Hydro tự nhiên có thể phát huy tiềm năng của mình không?
Ngày 8/3/2026
Ngành hydro carbon thấp đã trải qua một năm 2025 đầy khó khăn. Quyết định đầu tư cuối cùng (FID) cho các dự án mới giảm khoảng 30% so với năm 2024, trong khi số dự án bị hủy tăng gần gấp ba. Thách thức lớn nhất hiện nay không phải là thiếu nhu cầu, mà là khó giảm chi phí sản xuất hydro.
Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp và chính phủ đang tìm kiếm những nguồn cung hydro mới. Một trong những hướng đi được quan tâm là hydro tự nhiên (natural hydrogen hoặc “white hydrogen”) – loại hydro tồn tại sẵn trong lòng đất.
Hydro tự nhiên là gì?
Hydro tự nhiên được hình thành từ các phản ứng địa hóa học liên tục trong đá cứng dưới lòng đất. Các phân tử hydro sau đó di chuyển và tích tụ tương tự dầu khí trong các bẫy địa chất.
Tuy nhiên, hydro có đặc tính khác với hydrocarbon:
-
Phân tử nhỏ và nhẹ hơn nhiều
-
Dễ thoát khỏi tầng đá chắn
-
Mật độ năng lượng theo thể tích thấp hơn khí tự nhiên
Vì vậy, để đạt giá trị năng lượng tương đương một mỏ khí, cần trữ lượng hydro lớn hơn đáng kể.
Ngành công nghiệp đang ở giai đoạn nào?
Ngành hydro tự nhiên vẫn ở giai đoạn rất sớm, nhưng hoạt động thăm dò đang tăng tốc.
Một số điểm đáng chú ý:
-
Mỹ đang dẫn đầu về hoạt động khoan thăm dò
-
Úc, Canada và Pháp cũng bắt đầu các chiến dịch khoan thử nghiệm
-
Khoảng 60 dự án hydro tự nhiên đã được công bố, nhưng phần lớn vẫn ở giai đoạn nghiên cứu hoặc thu thập dữ liệu bề mặt.
Những giếng khoan đầu tiên sẽ đóng vai trò quyết định trong việc chứng minh tiềm năng thương mại của nguồn năng lượng này.
Ai đang dẫn dắt cuộc chơi?
Do ngành còn mới, phần lớn các dự án được phát triển bởi:
-
startup công nghệ
-
các công ty khai khoáng nhỏ
-
các nhà vận hành quy mô nhỏ
Một trong những doanh nghiệp nổi bật là Koloma (Mỹ) – công ty đã huy động 85% trong tổng số 400 triệu USD vốn đầu tư startup của lĩnh vực này.
Trong khi đó, các tập đoàn lớn như Fortescue, Rio Tinto và BP Ventures mới chỉ tham gia ở mức đầu tư chiến lược và đang chờ thêm bằng chứng về tính khả thi.
Hydro tự nhiên có lợi thế gì?
So với hydro xanh hoặc hydro xanh dương, hydro tự nhiên có một lợi thế quan trọng:
-
Không cần quá trình sản xuất phức tạp như điện phân nước hoặc cải tạo khí tự nhiên
-
Có thể khai thác trực tiếp từ lòng đất
Nhờ đó, chi phí sản xuất có thể thấp hơn đáng kể, thậm chí dưới 1 USD/kg nếu phát triển quy mô lớn.
Ngoài ra, trong một số mỏ hydro tự nhiên còn có heli, có thể tạo thêm giá trị thương mại.
Tiềm năng của hydro tự nhiên
Theo dự báo dài hạn:
-
Sản lượng hydro tự nhiên có thể đạt khoảng 20 triệu tấn/năm vào năm 2050
-
Tương đương khoảng 12% nguồn cung hydro carbon thấp toàn cầu.
Tuy vậy, nhiều chuyên gia cho rằng hydro tự nhiên vẫn có khả năng chỉ là một phân khúc nhỏ trong thị trường hydro toàn cầu, ít nhất trong vài thập kỷ tới.
Những thách thức lớn
Để hydro tự nhiên trở thành nguồn năng lượng quan trọng, ngành này cần vượt qua nhiều rào cản:
-
Thiếu dữ liệu địa chất và kinh nghiệm khai thác
-
Cần nhiều giếng khoan để xác định trữ lượng
-
Chưa có khung pháp lý rõ ràng ở nhiều quốc gia
-
Cần vốn đầu tư lớn cho thăm dò và hạ tầng
Ngoài ra, vấn đề quan trọng là chi phí vận chuyển hydro từ mỏ đến thị trường.
Kết luận
Hydro tự nhiên có thể trở thành một nguồn năng lượng carbon thấp chi phí rẻ, bổ sung cho hydro xanh và hydro xanh dương. Tuy nhiên, ngành này vẫn đang ở giai đoạn thử nghiệm và cần:
-
công nghệ
-
vốn đầu tư
-
chính sách hỗ trợ
trước khi có thể phát triển ở quy mô lớn.
Liên hệ hợp tác
Nếu bạn quan tâm đến các dự án nghiên cứu, đầu tư hoặc hợp tác trong lĩnh vực năng lượng hydro và chuyển dịch năng lượng, vui lòng liên hệ:
Johny Phu
Email: contact@vahc.com.vn

