METI chứng nhận ba doanh nghiệp là “đơn vị vận hành đủ điều kiện” trong lĩnh vực điện mặt trời
Ngày 5/2/2026
Bộ Kinh tế, Thương mại và Công nghiệp Nhật Bản (METI) đã công bố danh sách các doanh nghiệp được chứng nhận là “Doanh nghiệp phát điện mặt trời đủ điều kiện vận hành ổn định dài hạn”. Tính đến ngày 30/1, ba doanh nghiệp đầu tiên được chứng nhận gồm: Osaka Gas, Mitsubishi HC Capital Energy (quận Chiyoda, Tokyo) và NTT Anode Energy (quận Minato, Tokyo).
Hệ thống “Doanh nghiệp phát điện mặt trời đủ điều kiện vận hành ổn định dài hạn” là cơ chế trong đó Bộ trưởng METI chứng nhận các doanh nghiệp có trách nhiệm và đủ năng lực đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển điện mặt trời bền vững trong xã hội.
Trọng tâm của cơ chế này là khuyến khích các doanh nghiệp tập hợp và quản lý hiệu quả các nhà máy điện mặt trời thương mại hạ áp có công suất đấu nối dưới 50 kW — phân khúc chiếm số lượng lớn trên thị trường Nhật Bản.
Các doanh nghiệp được chứng nhận không chỉ phải tuân thủ pháp luật trong hoạt động phát điện của mình mà còn phải yêu cầu các dự án mà họ đầu tư đảm bảo tuân thủ quy định pháp lý và hài hòa với cộng đồng địa phương.
Điều kiện để được chứng nhận
Để đạt chứng nhận, doanh nghiệp phải đáp ứng ba tiêu chí chính:
-
Là đơn vị có trách nhiệm và được cộng đồng địa phương tin cậy, thể hiện qua việc tuân thủ pháp luật và cam kết đảm bảo an toàn, chung sống hài hòa với địa phương.
-
Có khả năng vận hành ổn định dài hạn, với các mục tiêu định lượng rõ ràng trong kế hoạch quản lý trung hạn (quy mô tích hợp điện mặt trời, thời gian vận hành…) và có cơ chế theo dõi hàng năm.
-
Có khả năng hoạt động độc lập không phụ thuộc vào cơ chế FIT hoặc FIP, thông qua việc chứng minh đã vận hành các nhà máy điện mặt trời quy mô nhất định trong môi trường cạnh tranh thị trường.
Lợi ích khi được chứng nhận
Các doanh nghiệp đủ điều kiện sẽ được hưởng một số ưu đãi, bao gồm:
-
Giảm gánh nặng tổ chức họp giải trình khi có thay đổi về FIT/FIP
-
Mở rộng áp dụng cơ chế giám sát kỹ sư điện trưởng
-
Được miễn một số yêu cầu huy động quỹ xử lý chi phí tháo dỡ khi bổ sung tấm pin
-
Được tiếp cận trước thông tin về các dự án có nhu cầu chuyển nhượng
Bối cảnh chính sách
Cơ cấu ngành điện mặt trời tại Nhật Bản hiện mang tính phân tán cao. Các nhà máy hạ áp chiếm hơn 80% số lượng dự án nhưng chỉ khoảng 30% tổng công suất lắp đặt.
METI lo ngại rằng khi thời hạn mua điện theo cơ chế FIT và FIP kết thúc, mô hình phân tán này có thể gây khó khăn cho việc vận hành và quản lý hiệu quả, thậm chí khiến nhiều chủ đầu tư nhỏ rút khỏi thị trường.
Vì vậy, Chính phủ Nhật Bản đã xây dựng hệ thống chứng nhận này nhằm khuyến khích các doanh nghiệp có năng lực tập hợp, sở hữu và quản lý các dự án điện mặt trời nhỏ lẻ, tạo nguồn cung điện ổn định dài hạn.
Trong thời gian tới, dự kiến sẽ có thêm hàng chục doanh nghiệp được chứng nhận theo cơ chế này.
