Hydrogen carbon thấp và e-SAF tại Fos-sur-Mer: bước tiến chiến lược trong chuyển dịch năng lượng châu Âu
Ngày 1/3/2026
Một dự án quy mô vừa được công bố tại Fos-sur-Mer – khu công nghiệp-cảng trọng yếu của miền Nam nước Pháp – nhằm xây dựng tổ hợp sản xuất hydrogen carbon thấp và e-SAF (nhiên liệu hàng không tổng hợp bền vững), đánh dấu một bước phát triển chiến lược của khu vực trong quá trình chuyển dịch năng lượng. (hydrogenfuelnews.com)
Khái niệm “hydrogen carbon thấp” không đồng nghĩa với không carbon hoàn toàn, mà là thuật ngữ kỹ thuật dùng để chỉ hydrogen được sản xuất với lượng khí nhà kính thấp hơn đáng kể so với các phương pháp truyền thống dựa vào nhiên liệu hoá thạch, giảm ít nhất khoảng 70 % tổng phát thải carbon trong vòng đời sản xuất so với hydrogen làm từ nhiên liệu không được kiểm soát khí thải. Đây là tiêu chuẩn được chuẩn hoá trong các quy định mới của Liên minh châu Âu về hydrogen carbon thấp, cho phép các phương pháp khác nhau như điện phân bằng điện carbon thấp hoặc hydrogen từ khí thiên nhiên kèm công nghệ thu giữ và lưu trữ carbon (CCS).
Dự án tại Fos-sur-Mer được quy hoạch trên 46,6 ha tại khu Central Mole của cảng, với kế hoạch xây dựng ba tổ hợp điện phân mỗi đơn vị 300 MW (tổng 900 MW). Các tổ hợp này sẽ sản xuất khoảng 42.000 tấn hydrogen carbon thấp mỗi năm, dựa trên điện năng carbon thấp (“low-carbon electricity”) từ các nguồn như điện gió, mặt trời, hoặc các nguồn điện có lượng phát thải thấp khác. Hydrogen sau đó sẽ được kết hợp với CO₂ tái sử dụng để tạo thành methanol, rồi chuyển đổi thành e-SAF, với sản lượng ước tính khoảng 75.000 tấn mỗi năm.
Một trọng tâm của dự án là sử dụng hydrogen làm nguyên liệu đầu vào cho nhiên liệu hàng không tổng hợp e-SAF, là nhiên liệu tổng hợp “drop-in” có thể được sử dụng trực tiếp trong máy bay hiện tại mà không cần thay đổi cấu trúc động cơ, giúp giảm lượng phát thải so với kerosene truyền thống. Khi hoàn thành, dự án có thể cắt giảm khoảng 240.000 tấn CO₂ mỗi năm – tương đương khoảng 84 % so với nhiên liệu hàng không thông thường – đồng thời tạo được khoảng 165 việc làm trực tiếp trước năm 2030 với tổng mức đầu tư dự kiến 1,5 tỷ euro.
Ý nghĩa chiến lược
Fos-sur-Mer từ lâu đã là trung tâm năng lượng công nghiệp ở Pháp. Việc dành diện tích lớn cho cơ sở hydrogen carbon thấp và e-SAF phản ánh một chiến lược dài hạn nhằm dịch chuyển khỏi mô hình hydrocarbon truyền thống sang năng lượng thấp carbon – một đổi mới phù hợp với mục tiêu giảm phát thải của Pháp và Liên minh châu Âu. Cấu trúc cảng hiện có, mạng lưới đường ống, và khả năng tiếp cận điện carbon thấp giúp dự án này có cơ hội triển khai nhanh và hiệu quả hơn so với xây dựng cơ sở hoàn toàn mới.
Giá trị của e-SAF nằm ở khả năng giảm phát thải khí nhà kính trong ngành hàng không – một trong những lĩnh vực khó khử carbon nhất – khi vẫn đảm bảo tính tương thích với cơ sở hạ tầng hiện hữu.
Dự án được kỳ vọng không chỉ phục vụ thị trường châu Âu mà còn góp phần phát triển chuỗi cung ứng hydrogen carbon thấp và e-SAF quy mô lớn hơn, hỗ trợ các ngành công nghiệp nặng và giao thông dài hạn trong bối cảnh luật định và tiêu chuẩn môi trường ngày càng nghiêm ngặt.
