BÁO CÁO TOÀN DIỆN VỀ BỨC TRANH CHÍNH SÁCH HYDROGEN CHÂU ÂU 2026: CHUYỂN TỪ CHIẾN LƯỢC SANG TRIỂN KHAI QUY MÔ LỚN

Ngày 27/2/2026

Tháng 01/2026, Clean Hydrogen Joint Undertaking (Clean Hydrogen JU) công bố báo cáo cập nhật “The European Hydrogen Policy Landscape”, được xây dựng trong khuôn khổ European Hydrogen Observatory (EHO). Báo cáo phản ánh toàn diện hệ sinh thái chính sách hydrogen tại EU27, EFTA và Vương quốc Anh, cập nhật dữ liệu đến giữa năm 2025.

36 chính sách cấp EU bao phủ toàn chuỗi giá trị hydrogen

Theo cơ sở dữ liệu EHO, hiện có 36 chính sách và văn bản pháp luật cấp EU tác động trực tiếp hoặc gián tiếp đến hydrogen. Năm 2025 đánh dấu bước mở rộng đáng kể với 4 sáng kiến mới:

• Clean Industrial Deal

• Affordable Energy Action Plan

• Steel and Metals Action Plan

• Automotive Action Plan

Các chính sách này bổ sung vào khung pháp lý đã được thiết lập từ trước như European Green Deal, European Climate Law và gói Fit for 55.

Đáng chú ý, Clean Industrial Deal (2025) đặt hydrogen tái tạo và hydrogen carbon thấp vào trung tâm chiến lược cạnh tranh công nghiệp châu Âu giai đoạn 2025–2029, kết hợp với cơ chế Hydrogen Bank và các gói tài chính quy mô lớn.

Sản xuất hydrogen: mục tiêu điện phân và khử carbon công nghiệp

Về sản xuất, các công cụ chính sách quan trọng gồm:

• Renewable Energy Directive (RED III): yêu cầu 42% hydrogen sử dụng trong công nghiệp phải là RFNBO vào năm 2030 và 60% vào năm 2035.

• EU Emissions Trading System (EU ETS): mở rộng sang hàng hải, ETS2 cho tòa nhà và vận tải đường bộ; bao gồm cả cơ sở sản xuất hydrogen trên 5 tấn/ngày.

• Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM): áp giá carbon với hydrogen không tái tạo và các ngành thép, phân bón, xi măng.

Đặc biệt, Đạo luật Net-Zero Industry Act và Critical Raw Materials Act (có hiệu lực 2024) xác định electrolyser và fuel cell là công nghệ chiến lược, nhằm đạt 40% nhu cầu sản xuất nội khối vào 2030.

Vận chuyển và hạ tầng: hydrogen trong giao thông đường bộ, hàng hải và hàng không

AFIR (Alternative Fuels Infrastructure Regulation) yêu cầu đến 2030 phải có trạm nạp hydrogen tại các đô thị và cách 200 km trên mạng TEN-T lõi.

FuelEU Maritime và ReFuelEU Aviation đưa ra nghĩa vụ giảm cường độ phát thải và quota RFNBO, tạo thị trường dài hạn cho e-fuels dựa trên hydrogen như ammonia và e-methanol.

Automotive Action Plan 2025 dành 570 triệu EUR cho hạ tầng nhiên liệu thay thế, đặc biệt hydrogen cho xe tải nặng.

Sử dụng cuối: công nghiệp dẫn dắt nhu cầu

Khảo sát 30 quốc gia châu Âu cho thấy:

• 22 quốc gia hỗ trợ CAPEX cho sản xuất hydrogen tái tạo

• 12 quốc gia hỗ trợ OPEX

• 16 quốc gia hỗ trợ hydrogen trong công nghiệp (tăng 4 so với 2024)

• 20 quốc gia có chính sách thúc đẩy hydrogen trong giao thông

Ngành hóa chất vẫn là trọng tâm (15 quốc gia), tiếp theo là lọc dầu và gia nhiệt công nghiệp (14 quốc gia mỗi lĩnh vực).

Chiến lược quốc gia: Đức dẫn đầu với 10 GW điện phân

Tính đến tháng 6/2025:

• 25/32 quốc gia đã ban hành chiến lược hydrogen

• 3 quốc gia đang dự thảo

Mục tiêu công suất điện phân năm 2030:

• Đức: 10 GW

• Đan Mạch: 5 GW

• Vương quốc Anh: 5 GW

• Pháp: 4,5 GW

Nhiều quốc gia cũng đặt mục tiêu về số trạm nạp hydrogen, xe FCEV và nhu cầu hydrogen tái tạo trong công nghiệp.

Tài chính: Hydrogen Bank và Innovation Fund giữ vai trò then chốt

Hydrogen Bank đã tổ chức hai vòng đấu giá thành công và mở vòng thứ ba với ngân sách 1,3 tỷ EUR cuối năm 2025.

Innovation Fund có thể huy động tới 40 tỷ EUR giai đoạn 2020–2030, hỗ trợ dự án hydrogen quy mô lớn.

Ngoài ra còn có InvestEU, Connecting Europe Facility, Modernisation Fund và cơ chế IPCEI.

Tiêu chuẩn và quy chuẩn: 14 tiêu chuẩn mới trong năm 2025

Năm 2025 ghi nhận 14 tiêu chuẩn hydrogen mới hoặc sửa đổi, tập trung vào:

• Pin nhiên liệu

• Trạm nạp hydrogen

• Ống nhựa và phụ kiện dẫn khí

• Bình chứa khí nén

Các tiêu chuẩn này giúp giảm rủi ro kỹ thuật và thúc đẩy triển khai thương mại.

Chuyển dịch từ tầm nhìn sang thực thi

Báo cáo kết luận rằng châu Âu đã bước sang giai đoạn triển khai sâu rộng. Nếu giai đoạn 2020–2024 tập trung vào xây dựng chiến lược và khung pháp lý, thì giai đoạn 2025–2029 ưu tiên:

• Tăng khả năng cạnh tranh công nghiệp

• Đảm bảo an ninh năng lượng

• Khử carbon trong thép, hóa chất, vận tải nặng

• Hình thành thị trường hydrogen quy mô lớn

Hydrogen không còn chỉ là công nghệ tương lai mà đã trở thành trụ cột trung tâm trong chiến lược công nghiệp và năng lượng của châu Âu.