Na Uy thúc đẩy hydro cho vận tải hạng nặng: Từ thảo luận chính sách đến hành động

Annie Nguyễn
Ngày đăng: 15/08/2026

Ngày 12 tháng 8, tại Arendalsuka - sự kiện chính trị và xã hội thường niên lớn nhất Na Uy, HYDS - Hydrogen Solutions đã tổ chức một cuộc thảo luận quan trọng về tương lai của cơ sở hạ tầng hydro cho vận tải hạng nặng. Sự kiện có sự tham gia của Quốc vụ khanh Abel Cecilie Knibe Kroglund, đại diện từ ngành công nghiệp và các viện nghiên cứu, với thông điệp nhất quán: Na Uy cần dành một vị trí cho hydro trong Kế hoạch Vận tải Quốc gia (NTP) và hành động song song để mở khóa đầu tư tư nhân.

Kamilla Björkman, Giám đốc điều hành của Hydri - nhà vận hành cơ sở hạ tầng hydro Thụy Điển, đã chia sẻ kinh nghiệm từ nước láng giềng. Thụy Điển hiện đã có 10 trạm hydro đang hoạt động và 5 trạm khác đang trong giai đoạn phát triển, tạo thành một mạng lưới kết nối Skåne, bờ biển phía Tây và vùng Stockholm. Bài học từ Thụy Điển cho thấy việc xây dựng hạ tầng đồng bộ là yếu tố then chốt để thúc đẩy thị trường xe tải hydro.

Roger Saether từ ASKO, công ty logistics hàng đầu Na Uy, đã mang đến góc nhìn thực tế từ nhà vận hành. ASKO đã và đang thử nghiệm xe tải hydro Scania trong hoạt động logistics hàng ngày với quãng đường lên tới 1.000 km mỗi lần tiếp nhiên liệu. Kinh nghiệm tích cực từ việc vận hành xe tải pin nhiên liệu và trạm hydro tại Trondheim từ năm 2020 đã củng cố niềm tin của ASKO vào tiềm năng của hydro trong vận tải hạng nặng, đồng thời cung cấp dữ liệu thực tế quý giá cho nhà sản xuất Scania.

Steffen Møller-Holst từ SINTEF, viện nghiên cứu hàng đầu Na Uy, đã đưa ra luận điểm khoa học ủng hộ một hỗn hợp công nghệ, trong đó hydro đóng vai trò then chốt cho vận tải đường dài. Ông nhấn mạnh rằng không có một giải pháp duy nhất nào có thể giải quyết mọi thách thức, và hydro là lựa chọn tối ưu cho các tuyến đường có tải trọng lớn và cự ly xa. Cùng quan điểm, cựu Phó Đô đốc Louise Dedichen đã nhấn mạnh mối liên hệ ngày càng tăng giữa năng lượng, hạ tầng giao thông và an ninh quốc gia, cho thấy đây không chỉ là vấn đề kinh tế mà còn là vấn đề chiến lược.

Từ góc độ doanh nghiệp, các đại diện của HYDS, Hydri, ASKO và SINTEF đã đưa ra thông điệp rõ ràng: Na Uy cần đưa hydro vào Kế hoạch Vận tải Quốc gia. Tuy nhiên, điều quan trọng hơn là các kế hoạch cần được thực hiện ngay lập tức, song song với quá trình xây dựng NTP. Họ kêu gọi thiết lập các chương trình hỗ trợ cho cơ sở hạ tầng hydro và tạo ra các điều kiện khung dự đoán được để huy động vốn tư nhân. Hiện tại, Na Uy chỉ có 3 đoạn đường thuộc mạng lưới TEN-T nhưng đều dưới 200 km, dẫn đến cách hiểu khác nhau về nghĩa vụ xây dựng trạm hydro theo Quy định AFIR của EU. Điều này tạo ra một khoảng trống chính sách cần được lấp đầy để đảm bảo giao thông xuyên biên giới không phát thải.

Quốc vụ khanh Cecilie Knibe Kroglund đã xác nhận vai trò quan trọng của hydro trong giao thông tương lai và hoan nghênh các đề xuất từ ngành công nghiệp. Bên cạnh đó, những dự án đầu tư cơ sở hạ tầng quy mô lớn đang được triển khai, như dự án "Green H" tại Bodø với chi phí 1,2 tỷ NOK và dự án phà hydro Lofoten của Torghatten Nord trị giá 5 tỷ NOK dự kiến đi vào hoạt động cuối năm 2026.

Cuộc thảo luận tại Arendalsuka cho thấy sự đồng thuận cao giữa các bên liên quan tại Na Uy về việc cần hành động nhanh chóng để phát triển hạ tầng hydro cho vận tải hạng nặng. Bài học từ mạng lưới trạm hydro của Thụy Điển và kinh nghiệm vận hành thực tế của ASKO đang tạo áp lực và động lực để Na Uy định hình chiến lược hydro trong Kế hoạch Vận tải Quốc gia. Với sự tham gia của cả khu vực công và tư, Na Uy đang từng bước chuyển hóa tham vọng thành hành động cụ thể, hướng tới mục tiêu trung hòa carbon và củng cố vị thế tiên phong trong năng lượng sạch tại Bắc Âu.