Công nghệ Trung Quốc biến khí thải độc hại thành hydro có thể giúp các nhà máy lọc dầu tiết kiệm hàng chục triệu USD
Ngày 26 tháng 1 năm 2026
Một công nghệ mới do các nhà khoa học Trung Quốc phát triển, cho phép sản xuất hydro trực tiếp từ khí thải độc hại hydrogen sulphide (H₂S), vừa hoàn tất giai đoạn thử nghiệm và đang chuẩn bị được mở rộng quy mô thương mại. Đột phá này được kỳ vọng sẽ giúp các nhà máy lọc dầu, chế biến khí và hóa chất giảm mạnh chi phí xử lý chất thải, đồng thời tạo thêm nguồn thu mới từ hydro sạch.
Hydrogen sulphide là khí cực độc phát sinh trong quá trình lọc dầu, xử lý khí tự nhiên và sản xuất hóa chất như methanol hay axit sulfuric. Do không được phép phát thải ra môi trường, H₂S hiện nay phải được xử lý bằng các tổ hợp thu hồi lưu huỳnh (SRU) – hệ thống có chi phí đầu tư rất cao, thường từ 50–150 triệu USD, trong khi lợi nhuận từ bán lưu huỳnh khó bù đắp được chi phí này.
Các nhà nghiên cứu tại Viện Hóa học Vật lý Đại Liên (Dalian Institute of Chemical Physics – DICP) đã phát triển một quy trình điện xúc tác hoàn toàn mới, có khả năng tách H₂S thành hydro và lưu huỳnh nguyên tố theo cách hiệu quả hơn và ít tốn năng lượng hơn so với các công nghệ hiện tại.
Khác với các nỗ lực trước đây vốn thất bại do lưu huỳnh bám lên điện cực gây tắc nghẽn hệ thống, công nghệ mới sử dụng điện xúc tác “ngoài điện cực” (off-site electrocatalysis). Trong bước đầu, khí H₂S được dẫn vào dung dịch nước chứa sắt ở trạng thái hoạt tính cao, nơi lưu huỳnh bị tách ra và kết tủa thành lưu huỳnh rắn để thu hồi.
Phần hydro còn lại tồn tại dưới dạng ion trong dung dịch, sau đó được chuyển hóa thành khí hydro thông qua một hệ phản ứng thứ hai sử dụng ion vanadium và chất xúc tác carbide vonfram chi phí thấp. Các ion sắt và vanadium sau phản ứng không bị thải bỏ mà được tái sinh bằng một lượng điện năng nhỏ, thấp hơn nhiều so với điện phân nước thông thường, tạo nên một chu trình khép kín, tiêu thụ năng lượng thấp.
Dự án thí điểm công suất 110 kW, triển khai tại một nhà máy methanol ở tỉnh Hà Nam, đã vận hành liên tục 1.000 giờ, xử lý thành công khoảng 100.000 m³ H₂S mỗi năm, đồng thời tạo ra hydro tinh khiết và lưu huỳnh thương phẩm.
Dù chi phí đầu tư và vận hành cụ thể chưa được công bố, việc tạo ra hai sản phẩm có giá trị thương mại từ một dòng chất thải độc hại được xem là bước tiến quan trọng, đặc biệt trong bối cảnh các nhà máy lọc dầu và hóa chất đang chịu áp lực giảm phát thải carbon và tối ưu chi phí.
Công nghệ này không chỉ giải quyết bài toán môi trường mà còn mở ra một mô hình kinh tế mới, nơi hydro được sản xuất như một sản phẩm phụ có giá trị cao từ chất thải công nghiệp, thay vì là một chi phí bắt buộc.
