Chủ tịch VAHC tại Hydrogen Dialogue Summit 2026: "Hợp tác trước, cạnh tranh sau – Cùng xây dựng thị trường hydro châu Á-Âu"
Ngày 25 tháng 6 năm 2026 | Annie Nguyễn
Munich, Đức – Ngày 24-25/6/2026, Hydrogen Dialogue Summit – diễn đàn hydro hàng đầu châu Âu – đã diễn ra tại Trung tâm Triển lãm Munich, trong khuôn khổ The smarter E Europe, triển lãm năng lượng lớn nhất châu Âu với hơn 2.800 đơn vị triển lãm và 100.000 khách tham quan. Sự kiện quy tụ các nhà lãnh đạo ngành công nghiệp, chính trị gia và nhà nghiên cứu từ khắp nơi trên thế giới.
Tại phiên thảo luận cấp cao với chủ đề "EU Electrolysis in International Competition – Is H2 Local the Answer to H2 Global?" , ông Lê Ngọc Ánh Minh, Chủ tịch Câu lạc bộ Hydrogen Việt Nam ASEAN (VAHC), đã có bài phát biểu dẫn đề với thông điệp mạnh mẽ: "Hợp tác trước, cạnh tranh sau – Cùng xây dựng thị trường hydro châu Á-Âu."
Thay đổi câu hỏi: Không phải ai thắng, mà là liệu có thể xây dựng thị trường hay không?
Mở đầu bài phát biểu, ông Minh đặt vấn đề: Khi thảo luận về hydro hôm nay, chúng ta thường đóng khung cuộc tranh luận là châu Âu đấu với châu Á, H₂ Local đấu với H₂ Global, hay công nghệ châu Âu đấu với sản xuất Trung Quốc. Nhưng theo ông, đó có thể là câu hỏi sai. "Câu hỏi thực sự không phải là ai sẽ thắng thị trường hydro. Câu hỏi thực sự là liệu chúng ta có thể xây dựng thị trường hydro trước hay không".
Bài học từ Nhật Bản, Trung Quốc và ASEAN: Hợp tác đến trước
Ông Minh đã chỉ ra ba bài học điển hình từ châu Á:
Nhật Bản – Hệ sinh thái hydro không được xây dựng thông qua cạnh tranh ngay từ đầu. Các công ty sau này trở thành đối thủ cạnh tranh đã làm việc cùng nhau về hạ tầng, tiêu chuẩn, nghiên cứu và phát triển thị trường.
Trung Quốc – Trước khi trở thành thị trường hydro và nhà sản xuất máy điện phân lớn nhất thế giới, Trung Quốc đã dành nhiều năm để xây dựng một hệ sinh thái tích hợp liên kết ngành công nghiệp, chính phủ, viện nghiên cứu và người dùng cuối.
ASEAN – Ngày nay, các quốc gia ASEAN có thế mạnh khác nhau đang hợp tác vì không một quốc gia nào có thể tự mình tạo ra nền kinh tế hydro. ASEAN đang thiết lập lưới điện sạch chung do Singapore khởi xướng còn Việt Nam đã mua điện sạch (thủy điện, điện gió) từ Lào từ lâu. Việt Nam và Malaysia bắt tay nhau bán điện gió ngoài khơi cho Singapore. Indonesia triển khai bán điện mặt trời đi Singapore. Đó là bài học về hợp tác nội khối và triển vọng hydrogen của ASEAN cũng sẽ tương tự.
"Bài học rất rõ ràng: Hợp tác đến trước. Cạnh tranh đến sau. Và có lẽ châu Âu và châu Á nên cân nhắc cùng một cách tiếp cận," ông Minh nhấn mạnh.
Thách thức lớn nhất không phải cạnh tranh nước ngoài
Theo ông Minh, thách thức lớn nhất mà ngành hydro đang phải đối mặt hôm nay không phải là cạnh tranh nước ngoài. Đó là thiếu nhu cầu, là sự không chắc chắn về quy định, và là thực tế quá ít dự án đạt được Quyết định Đầu tư Cuối cùng (FID).
"Nếu chúng ta tiếp tục tập trung chủ yếu vào việc bảo vệ thị trường trước khi tạo ra thị trường, tất cả chúng ta có thể sẽ mất đi thời gian quý báu," ông cảnh báo.
Giải pháp: Hợp tác xây dựng tiêu chuẩn, chuỗi cung ứng, hạ tầng và nhu cầu
Ông Minh đề xuất rằng châu Âu và châu Á nên hợp tác để xây dựng tiêu chuẩn, chuỗi cung ứng, hạ tầng và nhu cầu. Một khi thị trường trưởng thành tồn tại, cạnh tranh sẽ tự nhiên diễn ra sau.
Quan điểm của ông được tóm gọn trong câu kết: "Theo tôi, không có H₂ Local và cũng không có H₂ Global nếu không xây dựng một cộng đồng hydro trước. Và cộng đồng đó phải mang tính toàn cầu".
Bối cảnh: Cuộc tranh luận H₂ Local vs H₂ Global tại châu Âu
Phiên thảo luận do ông Minh tham gia diễn ra trong bối cảnh các nhà sản xuất máy điện phân châu Âu đang hoạt động trong môi trường cạnh tranh quốc tế, chịu tác động bởi các khuôn khổ chính sách công nghiệp khác nhau. Phiên thảo luận tập trung vào chiến lược tăng cường năng lực cạnh tranh và chủ quyền công nghệ của châu Âu, vai trò tiềm năng của các công cụ chính sách thương mại, và sự căng thẳng giữa hợp tác công nghệ quốc tế với áp lực cạnh tranh ngày càng tăng.
Bên cạnh ông Minh, phiên thảo luận còn có sự tham gia của các diễn giả quốc tế như ông Philipp Lückerath (Sunfire SE), Tiến sĩ Laurent Antoni (IPHE), ông Jürgen Pfeiffer (GREEN PLUS CLEAN), Tiến sĩ Ruth Prelicz (Phòng Công nghiệp và Thương mại Đức tại Oman), Tiến sĩ Mike Enskat (IRENA), Tiến sĩ Eric Rüland (RCT GH GmbH) và ông Erik Schäfer (Green Investors AG).
Ý nghĩa của bài phát biểu
Bài phát biểu của ông Minh tại Hydrogen Dialogue Summit 2026 mang một thông điệp chiến lược quan trọng: Trong bối cảnh căng thẳng thương mại và cạnh tranh công nghệ giữa các nền kinh tế lớn, cách tiếp cận hợp tác để xây dựng thị trường có thể mang lại lợi ích cho tất cả các bên, thay vì một cuộc đua bảo hộ làm chậm quá trình phát triển của toàn ngành. Với vai trò đại diện cho khu vực ASEAN – một thị trường hydro mới nổi đầy tiềm năng – ông Minh đã mang đến một tiếng nói cân bằng, kêu gọi sự hợp tác xuyên lục địa trước khi cạnh tranh có thể bắt đầu một cách lành mạnh.
