Hợp đồng chênh lệch: Giải pháp giảm rủi ro cho hydro xanh quy mô lớn
Annie Nguyễn
Ngày 3 tháng 7 năm 2026
Liên minh châu Âu (EU) đang đối mặt với thách thức kép: vừa phải đạt mục tiêu trung hòa khí thải vào năm 2050, vừa phải duy trì năng lực cạnh tranh cho các ngành công nghiệp thâm dụng năng lượng. Theo bài viết của ông Jan-Niklas Beck, Quản lý Dự án tại Liên minh Kinh doanh Hydro Xanh (H2BA), trong khi EU đã đạt tiến bộ đáng kể về năng lượng tái tạo (công suất tăng từ 390 GW năm 2016 lên 780 GW vào năm 2026), thì thị trường hydro xanh và các dẫn xuất (Power-to-X/PtX) lại phát triển chậm do thiếu sự chắc chắn về đầu ra dài hạn.
Tác giả chỉ ra rằng rào cản lớn nhất hiện nay không còn là khả năng công nghệ mà là khả năng huy động vốn. Các nhà đầu tư và tổ chức cho vay yêu cầu doanh thu ổn định, có thể dự báo trước trước khi cam kết hàng tỷ euro cho các cơ sở sản xuất và nhập khẩu. Để giải quyết vấn đề này, Liên minh Kinh doanh Hydro Xanh (H2BA) phối hợp với chương trình GET.invest đề xuất mô hình Hợp đồng chênh lệch (CfD) cho việc nhập khẩu amoniac xanh quy mô lớn vào EU.
Cơ chế CfD hai chiều được thiết kế để ổn định giá cả cho cả nhà sản xuất và người mua. Theo đó, nhà sản xuất nhận được mức giá ấn định trong 20 năm. Nếu giá thị trường thấp hơn giá thực hiện, CfD bù phần chênh lệch; nếu cao hơn, nhà sản xuất hoàn trả phần vượt qua cơ chế thu hồi. Cấu trúc này giúp ổn định doanh thu và hạn chế rủi ro tài chính. Quan trọng là mô hình này giới hạn phạm vi tiếp xúc của khu vực công với rủi ro hàng hóa vật chất, vì các cuộc đàm phán mua bán và hậu cần vẫn thuộc khu vực tư nhân.
Ông Beck nhấn mạnh rằng, là một công cụ tài chính, CfD có thể giảm rủi ro dự án và chi phí tài chính - một yếu tố then chốt khi hydro xanh là thị trường non trẻ với chi phí vốn cao. Tác động này đặc biệt mạnh mẽ ở các nền kinh tế mới nổi, nơi lãi suất cao và việc giảm chi phí tài chính có thể thúc đẩy đáng kể việc triển khai. Bài báo kết luận rằng các nỗ lực trước đây đã tạo nền tảng, và một khuôn khổ CfD đại diện cho một công cụ tiềm năng để thúc đẩy thị trường hydro phát triển, tránh những chậm trễ trong quyết định đầu tư và sự phụ thuộc tiếp tục vào nhiên liệu hóa thạch.
