Mónica Trilho (Wood Mackenzie): Phí lưới điện tại Tây Ban Nha có thể cộng thêm ~1 USD/kg H₂ vào chi phí hydro – Các dự án vẫn đang vật lộn với giấy phép và công suất lưới
Ngày 19 tháng 6 năm 2026
Annie Nguyễn
Bà Mónica Trilho, chuyên gia tại Wood Mackenzie, vừa chia sẻ những hiểu biết sâu sắc sau khi điều phối phiên thảo luận về các dự án hydro xanh tại Tây Ban Nha trong khuôn khổ sự kiện Connecting Hydrogen Europe 2026. Phiên thảo luận có sự tham gia của các nhà phát triển dự án hàng đầu, bao gồm Catalina (Copenhagen Infrastructure Partners), Hysencia (DH2 energy) và Thung lũng Hydro Xanh Andalusia (Moeve), cùng các tổ chức Fundación Hidrógeno Aragón và BH2C Asociación.
Phí lưới điện – Gánh nặng chi phí đáng kể
Một trong những điểm nổi bật từ cuộc thảo luận là các nhà phát triển dự án đã xác nhận phí lưới điện (grid fees) là một gánh nặng chi phí đáng kể. Tại Tây Ban Nha, các khoản phí này có thể cộng thêm khoảng 1 USD cho mỗi kg hydro vào chi phí sản xuất hydro bình quân (LCOH) – một con số không hề nhỏ trong bối cảnh cạnh tranh về chi phí.
Các chiến lược sản xuất điện "sau đồng hồ" (behind-the-meter) – tức tự sản xuất và tiêu thụ điện tại chỗ – có thể giúp giảm bớt gánh nặng này, nhưng lại đặt ra một ràng buộc mới: tính không liên tục và tỷ lệ sử dụng thiết bị thấp hơn. Hiện tại, vẫn chưa có một chiến lược nguồn điện tối ưu duy nhất. Các mô hình hybrid – kết hợp nguồn điện tái tạo tự sản xuất với quyền truy cập lưới điện – đang nổi lên như giải pháp thực dụng nhất.
Giấy phép và công suất lưới – Rào cản quan trọng như giá cả
Một điểm khác được nhấn mạnh xuyên suốt các phiên thảo luận là: thủ tục cấp phép và công suất lưới điện quan trọng không kém giá cả. Trước khi tối ưu hóa chi phí, các nhà phát triển vẫn đang phải vật lộn để đảm bảo và kết nối nguồn điện. Trong một số trường hợp, các dự án đã có nguồn tài trợ và tiến độ… nhưng không có công suất lưới để kết nối. Điều này cho thấy sự phát triển của các dự án hydro cần phải được thực hiện song song với quy hoạch và nâng cấp lưới điện.
Bài học cho các thị trường khác
Những thách thức mà các dự án hydro Tây Ban Nha đang đối mặt – phí lưới điện cao, thủ tục cấp phép chậm và thiếu công suất lưới – là những bài học quý giá cho các thị trường hydro mới nổi, bao gồm cả Việt Nam. Việc xây dựng một khuôn khổ pháp lý và quy hoạch hạ tầng đồng bộ ngay từ đầu sẽ giúp các nhà đầu tư tránh được những rào cản tương tự.
