Allied Biofuels ký thỏa thuận triển khai dự án SAF quy mô lớn tại Uzbekistan – Tổ hợp lọc sinh học tích hợp đầu tiên tại Trung Á
Annie Nguyễn
Ngày 23 tháng 5 năm 2026
Tashkent, Uzbekistan – Allied Biofuels FE LLC đang tiến hành dự án nhiên liệu sạch mang tính bước ngoặt tại Uzbekistan, sau khi ký kết Thỏa thuận Triển khai Dự án (Project Implementation Agreement – PIA) ràng buộc với Chính quyền vùng Khorezm của Cộng hòa Uzbekistan. Dự án được thiết kế như một nhà máy lọc sinh học tích hợp đầu tiên tại Trung Á, chuyên sản xuất Nhiên liệu Hàng không Bền vững (SAF), Nhiên liệu Hàng không Bền vững tổng hợp điện phân (e‑SAF) và diesel tái tạo ở quy mô công nghiệp.
Bối cảnh và các bên liên quan
Allied Biofuels FE LLC là một công ty được đăng ký tại Uzbekistan, chuyên phát triển nhà máy lọc sinh học tích hợp quy mô toàn cầu đầu tiên tại Trung Á, được thiết kế để sản xuất SAF, e‑SAF và Green Diesel ở quy mô công nghiệp. Với tư cách là nhà phát triển dự án, Allied Biofuels đang hợp tác với các nhà cung cấp công nghệ hàng đầu thế giới để thiết kế, phát triển và xây dựng một cơ sở sản xuất năng lượng xanh quy mô lớn. Lễ ký kết chính thức PIA diễn ra tại Perth, Tây Úc vào ngày 2 tháng 4 năm 2026, với sự tham gia của ông Jurabek Rakhimov – Hokim (người đứng đầu chính quyền) vùng Khorezm, và ông Alfred Benedict – Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc điều hành của Allied Biofuels FE LLC. Dự án này được hỗ trợ bởi một Sắc lệnh của Tổng thống, công nhận tầm quan trọng cấp quốc gia và cấp cho dự án quy chế Khu Kinh tế Đặc biệt với các ưu đãi về thuế và hải quan.
Vào ngày 8 tháng 5 năm 2026, Công ty Cổ phần Uzbekistan Airports (Uzbekistan Airports) đã ký Bản Ghi nhớ (MOU) với Allied Biofuels về việc cung cấp SAF và e‑SAF, dự kiến bắt đầu từ năm 2030. Uzbekistan Airports được thành lập vào ngày 15 tháng 8 năm 2019 theo Sắc lệnh của Tổng thống trên cơ sở Tập đoàn Hàng không Quốc gia Uzbekistan Airways, và hiện là cơ quan điều hành duy nhất của tất cả các sân bay trong nước, bao gồm các sân bay quốc tế Tashkent, Samarkand, Bukhara, Navoi và nhiều sân bay khác. MOU này đánh dấu bước quan trọng củng cố vị thế của Uzbekistan như một trung tâm khu vực mới nổi về hàng không bền vững, phát triển nhiên liệu sạch và cơ sở hạ tầng giao thông không carbon.
Quy mô dự án
Khi đi vào hoạt động toàn công suất, cơ sở này dự kiến sản xuất hàng năm khoảng 160.400 tấn SAF, 257.000 tấn e‑SAF và 5.040 tấn diesel tái tạo. Tổng vốn đầu tư ước tính khoảng 6,08 tỷ USD (tương đương 5,1 tỷ euro), được giải ngân trong vòng 5 năm, đưa dự án trở thành một trong những cam kết cơ sở hạ tầng năng lượng sạch lớn nhất từng được thực hiện tại khu vực.
Vai trò then chốt của hydro xanh
Yếu tố nền tảng làm nên quy mô sản xuất này là hydro xanh. Hệ thống năng lượng tích hợp quy mô lớn của nhà máy được thiết kế với: 4,45 GW năng lượng tái tạo, hệ thống pin lưu trữ 1.600 MWh, và 2.400 MW thiết bị điện phân để sản xuất hydro xanh. Tập đoàn Plug Power (NASDAQ: PLUG) đã được chọn là nhà cung cấp thiết bị điện phân. Vào tháng 10 năm 2025, Plug Power đã ký thỏa thuận cung cấp ràng buộc lên đến 2 GW hệ thống điện phân GenEco PEM cho Allied Biofuels, đưa tổng công suất điện phân giữa Plug Power và các đối tác Allied lên 5 GW trên hai dự án lớn (bao gồm 3 GW với Allied Green Ammonia tại Úc). Dự kiến quyết định đầu tư cuối cùng (FID) sẽ được đưa ra vào quý IV năm 2026.
Công nghệ và tính bền vững
Dự án được thiết kế vượt ra ngoài khuôn khổ sản xuất nhiên liệu thông thường. Khái niệm của nó bao gồm việc thu giữ và chuyển đổi carbon dioxide sinh học (biogenic CO₂) thành e‑SAF, đồng thời cũng sử dụng khoảng 5.775 tấn mỗi ngày nguyên liệu nông nghiệp đầu vào. Mô hình tích hợp này phản ánh cách tiếp cận công nghiệp vòng kín, phù hợp với các nguyên tắc sản xuất bền vững, giảm carbon và sử dụng tài nguyên có trách nhiệm.
Ý nghĩa chiến lược
Việc thực thi PIA không chỉ là một cột mốc của dự án, mà còn là tín hiệu mạnh mẽ gửi đến các nhà đầu tư, tổ chức đa phương, cơ quan tín dụng xuất khẩu và các đối tác chiến lược rằng Uzbekistan đang định vị mình là điểm đến đáng tin cậy cho vốn đầu tư năng lượng sạch mang tính chuyển đổi. Phát biểu tại lễ ký MOU với Uzbekistan Airports, ông J.O. Umarkhodjaev, Chủ tịch Hội đồng quản trị Uzbekistan Airports, cho biết: “Uzbekistan Airports vui mừng thực hiện bước quan trọng này với Allied Biofuels trong bối cảnh chúng tôi tiếp tục hỗ trợ hiện đại hóa ngành hàng không Uzbekistan và khám phá những con đường thực tế để áp dụng nhiên liệu hàng không bền vững”. Về phía nhà đầu tư, ông Alfred Benedict, Tổng Giám đốc Allied Biofuels, nhấn mạnh: “Bản Ghi nhớ này là một cột mốc quan trọng đối với Allied Biofuels và phản ánh cam kết của chúng tôi trong việc hỗ trợ quá trình chuyển đổi của Uzbekistan sang nền hàng không sạch hơn”. Sự hợp tác này dự kiến sẽ hỗ trợ thu hút đầu tư, triển khai công nghệ và phát triển thị trường cho SAF và e‑SAF tại Uzbekistan, đồng thời đóng góp vào mục tiêu khử carbon toàn cầu của ngành hàng không.
Nguồn: Global e-Fuels, GlobeNewswire, FuelCellsWorks, UzA, Renewable Energy Magazine, Biofuels International Magazine, Nasdaq, gasworld và các nguồn liên quan.
