Bộ Đất đai, Hạ tầng, Giao thông và Du lịch Nhật Bản gia hạn 3 chương trình hỗ trợ dòng tiền cho doanh nghiệp xây dựng vừa và nhỏ / Kêu gọi tận dụng để ngăn chặn phá sản dây chuyền

Bộ Đất đai, Hạ tầng, Giao thông và Du lịch Nhật Bản gia hạn 3 chương trình hỗ trợ dòng tiền cho doanh nghiệp xây dựng vừa và nhỏ / Kêu gọi tận dụng để ngăn chặn phá sản dây chuyền

(Hành chính – Tổ chức,  ngày 4/2/2026)

Bộ Đất đai, Hạ tầng, Giao thông và Du lịch Nhật Bản (MLIT) đã quyết định gia hạn ba chương trình hỗ trợ tài chính nhằm cải thiện dòng tiền cho các doanh nghiệp xây dựng vừa và nhỏ. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh các khảo sát tư nhân cho thấy số vụ phá sản trong ngành xây dựng đang có xu hướng gia tăng, làm gia tăng nhu cầu sử dụng các công cụ hỗ trợ tài chính.

Ba chương trình được thiết kế để có thể áp dụng cho cả nhà thầu chính và nhà thầu phụ, qua đó hạn chế nguy cơ phá sản dây chuyền do ảnh hưởng từ đối tác giao dịch. Dù một số chương trình được đánh giá có nhu cầu tiềm ẩn cao nhưng mức độ sử dụng gần đây còn hạn chế, MLIT cho biết sẽ tăng cường truyền thông về lợi ích giảm rủi ro quản trị để thúc đẩy việc áp dụng.

Việc gia hạn thời hạn tiếp nhận hồ sơ của ba chương trình đã được MLIT thông báo tới các cơ quan liên quan vào ngày 30/1. Trong đó, chương trình dành cho nhà thầu chính là “Quỹ ổn định ngành xây dựng” (bao gồm bảo lãnh nợ theo cơ chế mạng lưới an toàn cho nhà thầu phụ và hệ thống cho vay tăng cường năng lực quản lý doanh nghiệp xây dựng địa phương), cùng với “Quỹ tín dụng và hướng dẫn” dành cho các hợp tác xã kinh doanh, đều được gia hạn thêm 5 năm, đến hết năm tài khóa 2030. Chương trình dành cho nhà thầu phụ triển khai theo từng năm là “Quỹ bảo toàn công nợ xây dựng (chương trình hỗ trợ bảo toàn công nợ cho nhà thầu phụ)” cũng được gia hạn đến cuối năm tài khóa 2027.

Quỹ ổn định ngành xây dựng bao gồm hai cơ chế, được gọi chung là “hệ thống cho vay theo khối lượng thực hiện”. Theo đó, các khoản phải thu từ hợp đồng công trình công được dùng làm tài sản bảo đảm, cho phép vay vốn tương ứng với tiến độ thi công. Thông qua Quỹ Xúc tiến Ngành Xây dựng, các hợp tác xã được bảo lãnh nợ để vay vốn lãi suất thấp từ các tổ chức tài chính, sau đó cho nhà thầu chính vay lại. Cơ chế này giúp bổ sung cho thanh toán tạm ứng và thúc đẩy thanh toán cho nhà thầu phụ, qua đó ngăn ngừa phá sản dây chuyền.

Số lượng bảo lãnh nợ mới có xu hướng tăng, với 904 trường hợp (28,8 tỷ yên) trong năm tài khóa 2022, 1.173 trường hợp (35,5 tỷ yên) trong năm 2023, và 1.253 trường hợp (44,9 tỷ yên) trong năm 2024. Việc xóa bỏ hối phiếu và rút ngắn thời hạn thanh toán được cho là làm gia tăng lo ngại về dòng tiền của các nhà thầu chính.

Trong khi đó, chương trình hỗ trợ bảo toàn công nợ cho nhà thầu phụ có thể áp dụng cho nhiều loại công nợ, bao gồm cả công trình tư nhân. Các công ty factoring sẽ bảo lãnh việc thanh toán các khoản phải thu mà nhà thầu phụ hoặc nhà cung cấp vật liệu có đối với nhà thầu chính, đồng thời thực hiện mua lại từng khoản công nợ, bao gồm cả hối phiếu. Thông qua Quỹ Xúc tiến Ngành Xây dựng, một phần phí bảo lãnh và chi phí liên quan được trợ cấp.

Tuy nhiên, số lượng bảo lãnh công nợ theo chương trình này lại giảm, từ 2.063 trường hợp (25 tỷ yên) trong năm tài khóa 2022, xuống 1.571 trường hợp (19,9 tỷ yên) năm 2023 và 1.197 trường hợp (15,3 tỷ yên) năm 2024. MLIT cho biết sẽ nhấn mạnh các lợi ích như có thể sử dụng linh hoạt mà không cần thông báo cho nhà thầu chính, đặc biệt trong trường hợp lo ngại về khả năng thu hồi công nợ.