Ngành hàng không đối mặt với "bài toán" SAF: Sản lượng chỉ đáp ứng chưa đến 1% nhu cầu, giá tăng vọt, Brazil nổi lên như một "cường quốc" tiềm năng
Annie Nguyễn – 21/06/2026
Ngành hàng không toàn cầu đang đứng trước một nghịch lý lớn liên quan đến Nhiên liệu Hàng không Bền vững (SAF). Theo các thảo luận mới nhất tại Đại hội đồng thường niên của Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA), sản lượng SAF toàn cầu dự kiến chỉ đạt 2,4 triệu tấn trong năm 2026, chỉ đáp ứng vỏn vẹn 0,8% nhu cầu nhiên liệu của toàn ngành.
Trong khi đó, để đạt được mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, ngành hàng không phụ thuộc vào SAF để thực hiện khoảng 65% tổng lượng giảm phát thải. Khoảng cách giữa mục tiêu và thực tế đang trở nên quá lớn để có thể phớt lờ.
Thực trạng đáng báo động
-
Sản lượng SAF có tăng trưởng nhưng đà tăng đang chậm lại.
-
Công suất sản xuất toàn cầu hiện tại (khoảng 9 triệu tấn) phần lớn chưa được khai thác hết.
-
Giá SAF đã tăng vọt từ khoảng 2.000 USD lên 3.000 USD mỗi tấn chỉ trong vài tháng.
-
Các nhà hoạch định chính sách đang áp đặt các quy định bắt buộc về SAF nhanh hơn tốc độ xây dựng nguồn cung.
-
Các hãng hàng không đối mặt với chi phí ngày càng tăng, trong khi hành khách vẫn tiếp tục ủng hộ các nỗ lực khử carbon.
Điểm sáng từ Brazil
Một trong những diễn biến thú vị nhất được chỉ ra là vai trò mới nổi của Brazil trên thị trường SAF. Theo đánh giá của IATA, Brazil có thể trở thành một cường quốc SAF toàn cầu nhờ vào:
-
Nguồn sinh khối (biomass) dồi dào.
-
Một trong những lưới điện sạch nhất thế giới.
-
Hàng thập kỷ kinh nghiệm về nhiên liệu sinh học.
-
15 dự án SAF hiện đang được phát triển.
Phát biểu tại sự kiện, ông Willie Walsh, Tổng giám đốc IATA, nhấn mạnh:
"Brazil có tất cả những thành tố để trở thành một cường quốc SAF toàn cầu. Nước này sở hữu một trong những cơ cấu điện năng sạch nhất thế giới cùng với nguồn nguyên liệu dồi dào. Hơn nữa, là nhà sản xuất nhiên liệu sinh học lỏng lớn thứ hai thế giới, Brazil được hưởng lợi từ chuyên môn sâu và cơ sở hạ tầng phát triển. Brazil có cơ hội thực sự để trở thành quốc gia dẫn đầu toàn cầu về khử carbon trong ngành hàng không. Nắm bắt cơ hội này sẽ tạo ra việc làm, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, xây dựng các ngành công nghiệp năng lượng và nông nghiệp mới, đồng thời thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Với các chính sách đúng đắn được thực hiện theo đúng thứ tự, Brazil sẵn sàng để tạo ra một bước đột phá cho thị trường."
Câu hỏi chiến lược lớn
Một câu hỏi lớn được đặt ra từ bức tranh này: Các chính phủ nên ưu tiên trợ cấp sản xuất trước khi áp dụng các quy định bắt buộc về SAF, hay các quy định bắt buộc là cần thiết để thúc đẩy đầu tư nhanh chóng? Trong bối cảnh giá tăng đột biến và cung không đủ cầu, việc lựa chọn chính sách đúng thời điểm sẽ đóng vai trò then chốt quyết định liệu ngành hàng không có kịp đạt được các mục tiêu khí hậu đầy tham vọng của mình hay không.
