Điện rác, điện sinh khối tại Việt Nam: Danh mục dự án tiêu biểu và định hướng từ Quy hoạch điện VIII

Điện rác, điện sinh khối tại Việt Nam: Danh mục dự án tiêu biểu và định hướng từ Quy hoạch điện VIII

Ngày 25 tháng 12 năm 2025

[Hội nghị Quản lý Chất thải và Chuyển hóa Chất thải thành Năng lượng Châu Á 2026 – Trọng tâm Việt Nam (Waste Management & Waste to Energy Asia Summit 2026 – Vietnam Focus), nằm trong chuỗi sự kiện Chuyển dịch Năng lượng và Giảm phát thải ASEAN, được kỳ vọng sẽ trở thành diễn đàn hàng đầu khu vực, kết nối chính sách, công nghệ và đầu tư cho mục tiêu phát triển xanh của Việt Nam do INBC Global đồng hành với Pacific Group và CLB Hydrogen Việt Nam ASEAN tổ chức vào ngày 25-26/3/2026 tại TP Hồ Chí Minh. Đăng ký tham gia với tư cách đại biểu, diễn giả và nhà triển lãm: Alice TSAI, Quản lý Kinh doanh Hội nghị, Di động/WhatsAPP/Wechat: +86 151 2102 5563, Email: alice.tsai@inbcglobal.com, contact@vahc.com.vn]

Trong tiến trình chuyển dịch sang mô hình tăng trưởng xanh, kinh tế tuần hoàn và phát thải thấp, điện rác và điện sinh khối đang được Việt Nam xác định là hai cấu phần quan trọng của hệ thống năng lượng mới. Không chỉ giải quyết bài toán môi trường đô thị và nông thôn, các dự án này còn góp phần bổ sung nguồn điện nền, giảm phụ thuộc nhiên liệu hóa thạch và hỗ trợ mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.

Quy hoạch điện VIII và các nội dung điều chỉnh, bổ sung đã chính thức đưa điện rác – điện sinh khối vào nhóm nguồn năng lượng tái tạo có tính ổn định, ưu tiên phát triển gắn với quy hoạch xử lý chất thải và phát triển nông nghiệp bền vững.

Quy hoạch điện VIII: Điện rác và điện sinh khối được “định vị” như thế nào?

Theo Quy hoạch điện VIII (PDP8):

• Điện sinh khối được xác định phát triển dựa trên lợi thế nông nghiệp, chế biến gỗ, lâm nghiệp và phụ phẩm nông nghiệp.

• Điện rác được ưu tiên tại các đô thị lớn, khu kinh tế, khu công nghiệp, nơi áp lực chôn lấp rác ngày càng cao.

Các chỉ tiêu chính đến năm 2030:

• Điện sinh khối: khoảng 2.270 MW

• Điện rác: khoảng 2.100 MW

• Ưu tiên các dự án xử lý rác kết hợp phát điện, hạn chế chôn lấp trực tiếp.

• Khuyến khích xã hội hóa, thu hút đầu tư tư nhân, FDI, mô hình PPP.

Trong bản Quy hoạch điện VIII điều chỉnh/bổ sung, Chính phủ tiếp tục nhấn mạnh:

• Gắn phát triển điện rác với quy hoạch vùng xử lý chất thải;

• Ưu tiên các dự án có công nghệ tiên tiến, kiểm soát phát thải nghiêm ngặt;

• Tăng vai trò của điện sinh khối và điện rác như nguồn điện phân tán, điện nền tại địa phương, giảm áp lực truyền tải.

Danh mục một số dự án điện rác tiêu biểu tại Việt Nam

Các dự án đã vận hành hoặc đang triển khai

1. Nhà máy điện rác Tây Bắc Củ Chi – TP. Hồ Chí Minh

• Địa điểm: Khu liên hợp xử lý chất thải Tây Bắc, Củ Chi

• Công suất xử lý: ~2.000 tấn rác/ngày

• Công suất phát điện: ~60 MW

• Công nghệ: Đốt rác phát điện (WTE), công nghệ châu Âu

• Nhà đầu tư: Doanh nghiệp trong nước

• Tình trạng: Đang vận hành/hoàn thiện từng giai đoạn

2. Nhà máy điện rác Nam Sơn – Hà Nội

• Địa điểm: Sóc Sơn

• Công suất xử lý: ~2.400 tấn rác/ngày

• Công suất phát điện: ~60 MW

• Công nghệ: Đốt rác phát điện, xử lý khí thải nghiêm ngặt

• Nhà đầu tư: Liên danh trong và ngoài nước

• Tình trạng: Đang triển khai, từng bước đưa vào vận hành

3. Nhà máy điện rác Quảng Ninh

• Địa điểm: TP. Hạ Long / Khu Thống Nhất

• Công suất xử lý: ~1.300 tấn/ngày

• Công suất phát điện: ~25 MW

• Công nghệ: Đốt rác phát điện

• Tình trạng: Đang triển khai

4. Cụm dự án điện rác Đồng Nai

• Địa điểm: Vĩnh Cửu, Trảng Bom, Long Thành…

• Công suất xử lý: 500 – 1.500 tấn/ngày/dự án

• Công suất phát điện: 20 – 30 MW

• Tình trạng: Chuẩn bị đầu tư – triển khai

• Định hướng: Trung tâm xử lý rác vùng Đông Nam Bộ

Các dự án điện rác đang kêu gọi đầu tư

5. Điện rác Long Mỹ – Bình Định

• Địa điểm: TP. Quy Nhơn

• Công suất xử lý: ~500 tấn/ngày

• Công suất phát điện: ~15 MW

• Tình trạng: Kêu gọi đầu tư

6. Điện rác Quảng Trị

• Công suất xử lý: ~600 tấn/ngày

• Công suất phát điện: ~15 MW

• Nhà đầu tư: Đang tiếp xúc FDI

• Tình trạng: Đề xuất dự án

7. Các dự án tại Long An, Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu

• Quy mô: 10 – 30 MW/dự án

• Tình trạng: Trong danh mục quy hoạch, chuẩn bị mời gọi đầu tư

Danh mục một số dự án điện sinh khối tiêu biểu

1. Điện sinh khối Hậu Giang

• Nhiên liệu: Trấu, phụ phẩm nông nghiệp

• Công suất: ~20 MW

• Nhà đầu tư: Doanh nghiệp trong và ngoài nước

• Tình trạng: Đang vận hành/chuẩn bị mở rộng

2. Điện sinh khối Yên Bái – Tuyên Quang

• Nhiên liệu: Phụ phẩm gỗ, lâm nghiệp

• Công suất: 30 – 50 MW

• Nhà đầu tư: Doanh nghiệp Nhật Bản đề xuất

• Tình trạng: Chuẩn bị đầu tư

3. Điện sinh khối Long An

• Nhiên liệu: Phụ phẩm nông nghiệp vùng ĐBSCL

• Công suất: 20 – 40 MW

• Tình trạng: Trong quy hoạch đến 2030

Vai trò chiến lược trong giai đoạn 2025–2030

Theo các chuyên gia năng lượng, điện rác và điện sinh khối không cạnh tranh trực tiếp với điện gió hay điện mặt trời, mà đóng vai trò:

• Nguồn điện nền, phát ổn định;

• Gắn chặt với bài toán môi trường – đô thị – nông nghiệp;

• Hỗ trợ giảm phát thải khí mê-tan từ rác và phụ phẩm;

• Tạo động lực cho kinh tế tuần hoàn tại địa phương.

Trong giai đoạn đến 2030, việc triển khai hiệu quả danh mục các dự án điện rác, điện sinh khối theo Quy hoạch điện VIII bổ sung sẽ là phép thử quan trọng cho năng lực thực thi chính sách, thu hút đầu tư xanh và sự phối hợp giữa trung ương – địa phương.