Thị trường carbon tự nguyện thúc đẩy CCS trong ngành giấy, bột giấy và năng lượng sinh học
Tác giả: Santiago Canel Soria
Điểm nổi bật
-
Loại bỏ CO2 từ ngành giấy và bột giấy có thể đạt giá trị 3 tỷ USD
-
Tín chỉ carbon giao dịch ở mức 150–350 USD/tCO2e
-
Các công ty công nghệ và trung tâm dữ liệu coi CDR là yếu tố then chốt để đạt mục tiêu phát thải ròng bằng 0
Thị trường carbon tự nguyện (VCM) đang trở thành động lực chính thúc đẩy việc tạo lập và giao dịch tín chỉ loại bỏ carbon từ công nghệ thu hồi và lưu trữ carbon (CCS) trong các ngành sử dụng sinh khối, đặc biệt là sản xuất giấy, bột giấy và năng lượng sinh học, theo nhận định từ các chuyên gia.
“Nhà máy bột giấy là một trong những lĩnh vực có tỷ lệ phát thải CO2 sinh học lớn nhất và cần được đưa vào cơ chế tín chỉ CO2 sinh học,” bà Maryam Mkhani, Giám đốc Tích hợp công nghệ CCUS tại Worley, phát biểu tại Triển lãm Công nghệ Carbon ở Houston. “Khoảng 90% lượng CO2 sinh học từ các nhà máy này có thể được thu hồi, tạo thêm nguồn doanh thu đáng kể dựa trên kinh nghiệm từ các ngành khác đã áp dụng công nghệ thu hồi carbon.”
Theo định nghĩa của Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ (EPA), khí CO2 sinh học phát sinh từ quá trình phân hủy, tiêu hóa hoặc đốt cháy vật liệu hữu cơ như gỗ, giấy, bùn thải. Những phát thải này xuất hiện trong quá trình đốt sinh khối (ví dụ: sản xuất điện bằng sinh khối hoặc dự án BECCS) và quá trình nghiền bột giấy, khi gỗ được xử lý để tạo ra bột giấy.
“Trên phạm vi toàn cầu, khoảng 2% lượng CO2 phát thải đến từ ngành giấy và bột giấy,” bà Mkhani cho biết. “Điểm tích cực là phần lớn khí thải này có nguồn gốc sinh học, và các nhà máy hiện hữu rất phù hợp để triển khai CCS.”
Các cơ sở hiện hữu (“brownfield”) có nồng độ phát thải CO2 cao, giúp việc thu hồi carbon dễ dàng và tiết kiệm chi phí hơn so với các dự án mới (“greenfield”) như thu CO2 trực tiếp từ không khí (DAC). Ở châu Âu và Bắc Mỹ hiện có 277 nhà máy bột giấy, phát thải tổng cộng 177 triệu tấn CO2 mỗi năm. Nếu thu hồi 90% lượng khí thải này và bán tín chỉ ở mức 150–350 USD/tCO2e, giá trị thị trường có thể đạt gần 3 tỷ USD.
Chi phí và triển vọng thị trường
Các dự án thu hồi carbon tại nhà máy năng lượng sinh khối có chi phí đầu tư ban đầu cao, nhưng doanh thu từ tín chỉ loại bỏ CO2 và ưu đãi thuế 45Q theo Đạo luật Giảm lạm phát (IRA) tại Mỹ giúp giảm gánh nặng tài chính, ông Nathan Hyrne, Giám đốc tại Babcock & Wilcox, chia sẻ.
Chi phí CCS phụ thuộc vào quy mô nhà máy và nồng độ CO2. Các dự án BECCS (50–100 MW, thu hồi tới 500.000 tCO2/năm) thường có chi phí cao hơn so với dự án thu hồi tại nhà máy xi măng hay bột giấy, nơi nồng độ CO2 cao hơn.
Đầu năm 2025, tín chỉ BECCS được chứng nhận bởi Puro.earth giao dịch khoảng 100 USD/tCO2e cho khối lượng nhỏ (<50.000 tCO2e), trong khi giá giao hàng tương lai dao động 150 USD/tCO2e. Các tín chỉ BECCS khác và retrofit CCS tại nhà máy giấy, bột giấy có giá 200–300 USD/tCO2e.
Ngành công nghệ thúc đẩy nhu cầu
Các trung tâm dữ liệu và dịch vụ đám mây quy mô lớn đang tăng cường sử dụng nguồn điện carbon trung tính như BECCS. Nhiều tập đoàn công nghệ đặt ra mục tiêu giảm phát thải phạm vi 1, 2 và 3, và thị trường carbon tự nguyện cùng với tín chỉ loại bỏ CO2 là công cụ giúp họ đạt được mục tiêu này.
“Microsoft công bố kế hoạch trở thành doanh nghiệp phát thải âm carbon vào năm 2030, và đến năm 2050 sẽ loại bỏ toàn bộ lượng CO2 phát thải từ khi thành lập năm 1975,” bà Mkhani nói. “Tham vọng này đang thúc đẩy nhu cầu về giải pháp loại bỏ CO2 bằng công nghệ.”
Mặc dù giải pháp dựa vào thiên nhiên vẫn chiếm ưu thế, nhưng các phương pháp loại bỏ CO2 bằng công nghệ như BECCS, DAC và biochar đang dần mở rộng thị trường. Platts gần đây ghi nhận giá tín chỉ biochar tại Mỹ giao năm 2025 ở mức 149 USD/tCO2e, cao hơn 9 USD so với tín chỉ cùng loại từ Ấn Độ.
