Ngày 1/5/2026
Annie Nguyễn
Bức thư cổ năm 1611, nguồn ảnh: Báo Hà Tĩnh
Một sự kiện văn hóa có ý nghĩa đặc biệt tại Hà Tĩnh hồi tháng 8 năm 2018, khi Phó Giáo sư Tsukamoto Tetsuya đến từ Nhật Bản đã trao tặng bản sao bức thư cổ đề năm 1611 cho Bảo tàng Hà Tĩnh. Sự kiện này tiếp tục khẳng định quan hệ giữa Hà Tĩnh và Nhật Bản đã được hình thành từ hơn bốn thế kỷ trước.
Theo nội dung tư liệu, bức thư do quan lại triều đình Đại Việt gửi tới Quốc vương Nhật Bản vào năm Hoằng Định thứ 11, tức năm 1611 dưới thời vua Lê Kính Tông.
Bức thư kể lại việc một tàu buôn Nhật Bản sau khi hoàn tất giao thương với Đại Việt đã gặp bão lớn ngoài khơi vùng Đan Nhai, nay thuộc ven biển Hà Tĩnh. Con tàu bị đánh tan tác, khiến 105 thương nhân và thủy thủ Nhật Bản lâm vào cảnh đói khát, trôi dạt.
Trước tình cảnh đó, các quan địa phương như Văn Lý hầu và Quảng Thường hầu đã dùng tài sản riêng để cứu trợ, lo ăn ở cho toàn bộ người gặp nạn. Sau đó họ được đưa ra kinh đô để yết kiến chúa thượng.
Triều đình tiếp tục ban lệnh cho đoàn thương nhân được hồi hương, đồng thời cho đóng một chiếc thuyền lớn để đưa họ trở về Nhật Bản an toàn. Toàn bộ sự việc được ghi lại trong thư gửi sang Nhật Bản.
Việc Phó Giáo sư Tsukamoto Tetsuya trao tặng tư liệu này cho Bảo tàng Hà Tĩnh có ý nghĩa lớn trong việc làm rõ chiều sâu lịch sử bang giao giữa Hà Tĩnh và Nhật Bản, đồng thời khẳng định truyền thống nhân văn, cởi mở và giao thương quốc tế của vùng đất Hà Tĩnh từ rất sớm.
Ngày nay, Nhật Bản là một trong những đối tác quan trọng của Việt Nam trong đầu tư, thương mại, giáo dục và phát triển hạ tầng. Bức thư cổ năm 1611 trở thành biểu tượng cho mối quan hệ hữu nghị lâu đời, được xây dựng từ lòng tin và nghĩa tình giữa nhân dân hai bên.
Nội dung bức thư cổ dịch ra tiếng Việt:
Kẻ bề tôi nước An Nam là Văn Lý hầu kính cẩn gửi thư đến ngài đại nhân nước Nhật Bản.
Được biết vào tháng sáu năm trước, thuyền buôn của quý quốc sau khi hoàn tất việc giao dịch tại An Nam thì trên đường trở về nước đã gặp sóng to gió lớn tại cửa biển Đan Nhai, khiến thuyền bị tan vỡ. Có 105 người trên thuyền phải lưu lạc ngoài biển, lâm vào cảnh đói khát.
Thương xót những người đi buôn nơi xa gặp nạn, các quan trong triều cùng quan địa phương đã dùng tiền của để cứu giúp, cấp lương thực và nuôi dưỡng toàn bộ số người ấy.
Sau đó, họ được đưa vào kinh đô để bái kiến chúa thượng. Chúa thượng lấy lòng nhân đức mà ban lệnh cho những người ấy được trở về bản quốc.
Nay các quan lại cùng bàn bạc, cho đóng một chiếc thuyền lớn, lại cấp đủ điều kiện để đưa họ trở về nước, hầu trọn nghĩa giao hảo và lưu tiếng tốt lâu dài.
Vì vậy viết thư này báo tin.
Ngày 25 tháng 2 năm Hoằng Định thứ 11
(Tức năm 1611)
ハティン省と日本の関係：1611年の古書簡寄贈、400年以上の友好を証明
2026年5月1日
Annie Nguyễn
2018年8月、ハティン省において特に重要な文化イベントが開催された。日本の塚本哲也准教授が、1611年付けの古文書の写しをハティン博物館に寄贈したのである。この出来事は、4世紀以上にわたって築かれてきたハティン省と日本の関係を改めて確固たるものにした。
書簡によると、日本の商船は大越国との交易後、丹涯沖（現在のハティン沿岸部）で暴風雨に遭い、船が難破しました。105人の日本人商人・船員 が漂流し、飢えと危険に直面しました。
これを知った地方官吏たちは私財を投じて食料や宿泊場所を提供し、全員を救助しました。その後、一行は都へ送られ、君主への謁見が許されました。
さらに朝廷は、彼らの安全な帰国のため大型船を用意し、日本へ帰すよう命じました。その経緯がこの書簡に記されています。
今回の寄贈は、ハティン省と日本の長い友好の歴史を象徴する重要な出来事となりました。
日本語訳（1611年古書簡）
安南国の臣下である文理侯より、日本国の貴殿へ謹んで書状を送ります。
昨年六月、貴国の商船は安南での交易を終え帰国の途につきましたが、丹涯の海口にて大波風雨に遭い、船は破損しました。船上の 105名 は海上を漂流し、飢えと苦難に直面しました。
遠国より来た商人たちの災難を憐れみ、朝廷の官人および地方官は私財を用いて彼らを救済し、食糧を与え、全員を養いました。
その後、一行は都へ送られ、君主に拝謁しました。君主は深い慈悲の心をもって、彼らが日本へ帰国することを許されました。
さらに諸官人は相談のうえ、大船一艘を新たに用意し、必要な支援を整えて彼らを帰国させることとしました。これは友好の義を尽くし、美名を後世に残すためです。
よって、この書状をもってお知らせします。
弘定11年2月25日
（西暦1611年）
Hội nghị xúc tiến đầu tư Nhật Bản vào Hà Tĩnh được tổ chức tại Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản vào ngày 11/5/2026 từ 14:00-17:00
Thông tin đăng ký tham dự
ハティン省における日本投資促進会議は、2026年5月11日午後2時から午後5時まで、在日ベトナム大使館で開催されます。
参加登録およびお問い合わせ
Liên hệ:
お問い合わせ先：
Bà Lê Thị Hà – Sở Ngoại vụ Hà Tĩnh
レ・ティ・ハー（ハティン省外務局）
ĐT: +84 961 833 066
電話：+84 961 833 066
Email: leha.hatinhdofa@gmail.com
メール：leha.hatinhdofa@gmail.com
Ông Nguyễn Phúc Việt Cường – Sở Tài chính Hà Tĩnh
グエン・フック・ヴィエット・クオン（ハティン省財政局）
ĐT: +84 917 160 586
電話：+84 917 160 586
Email: npvietcuong@gmail.com
メール：npvietcuong@gmail.com
Quét mã để đăng ký tham dự
QRコードをスキャンして参加登録
