Hydro giữ vai trò trung tâm trong quá trình chuyển đổi năng lượng Biển Bắc

Hydro giữ vai trò trung tâm trong quá trình chuyển đổi năng lượng Biển Bắc

Ngày 3/3/2026

Cơ quan Quản lý Chuyển đổi Biển Bắc – North Sea Transition Authority (NSTA) – vừa trình bày báo cáo chuyên đề “Vai trò của hydro trong lĩnh vực năng lượng Biển Bắc đang phát triển nhanh chóng.” tại Hội thảo trực tuyến  do Hiệp hội Hydrogen Scotland tổ chức ngày 2/3/2026, nhấn mạnh vai trò chiến lược của hydro trong quá trình tái cấu trúc hệ sinh thái năng lượng tại Biển Bắc, song hành cùng điện gió ngoài khơi và thu giữ – lưu trữ carbon (CCUS).

Mục tiêu 10GW hydro carbon thấp vào năm 2030

Theo chiến lược năng lượng của Vương quốc Anh, được nêu trong UK Government’s British Energy Security Strategy, nước này đặt mục tiêu đạt 10GW công suất hydro carbon thấp vào năm 2030. Trong đó:

• Ít nhất 5GW từ hydro xanh (điện phân sử dụng năng lượng tái tạo)

• Phần còn lại từ hydro xanh lam (kết hợp CCUS)

Hydro được xác định là giải pháp linh hoạt để bổ trợ cho điện gió ngoài khơi quy mô lớn, cung cấp nguồn điện dự phòng khi sản lượng tái tạo biến động và hỗ trợ lưu trữ năng lượng theo mùa.

Vai trò mới của NSTA trong quản lý hydro ngoài khơi

Từ tháng 9/2023, NSTA trở thành cơ quan cấp phép và phê duyệt đối với:

• Giấy phép lưu trữ hydro ngoài khơi theo Energy Act 2008

• Giấy phép xây dựng và vận hành đường ống hydro ngoài khơi theo Petroleum Act 1998

Điều này đánh dấu bước chuyển từ cơ quan quản lý dầu khí truyền thống sang cơ quan điều phối toàn diện cho quá trình chuyển đổi năng lượng ngoài khơi.

Tiềm năng lưu trữ hydro dưới lòng đất tại Anh

Một trong những điểm nổi bật của báo cáo là tiềm năng lưu trữ hydro khổng lồ trong các cấu trúc địa chất:

1. Hang muối (Salt Caverns)

• Tiềm năng: ~2.150 TWh trên bờ và 292 TWh ngoài khơi

• Linh hoạt vận hành, độ tinh khiết hydro cao

• Quy mô trung bình 0,1–1 TWh mỗi cơ sở

2. Tầng đá rỗng (mỏ dầu khí cạn kiệt)

• Tiềm năng: ~3.455 TWh

• Phù hợp lưu trữ theo mùa quy mô lớn (1–10 TWh)

• Yêu cầu xử lý khí sau lưu trữ

Theo kịch bản của National Energy System Operator (NESO), nhu cầu lưu trữ hydro đến năm 2050 có thể đạt khoảng 49 TWh.

So sánh chi phí lưu trữ (LCOS)

Các nghiên cứu mô hình hóa của NSTA cho thấy chi phí lưu trữ hydro (Levelised Cost of Storage – LCOS) có xu hướng giảm khi chuyển từ onshore ra offshore:

Các mỏ khí cạn kiệt ngoài khơi như Rough có lợi thế quy mô lớn, dù yêu cầu lượng khí đệm (cushion gas) rất cao.

Tích hợp với điện gió ngoài khơi

Tại vùng biển Scotland, công suất điện gió có thể đạt 45GW vào cuối những năm 2030. Trong các giai đoạn dư thừa gió, khoảng 30 TWh điện có thể được chuyển thành hydro xanh thông qua điện phân (hiệu suất 70%), sau đó tái phát điện bằng tua-bin hydro (hiệu suất 50%), giúp bù đắp “khoảng trống gió” theo mùa.

Năm 2023, khoảng 4,3 TWh điện gió bị cắt giảm; đến 2040 con số này có thể tăng lên 40–70 TWh nếu không có giải pháp lưu trữ.

Tái sử dụng hạ tầng dầu khí

Biển Bắc hiện có:

• ~120 tuyến ống chính

• ~800 đường ống nội mỏ

• 21 cảng/terminal dầu khí trên bờ

• Hơn 3.000 lao động kỹ thuật

Nghiên cứu năm 2025 cho thấy vật liệu và thiết kế hạ tầng dầu khí phần lớn có thể phù hợp với hydro, nhưng cần kiểm định kỹ lưỡng do rủi ro mỏi kim loại và áp suất vận hành thấp hơn khi chuyển đổi.

Việc tái sử dụng hạ tầng có thể giúp giảm chi phí đầu tư và rút ngắn thời gian cấp phép.

Thách thức kỹ thuật

• Nén hydro đòi hỏi máy nén piston thay vì ly tâm do phân tử nhẹ

• Chi phí xử lý khí cao đối với mỏ cạn kiệt

• Độ tinh khiết 95% có thể giảm chi phí so với tiêu chuẩn 98%

Tầm nhìn dài hạn

Theo NSTA, đến năm 2050, Anh có thể cần:

• 35–75GW công suất hydro

• 29–50 TWh năng lực lưu trữ

• 1.200 km đường ống hydro (phần lớn tái sử dụng từ khí tự nhiên)

Hydro được xem là mắt xích quan trọng trong hệ sinh thái tích hợp gồm dầu khí, điện gió, CCUS và lưu trữ năng lượng – tạo nên “North Sea Future Plan” hướng tới trung hòa carbon và tối đa hóa giá trị kinh tế – xã hội.

Xem chi tiết Webimar tại link: https://www.hydrogenscotland.com/hydrogens-role-in-a-rapidly-evolving-north-sea-energy-sector/