APGH 2026: Tăng cường ngoại giao năng lượng, định hướng khung xanh khu vực
Ngày 09 tháng 06 năm 2026 | Annie Nguyễn
Trong bối cảnh bất ổn địa chính trị và biến động thị trường năng lượng toàn cầu, Hội nghị và Triển lãm Hydro Xanh châu Á - Thái Bình Dương (APGH) 2026 được kỳ vọng sẽ vạch ra một hướng đi mới cho sự phát triển hydro xanh trong khu vực. Sự kiện diễn ra từ ngày 9 đến 11 tháng 6 tại Trung tâm Hội nghị Borneo Kuching, Sarawak (Malaysia) với chủ đề: “Trao quyền cho Tương lai – Kiến tạo Hệ sinh thái Hydro Bền vững”.
Hội nghị quy tụ hơn 800 đại biểu, 100 gian hàng triển lãm và hơn 90 diễn giả hàng đầu, bao gồm các nhà hoạch định chính sách, nhà đầu tư và lãnh đạo doanh nghiệp từ khắp nơi trên thế giới.
Ngoại giao năng lượng – Chìa khóa cho tương lai
Phát biểu tại buổi họp báo trước thềm hội nghị, Thứ trưởng Bộ Năng lượng và Phát triển Bền vững Môi trường bang Sarawak, Dato’ Sri Haji Hazland bin Abang Hipni, nhấn mạnh rằng hợp tác chặt chẽ, điều phối chiến lược và ngoại giao năng lượng đang ngày càng trở nên quan trọng khi những diễn biến toàn cầu tiếp tục tác động đến chuỗi giá trị năng lượng. Ông tuyên bố: “Chúng ta không có lựa chọn nào khác ngoài việc hợp tác, liên kết, xây dựng chiến lược và thực hiện ngoại giao khí hậu – năng lượng tốt, ít nhất là ở khu vực này”.
Góc nhìn toàn cầu: “Petrostates” và “Electrostates”
Ông Nobuo Tanaka, cựu Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), sẽ có bài phát biểu quan trọng và tham gia đối thoại tầm nhìn với Thủ hiến bang Sarawak, Datuk Patinggi Tan Sri Abang Johari Tun Openg. Trong cuộc phỏng vấn trước hội nghị, ông Tanaka đã mô tả cục diện năng lượng toàn cầu đang thay đổi là một cuộc cạnh tranh giữa các “quốc gia dầu mỏ” (petrostates) và “quốc gia điện khí hóa” (electrostates).
Theo ông Tanaka, nhiều nước châu Á phụ thuộc nhiều vào dầu mỏ từ Trung Đông đang chuyển dịch sang xây dựng lưới điện, sử dụng nhiều hydro và năng lượng tái tạo hơn, cũng như áp dụng xe điện. Ông nhận định hydro có thể nổi lên như một nguồn tài nguyên chiến lược cho các “quốc gia điện khí hóa”, đóng vai trò là hình thức lưu trữ năng lượng và tăng cường an ninh năng lượng dài hạn.
Điều thú vị là Malaysia và Sarawak có vị thế độc đáo: vừa có nguồn tài nguyên dầu khí dồi dào, vừa đầu tư vào hydro, xe điện và năng lượng tái tạo – một dạng “lai ghép” (hybrid) giữa hai mô hình.
Hợp tác quốc tế: Bài học từ Chile và Tây Ban Nha
Hội nghị còn có sự tham gia chia sẻ kinh nghiệm từ các nước đi đầu trong lĩnh vực hydro xanh:
-
Chile – Thông qua bà Catalina Perez, Ủy viên Đầu tư Chile tại châu Á, đã chia sẻ về việc nước này điều chỉnh chiến lược hydro xanh quốc gia năm 2020 để phù hợp hơn với nhu cầu trong nước và tầm quan trọng của việc bảo đảm các đối tác tiêu thụ quốc tế.
-
Tây Ban Nha – Ông Juan Guia Garcia, Cố vấn Kinh tế và Thương mại Trưởng của Đại sứ quán Tây Ban Nha tại Kuala Lumpur, chia sẻ về thành công trong việc thúc đẩy lĩnh vực hydro thông qua các quy định hỗ trợ và tài chính công. Hiện Tây Ban Nha có khoảng 400 MW công suất điện phân hydro đang vận hành và 4 GW đang xây dựng, với khoảng 150 dự án. Ông nhận xét Sarawak có nhiều yếu tố then chốt để phát triển lĩnh vực hydro, bao gồm nền tảng dầu khí vững mạnh, thủy điện, năng lượng mặt trời, cũng như ý chí chính trị và định hướng chính sách rõ ràng.
Hiệu chỉnh kỳ vọng: Thực tế hơn, rõ ràng hơn
Giáo sư Christoph Menke, Chủ tịch Hội nghị, cho biết kỳ vọng xung quanh hydro xanh đã thay đổi trong hai năm qua do diễn biến địa chính trị, đầu tư công nghệ, và thực tế hydro xanh có thể đắt hơn dự kiến.
Theo ông, APGH 2026 sẽ “hướng đến những ý tưởng và dự án thực tế hơn, cũng như sự hiểu biết rõ ràng hơn về những gì có thể thực hiện trong 3-5 năm tới”. Sau những bước đầu tiên và bài học kinh nghiệm kể từ hội nghị đầu tiên năm 2024, đã đến lúc nhìn lại những gì đã hiệu quả, những gì chưa, và cách thức tiến lên.
Ra mắt Cụm Công nghiệp Chuyển đổi Sarawak
Điểm nhấn của hội nghị là lễ ra mắt chính thức “Sarawak Transitioning Industrial Cluster” – cụm công nghiệp chuyển đổi đầu tiên của Malaysia nằm trong khuôn khổ sáng kiến Cụm Công nghiệp Chuyển đổi của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF). Sự kiện này sẽ có bài phát biểu đặc biệt của Thủ hiến Sarawak về cụm công nghiệp chiến lược trong kỷ nguyên năng lượng mới.
Bối cảnh khu vực: Tiềm năng lớn, thách thức không nhỏ
Một báo cáo của Hội đồng Công nghiệp Năng lượng (EIC) được công bố gần đây cho thấy khu vực châu Á - Thái Bình Dương hiện có 221 dự án hydro, với tổng vốn đầu tư tiềm năng khoảng 407 tỷ USD. Tuy nhiên, chỉ có 6,46 GW trong số 56,35 GW công suất hydro xanh đang được xây dựng, và số lượng hợp đồng được trao đã giảm từ 54 (năm 2024) xuống 27 (năm 2025).
Bà Rebecca Groundwater, Giám đốc Đối ngoại Toàn cầu của EIC, nhận xét: “Châu Á - Thái Bình Dương không gặp vấn đề trong việc phát triển các dự án hydro trên giấy tờ, mà là trong việc xây dựng chúng. Các dự án tiến triển là những dự án có người mua đáng tin cậy, kinh tế thực tế, cơ sở hạ tầng sẵn có và quan trọng nhất là định hướng chính sách rõ ràng”.
Chương trình ba ngày của APGH 2026 bao gồm 10 phiên toàn thể, thảo luận nhóm, nghiên cứu điển hình, thuyết trình về công nghệ và công nghiệp, cùng khu triển lãm trưng bày các giải pháp hydro và năng lượng sạch. Các diễn giả nổi bật khác bao gồm Đại sứ Trung Quốc tại Malaysia Ouyang Yujing, Giám đốc điều hành MyDIGITAL Corporation Adrian Marcellus, và Giám đốc điều hành Diễn đàn Kinh tế Thế giới Gim Huay Neo.
Tổng kết
APGH 2026 không chỉ là một hội nghị thường niên, mà còn là diễn đàn chiến lược để các quốc gia và doanh nghiệp trong khu vực đối thoại, chia sẻ kinh nghiệm, hiệu chỉnh kỳ vọng và cùng nhau xây dựng một hệ sinh thái hydro bền vững, thực tế và hiệu quả. Giữa lúc thế giới đang “khát” các giải pháp năng lượng sạch, sự kiện tại Kuching này có thể sẽ mở ra những hợp tác mang tính bước ngoặt, đưa châu Á - Thái Bình Dương trở thành một trung tâm sản xuất và sử dụng hydro xanh hàng đầu toàn cầu.
