Tái chế Electrolyser: Chìa khóa cho Nền kinh tế Hydrogen Bền vững
Ngày 4 tháng 4, 2026 | Biên tập: Annie Nguyễn
Hydrogen xanh đang phát triển nhanh chóng trên toàn cầu, trở thành một phương tiện quan trọng để giảm phát thải carbon trong các ngành công nghiệp năng lượng và giao thông. Tuy nhiên, một câu hỏi ít được đặt ra là: Điều gì xảy ra với một electrolyser khi kết thúc vòng đời của nó?
Các stack electrolyser, đặc biệt là PEM, chứa nhiều kim loại quý và vật liệu quan trọng như iridium, platinum và titanium, vốn khan hiếm, đắt đỏ và phân bố tập trung địa lý. Thực tế, để đạt mục tiêu sản xuất electrolyser của EU năm 2030, có thể cần nhiều iridium hơn tổng sản lượng toàn cầu hiện nay, khiến tái chế và vòng đời khép kín trở thành yếu tố bắt buộc trong chiến lược triển khai, không chỉ là vấn đề bền vững.
Các phương pháp tái chế hiện nay
Theo bài đánh giá mới xuất bản trên Sustainable Materials and Technologies:
- Các phương pháp tái chế truyền thống bao gồm hydrometallurgy (tái chế bằng dung dịch hóa học) và pyrometallurgy (tái chế nhiệt).
- Các phương pháp mới nổi đang được nghiên cứu bao gồm dissolution điện hóa chọn lọc và biometallurgy, nhằm tăng hiệu suất thu hồi kim loại quý và giảm tác động môi trường.
- Đặc biệt, thu hồi iridium vẫn là một thách thức lớn do chi phí cao và quá trình tách phức tạp.
Thiết kế hướng tới tái chế
Bài đánh giá nhấn mạnh rằng design-for-recycling nên được tích hợp ngay từ giai đoạn sản xuất:
- Các bộ phận như bipolar plates và porous transport layers chiếm khoảng 70% tổng chi phí stack, nhưng lại nhận được ít sự tập trung trong các quy trình tái chế hiện nay.
- Việc thiết kế linh kiện dễ tháo rời, dễ tách và phù hợp với quy trình tái chế sẽ giúp giảm chi phí, tăng khả năng thu hồi vật liệu quý và nâng cao tính bền vững của toàn bộ chuỗi cung ứng hydrogen.
Hướng tới nền kinh tế vòng tròn
Sự kết hợp giữa cải tiến công nghệ tái chế, thiết kế linh kiện theo hướng tái chế, và chính sách hỗ trợ là điều kiện cần thiết để phát triển nền kinh tế hydrogen bền vững và khép kín, đồng thời giảm rủi ro phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu khan hiếm.
Cộng tác và đồng tác giả
Bài đánh giá được thực hiện với sự hợp tác giữa Montanuniversität Leoben và HyCentA Research GmbH, cùng các đồng tác giả: Thomas Nigl, Lea A. Brandner, Helmut Antrekowitsch và Roland Pomberger.
Bài báo đầy đủ: ScienceDirect – Advancements in recycling techniques for hydrogen technologies
