Tokyo thảo luận bảo tồn mái vòm kính biểu tượng của Thủy cung Kasai Rinkai
Ngày 14 tháng 01 năm 2026
Chính quyền Thủ đô Tokyo đang tiếp tục các cuộc thảo luận chuyên sâu nhằm bảo tồn và phát huy giá trị công trình hiện hữu tại Thủy cung Kasai Rinkai (quận Koto), trong bối cảnh dự án tái phát triển tổng thể khu thủy cung đang được triển khai. Trọng tâm của nỗ lực này là sáng kiến mang tên “Dự án Mái vòm Kính”, hướng tới việc gìn giữ và tái sử dụng tòa nhà biểu tượng của thủy cung.
Ngày 13 tháng 12 năm 2025, Tokyo đã tổ chức một hội thảo chuyên đề ngay tại hiện trường, với sự tham gia của các kiến trúc sư trẻ và chuyên gia trong lĩnh vực bảo tồn kiến trúc. Hội thảo tập trung giới thiệu ý tưởng thiết kế ban đầu của công trình, đồng thời chia sẻ các mô hình tiêu biểu về bảo tồn và tái sử dụng kiến trúc hiện đại. Theo kế hoạch, sau khi thủy cung mới hoàn thành vào tháng 9 năm 2028, thành phố sẽ tiến hành khảo sát mức độ xuống cấp của công trình hiện hữu, từ đó xây dựng phương án bảo tồn và khai thác cụ thể.
Thủy cung Kasai Rinkai được khánh thành năm 1989, do Văn phòng Thiết kế Kiến trúc Taniguchi thiết kế. Công trình có kết cấu bê tông cốt thép và thép, cao ba tầng, với tổng diện tích sàn khoảng 13.629 m². Điểm nhấn kiến trúc nổi bật là mái vòm kính cao khoảng 21 mét, được cấu thành từ 872 tấm kính. Bên trong thủy cung có 47 bể nuôi, trong đó bể cá ngừ trung tâm có dung tích lên tới 2.184 m³.
Mặc dù mái vòm kính đã trở thành biểu tượng của thủy cung, công trình hiện nay đang đối mặt với nhiều thách thức như sự xuống cấp của kết cấu, hệ thống đường ống và thiết bị kỹ thuật, cũng như những hạn chế về không gian nuôi dưỡng và khả năng tiếp cận cho người khuyết tật. Những yếu tố này đã dẫn tới quyết định tái phát triển khu thủy cung, với một công trình mới đang được xây dựng tại khu đất liền kề. Tuy nhiên, vào tháng 2 năm 2024, Chính quyền Tokyo đã chính thức tuyên bố chủ trương bảo tồn tòa nhà hiện hữu.
Tại hội thảo cuối năm 2025, với chủ đề “Triết lý thiết kế của Thủy cung Kasai Rinkai”, ông Motoyasu Muramatsu, cố vấn của Văn phòng Thiết kế Taniguchi, cùng kiến trúc sư Yukio Toyoshima đã trình bày về ý đồ thiết kế ban đầu, giải thích quá trình hình thành bố cục mặt bằng và sự thay đổi của các phương án thiết kế qua từng giai đoạn. Đặc biệt, các yếu tố như mặt nước và mái vòm kính được thiết kế để hòa quyện với cảnh quan vịnh Tokyo đã được phân tích chi tiết.
Phiên thảo luận với chủ đề “Tái sử dụng công trình kiến trúc” cũng giới thiệu các trường hợp tham khảo thực tiễn, trong đó có dự án cải tạo Tòa thị chính cũ thành phố Iga (tỉnh Mie) do MARU architecture thiết kế. Các kiến trúc sư và học giả đã trao đổi sâu về cách tiếp cận bảo tồn và phát huy giá trị kiến trúc hiện đại trong bối cảnh đô thị đương đại. Toàn bộ chương trình do kiến trúc sư Ryuji Fujimura, Phó giáo sư Đại học Nghệ thuật Tokyo, điều phối.
Thông qua Dự án Mái vòm Kính, Tokyo đặt mục tiêu không chỉ bảo tồn một công trình mang tính biểu tượng, mà còn tìm kiếm mô hình sử dụng mới phù hợp, qua đó truyền tải giá trị lịch sử và kiến trúc của Thủy cung Kasai Rinkai cho các thế hệ tương lai.
