Năng lực cạnh tranh của ngành cưa xẻ gỗ phụ thuộc vào thị trường cho phụ phẩm
Ngày 2 tháng 2 năm 2026
Tác giả: Juha Hyvärinen
Giám đốc điều hành: Công ty TNHH Phát triển than sinh học Taaleri Canada
Ngành cưa xẻ gỗ hiện đại không thể chỉ dựa vào doanh thu từ gỗ xẻ. Để duy trì năng lực cạnh tranh dài hạn, ngành này cần các thị trường có giá trị cao cho phụ phẩm như dăm gỗ, vỏ cây và mùn cưa – những dòng vật chất chiếm tỷ trọng lớn trong mỗi khúc gỗ được khai thác.
Tại Phần Lan, bài toán này đã được giải quyết một cách có hệ thống. Dăm gỗ được đưa vào sản xuất bột giấy, trong khi vỏ cây và mùn cưa được sử dụng rộng rãi cho hệ thống sưởi ấm đô thị và phát điện sinh khối. Nhờ đó, toàn bộ khúc gỗ được khai thác hiệu quả, tối đa hóa giá trị kinh tế và giảm lãng phí tài nguyên.
Tại Canada, sự đối lập là rất rõ ràng. Công suất bột giấy và giấy đã suy giảm trong nhiều năm, trong khi sinh khối gỗ vẫn chưa được khai thác tương xứng trong sưởi ấm và phát điện, dù điều kiện khí hậu đặc biệt phù hợp. Khi không có nhu cầu quy mô lớn cho phụ phẩm, các nhà máy cưa xẻ phải gánh chi phí xử lý cao hơn, làm suy yếu lợi thế cạnh tranh của Canada với tư cách là một trong những quốc gia sản xuất gỗ lớn nhất thế giới.
Vấn đề không nằm ở nguồn cung, mà ở thiếu cầu thị trường.
Để tạo ra bước chuyển thực chất, chính sách cần tập trung vào việc xây dựng nhu cầu ổn định cho các giải pháp thay thế bền vững. Việc thay thế nhiên liệu hóa thạch bằng sưởi ấm đô thị, phát điện sinh khối, biocarbon hoặc nhiên liệu sinh học tiên tiến là những hướng đi có tiềm năng rõ ràng, vừa hỗ trợ ngành lâm nghiệp vừa đóng góp cho mục tiêu giảm phát thải.
Yếu tố an ninh năng lượng cũng cần được đặt lên bàn cân. Canada có thể lựa chọn sử dụng phụ phẩm từ chính ngành lâm nghiệp trong nước, hay tiếp tục phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu. Về dài hạn, lựa chọn thông minh là lựa chọn tận dụng giá trị nội sinh của tài nguyên rừng.
