Automechanika Ho Chi Minh City 2026: Tầm nhìn xanh hóa ngành giao thông châu Á và bước nhảy vọt của thị trường xe điện Việt Nam
Annie Nguyễn – 21/06/2026
Hội nghị Automotive Mobility Solutions Conference 2026 diễn ra trong khuôn khổ Triển lãm Automechanika Thành phố Hồ Chí Minh đã khép lại với những thông điệp mạnh mẽ về tương lai của ngành công nghiệp ô tô khu vực. Sự kiện kéo dài hai ngày (18-19/6) tại Trung tâm Hội nghị và Triển lãm Sài Gòn (SECC) đã quy tụ các nhà lãnh đạo ngành, nhà hoạch định chính sách và chuyên gia công nghệ để thảo luận về những xu hướng chuyển đổi mang tính cách mạng: từ đầu tư xanh, sản xuất tiên tiến, xe năng lượng mới (NEV) cho đến chuỗi cung ứng bền vững và số hóa.
Điểm nhấn của chương trình là Phiên thảo luận thứ ba với chủ đề "Energising Asia's New Energy Vehicle Future: From Renewable Chargers to Carbon Tracking" (Thúc đẩy tương lai xe năng lượng mới châu Á: Từ sạc năng lượng tái tạo đến theo dõi carbon), diễn ra vào sáng ngày 19/6 dưới sự điều phối của ông Lê Ngọc Anh Minh – Chủ tịch Câu lạc bộ Hydro ASEAN Việt Nam (VAHC). Bốn diễn giả khách mời bao gồm ông Devarajan Ranganathan (Trưởng bộ phận Công nghệ mới, VinFast), ông Hyoungmin Cho (Giám đốc Tiếp thị, SEVASA Inc.), ông Tien Huynh (Giám đốc Bán hàng Việt Nam, TotalEnergies ENEOS) và ông To Lang (Nhà sáng lập & CEO, Volterra).
Thị trường xe điện Việt Nam: Tăng trưởng kỷ lục và tham vọng bứt phá
Số liệu được trình bày tại hội nghị cho thấy thị trường xe điện Việt Nam đang ở giai đoạn bùng nổ chưa từng có. Chỉ trong 5 tháng đầu năm 2026, VinFast đã bàn giao 97.961 xe điện tại thị trường nội địa – con số vượt xa tổng doanh số cả năm 2025 của Toyota và Hyundai cộng lại, đồng thời phá vỡ mọi kỷ lục doanh số từ trước đến nay của bất kỳ thương hiệu nào tại Việt Nam. Riêng trong tháng 5, VinFast giao 19.503 xe, đánh dấu tháng thứ 20 liên tiếp giữ vị trí thương hiệu ô tô bán chạy nhất Việt Nam.
Với 53.685 xe bán ra trong quý I/2026, Việt Nam đứng thứ hai Đông Nam Á về tiêu thụ xe điện, tăng trưởng 55% so với cùng kỳ năm ngoái. Giá trị thị trường ước đạt 3,52 tỷ USD trong năm 2026 và dự báo cán mốc 8,84 tỷ USD vào năm 2031, với tốc độ tăng trưởng kép lên tới 18,95%/năm. Động lực chính đến từ loạt chính sách hỗ trợ mạnh mẽ: miễn phí trước bạ đến tháng 2/2027, giá điện ưu đãi 2.204 đồng/kWh, thuế nhập khẩu 0% cho xe điện ASEAN, cùng mục tiêu tham vọng của VinFast đạt 80% nội địa hóa vào năm 2026 và sản xuất 500.000 xe vào năm 2027.
Bảy chủ đề chiến lược cho tương lai giao thông xanh
Phiên thảo luận kéo dài 45 phút đã đi qua bảy chủ đề cốt lõi, phản ánh bức tranh toàn cảnh của hệ sinh thái NEV tại châu Á:
1. Tiêu chuẩn khu vực và hành lang năng lượng tái tạo (11:00-11:06): Các diễn giả nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hài hòa tiêu chuẩn khu vực để thúc đẩy chia sẻ năng lượng xuyên biên giới, tạo nền tảng cho các hành lang năng lượng tái tạo phù hợp với mục tiêu tăng trưởng NEV của Việt Nam.
2. Tích hợp tiết kiệm chi phí giữa điện mặt trời, hydro và điện gió ngoài khơi (11:06-11:12): Câu hỏi dành cho ông Cho và ông Tien xoay quanh giải pháp triển khai các nguồn năng lượng này cho trạm sạc công cộng và hộ gia đình, nhằm giảm quá tải lưới điện tại các đô thị và đáp ứng đà tăng trưởng dự kiến hơn 150.000 xe NEV trong năm 2026.
3. Lưới điện thông minh, AI và V2G (11:12-11:18): Các giải pháp như quản lý nhu cầu bằng AI và hệ thống xe - lưới điện (V2G) được thảo luận như công cụ tối ưu dòng năng lượng và tích hợp liền mạch xe điện.
4. Pin thế hệ mới và nỗi lo tầm xa (11:18-11:24): Ông Dev và ông To Lang đã phân tích những đột phá về pin thể rắn và pin LFP có thể xoa dịu nỗi lo tầm xa, nâng cao hiệu quả vận hành chặng cuối tại các đô thị đông đúc của Việt Nam.
5. Khung an toàn, tiêu chuẩn và quy định (11:24-11:30): Toàn bộ hội đồng thống nhất rằng các tiêu chuẩn an toàn và khung pháp lý rõ ràng là yếu tố then chốt để đảm bảo tăng trưởng an toàn và hiệu quả cho NEV và hạ tầng năng lượng.
6. Chuyển đổi số và thay đổi hành vi (11:30-11:34): Ông To Lang và ông Cho chia sẻ các chiến lược số hóa, bao gồm ứng dụng sạc và giáo dục người tiêu dùng, nhằm thúc đẩy thay đổi hành vi và tăng tỷ lệ sử dụng NEV tại các đô thị Việt Nam.
7. Đo lường và quản lý giảm phát thải carbon (11:34-11:38): Diễn giả nhấn mạnh tầm quan trọng của các công cụ đo lường và giám sát để các doanh nghiệp khởi nghiệp và công ty có thể theo dõi hiệu quả giảm phát thải carbon ngay từ giai đoạn đầu áp dụng NEV.
Bức tranh toàn cảnh ASEAN và triển vọng dài hạn
Tại khu vực Đông Nam Á, thị trường xe điện cũng ghi nhận đà tăng trưởng mạnh mẽ: doanh số xe nhẹ (LV) trong hai tháng đầu năm 2026 tăng 13% so với cùng kỳ, lên 543.000 xe, vượt mức trước đại dịch. Quy mô thị trường xe điện ASEAN dự báo đạt 5,99 tỷ USD năm 2026 và tăng trưởng ở mức 31,55% mỗi năm từ 2026 đến 2031, cán mốc 23,58 tỷ USD vào năm 2031.
Mỗi quốc gia có câu chuyện riêng: Thái Lan duy trì đà tích cực nhờ chương trình trợ cấp EV 3.0; Malaysia đặt mục tiêu 20% xe điện vào 2030 nhưng chịu ảnh hưởng từ căng thẳng Trung Đông; Indonesia thu hút đầu tư lớn từ BYD và Hyundai với các trung tâm sản xuất quy mô hàng trăm nghìn xe; Philippines có tăng trưởng chậm hơn do kinh tế suy giảm và phụ thuộc dầu nhập khẩu.
Thách thức chung vẫn còn đó: giá xe điện cao gấp đôi xe xăng cùng phân khúc, hạ tầng sạc chưa đồng bộ ngoài các thành phố lớn, và rủi ro địa chính trị có thể ảnh hưởng đến các nền kinh tế phụ thuộc dầu mỏ. Nhưng với sự cam kết mạnh mẽ từ chính phủ và các nhà sản xuất, cùng sự chuyển dịch mạnh mẽ của người tiêu dùng – tỷ lệ xe điện tại Việt Nam đã đạt 33% tổng doanh số ô tô, cao hơn nhiều so với mức trung bình 17% của ASEAN – tương lai của giao thông xanh tại khu vực đang đến nhanh hơn nhiều người nghĩ.
