Báo cáo y học: Nước giàu hydro và khí hydro trong điều trị ung thư và các bệnh nghiêm trọng

Ngày 9 tháng 1 năm 2026

Một báo cáo y học công bố năm 2019 đã tổng hợp hơn 15 năm nghiên cứu khoa học về khí hydro phân tử (H₂) và nước giàu hydro, cho thấy hydro đang nổi lên như một tác nhân sinh học tiềm năng trong hỗ trợ điều trị ung thư và nhiều bệnh lý nghiêm trọng khác.

Hydro phân tử là phân tử nhẹ nhất trong tự nhiên. Trong cơ thể con người, một lượng nhỏ hydro được tạo ra nhờ quá trình lên men của vi khuẩn đường ruột từ các carbohydrate chưa được hấp thu. Khi được đưa vào cơ thể thông qua nước giàu hydro, hít khí hydro hoặc dung dịch hydro, H₂ có khả năng khuếch tán rất nhanh qua màng tế bào và phân bố đến hầu hết các cơ quan quan trọng như não, gan, thận và cơ trong thời gian rất ngắn.

Các nhà nghiên cứu xếp hydro vào nhóm phân tử tín hiệu dạng khí (gaseous signaling molecules – GSMs), cùng với nitric oxide và hydrogen sulfide, những chất đóng vai trò quan trọng trong điều hòa sinh lý tế bào. Bằng chứng khoa học ngày càng cho thấy hydro có nhiều hoạt tính sinh học, đặc biệt là chống oxy hóa, chống viêm và điều hòa tín hiệu tế bào.

Trong lĩnh vực ung thư, hydro được nghiên cứu chủ yếu nhờ khả năng điều hòa stress oxy hóa – một trong những cơ chế liên quan trực tiếp đến tổn thương DNA, đột biến gen và sự phát triển khối u. Hydro phân tử có thể trung hòa chọn lọc các gốc tự do có hại mạnh, như gốc hydroxyl và peroxynitrite, trong khi không làm ảnh hưởng đến các gốc tự do cần thiết cho hoạt động sinh lý bình thường của tế bào.

Ngoài ra, hydro còn được ghi nhận có khả năng kích hoạt hệ thống chống oxy hóa nội sinh, làm tăng biểu hiện của các enzyme bảo vệ như superoxide dismutase (SOD) và heme oxygenase-1, qua đó giúp duy trì cân bằng oxy hóa – khử trong cơ thể.

Báo cáo cũng chỉ ra rằng hydro có thể điều hòa phản ứng viêm, bằng cách ức chế các cytokine tiền viêm như interleukin và yếu tố hoại tử u (TNF). Cơ chế này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh ung thư, nơi viêm mạn tính được xem là yếu tố thúc đẩy tiến triển bệnh và làm trầm trọng tác dụng phụ của các liệu pháp điều trị truyền thống.

Một khía cạnh đáng chú ý khác là vai trò của hydro trong điều hòa quá trình chết tế bào theo chương trình (apoptosis). Các nghiên cứu cho thấy hydro có thể tác động đến các con đường tín hiệu liên quan đến protein tiền apoptotic và chống apoptotic, từ đó vừa giúp bảo vệ tế bào lành, vừa có khả năng ức chế sự phát triển của tế bào ung thư trong những điều kiện nhất định.

Theo tổng hợp của báo cáo, hydro thể hiện một số tiềm năng quan trọng trong ung thư học:

• Có khả năng hỗ trợ điều trị ung thư

• Giảm tác dụng phụ liên quan đến hóa trị và xạ trị

• Có thể hoạt động hiệp đồng với các liệu pháp nhiệt

• Góp phần ức chế hình thành và phát triển khối u

Bên cạnh ung thư, hydro cũng được nghiên cứu trong các bệnh lý nghiêm trọng khác như bệnh tim mạch, rối loạn viêm mạn tính, bệnh thần kinh và các bệnh liên quan đến lão hóa.

Các tác giả nhấn mạnh rằng hydro phân tử có độ an toàn cao, không độc tính, không tích lũy trong cơ thể và hầu như không gây tác dụng phụ nghiêm trọng trong các nghiên cứu đã công bố. Tuy nhiên, báo cáo cũng lưu ý rằng nhiều ứng dụng y học của hydro vẫn đang ở giai đoạn nghiên cứu, cần thêm các thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn để xác nhận hiệu quả và xây dựng phác đồ điều trị tiêu chuẩn.

Dù còn nhiều thách thức, hydro phân tử đang được xem là một hướng tiếp cận mới đầy triển vọng trong y học, với khả năng bổ trợ cho các liệu pháp hiện hành, đặc biệt trong bối cảnh y học cá thể hóa và điều trị hỗ trợ ngày càng được chú trọng.