Bảo vệ Thủ đô (Kỳ 1): Huy động tổng lực ứng phó rủi ro phức hợp – Duy trì chức năng của siêu đô thị quốc tế Tokyo
Ngày 12/2/2026 – Bình luận/Chuyên mục
Ông Tanizaki
Phòng thủ thủ đô có tầm quan trọng rất lớn đối với các hoạt động kinh tế và xã hội của Nhật Bản.
Động đất, núi lửa phun trào, dịch bệnh, khủng bố – Tokyo, nơi tập trung trung tâm chính trị, kinh tế, hành chính và tài chính của Nhật Bản, luôn phải đối mặt với các rủi ro chồng chéo. Chỉ cần chức năng đô thị bị tê liệt trong chốc lát, tác động sẽ không chỉ dừng ở khu vực thủ đô mà còn lan rộng ra toàn Nhật Bản và thậm chí toàn cầu.
Thống đốc Tokyo Yuriko Koike đã đưa ra khẩu hiệu “Bảo vệ Thủ đô” và thúc đẩy chương trình tăng cường khả năng chống chịu của thành phố trên quy mô toàn diện. Trong bối cảnh thiên tai liên tiếp xảy ra và tình hình quốc tế ngày càng căng thẳng, nhiệm vụ bảo vệ Tokyo không còn là trách nhiệm riêng của chính quyền, mà đòi hỏi sự chung tay của mọi chủ thể từ chính quyền, doanh nghiệp đến giới học thuật.
Ông Keiichi Tanizaki, Kỹ sư trưởng kiêm Giám đốc Cục Phát triển Đô thị Tokyo, nhấn mạnh: “Tăng cường sức chống chịu cho Tokyo không chỉ là bảo vệ thủ đô, mà còn góp phần nâng cao khả năng ứng phó thiên tai của toàn Nhật Bản.”
Từ năm tài khóa 2023 – đánh dấu 100 năm trận Đại động đất Kanto – chính quyền Tokyo đã triển khai “Dự án Tăng cường Khả năng Chống chịu TOKYO”. Dự án xác định “5 nhóm khủng hoảng” gồm: bão lũ, động đất, núi lửa, gián đoạn điện – viễn thông và dịch bệnh.
Điểm đặc biệt của dự án là công bố quy mô đầu tư cụ thể: tổng ngân sách khoảng 17 nghìn tỷ yên đến giữa thập niên 2040, riêng 10 năm đầu sẽ tập trung 7 nghìn tỷ yên.
Một trong những trọng tâm là chương trình ngầm hóa hệ thống điện, được Thống đốc Koike coi là “ưu tiên số một” trong ứng phó thiên tai. Tokyo dự kiến ban hành quy định mới, về nguyên tắc cấm dựng cột điện mới trong các khu phát triển dân cư. Sau khi nhiều cột điện bị đổ do bão năm ngoái, chính quyền cam kết đẩy nhanh tiến độ ngầm hóa, không chỉ tại khu vực đảo mà trên toàn thành phố.
Bên cạnh nâng cao năng lực phòng chống, Tokyo cũng chú trọng quảng bá hình ảnh một đô thị an toàn ra thế giới. Theo ông Tanizaki, tăng cường khả năng chống chịu sẽ giúp duy trì năng lực cạnh tranh quốc tế của Tokyo, thu hút nhân tài và dòng vốn đầu tư. Đồng thời, kinh nghiệm và công nghệ phòng chống thiên tai của Tokyo cũng được kỳ vọng sẽ trở thành lĩnh vực xuất khẩu chiến lược.
Sau ba năm triển khai, dự án mới ở giai đoạn đầu nhưng đã ghi nhận kết quả tích cực như tỷ lệ nhà ở đạt chuẩn chống động đất tăng lên, số công trình bị ngập giảm đáng kể.
“Chuẩn bị trước đến đâu chính là chìa khóa bảo vệ thủ đô đến đó,” ông Tanizaki nhấn mạnh. Kết hợp giải pháp hạ tầng và quản trị, cùng sự phối hợp giữa tự cứu, hỗ trợ cộng đồng và hỗ trợ công, Tokyo đang từng bước củng cố lá chắn phòng vệ cho mình.
(Bài tiếp theo đăng ở trang 4, vào thứ Năm tuần thứ 2 và 4 hằng tháng.)
