của nhôm xanh tại Trung Quốc có thể tác động lớn đến chuỗi cung ứng toàn cầu.
Nếu quá trình chuyển đổi này tăng tốc, nhôm có thể trở thành một trong những kim loại công nghiệp đầu tiên được khử carbon ở quy mô lớn, mở đường cho các ngành công nghiệp nặng khác như thép và xi măng.
