MHI Environmental Chemical Engineering: Biến chất thải thành cơ hội trong hệ thống năng lượng và hạ tầng thông minh
Ngày 02/04/2026 – Annie Nguyễn biên tập
Trong bối cảnh lượng chất thải toàn cầu ngày càng gia tăng, việc xử lý rác không chỉ còn là vấn đề môi trường mà đã trở thành một bài toán kinh tế và năng lượng. Tại Nhật Bản, nơi mỗi người thải ra khoảng 850 gram rác mỗi ngày, chi phí xử lý rác thải đô thị lên tới khoảng 2.300 tỷ yên mỗi năm, cho thấy quy mô và áp lực của lĩnh vực này.
Để giải quyết bài toán này, Mitsubishi Heavy Industries Environmental & Chemical Engineering (MHIEC) – một đơn vị thuộc Mitsubishi Heavy Industries – đã phát triển mô hình “waste-to-energy” (WtE), biến chất thải thành nguồn tài nguyên năng lượng có giá trị.
Cốt lõi của mô hình là công nghệ đốt rác phát điện. Sau khi được phân loại, phần chất thải không thể tái chế sẽ được đưa vào lò đốt ở nhiệt độ cao. Nhiệt lượng sinh ra được sử dụng để tạo hơi nước, vận hành tua-bin và phát điện. Không chỉ vậy, hệ thống còn tận dụng nhiệt dư để tự cung cấp năng lượng cho nhà máy, và phần điện dư có thể bán lên lưới điện quốc gia.
Nhà máy đốt rác phát điện TuasOne ở Singapore
Nhật Bản hiện là một trong những quốc gia có tỷ lệ đốt rác cao nhất thế giới, với hơn 70% rác thải đô thị được xử lý bằng phương pháp này, trong khi tỷ lệ chôn lấp chỉ khoảng 8%. Điều này giúp giảm đáng kể áp lực lên các bãi rác và hạn chế phát thải khí methane – một loại khí nhà kính mạnh.
Các nhà máy WtE hiện đại của MHIEC không chỉ xử lý rác mà còn tích hợp nhiều công nghệ tiên tiến nhằm giảm tác động môi trường. Hệ thống xử lý khí thải giúp loại bỏ các chất ô nhiễm, trong khi tro sau đốt có thể được tái sử dụng làm vật liệu xây dựng. Đồng thời, các cải tiến như lò đốt “V-type stoker” giúp tăng hiệu suất đốt và giảm lượng chất thải còn lại sau quá trình xử lý.
Một xu hướng đáng chú ý là việc tích hợp công nghệ thu giữ carbon (CCUS) vào các nhà máy WtE. MHIEC đang thử nghiệm hệ thống thu giữ CO₂ tại Yokohama nhằm giảm phát thải và tiến tới mô hình năng lượng carbon thấp.
Bên cạnh đó, công ty cũng ứng dụng trí tuệ nhân tạo và hệ thống giám sát từ xa để tối ưu vận hành. Các nền tảng như MaiDAS® cho phép theo dõi và điều khiển nhiều nhà máy cùng lúc, giảm nhu cầu nhân lực và nâng cao hiệu quả vận hành trong bối cảnh thiếu hụt lao động.
Về mặt thị trường, MHIEC đã triển khai hơn 30 nhà máy xử lý chất thải trên toàn cầu, đặc biệt tại châu Á, với các dự án tiêu biểu như nhà máy TuasOne tại Singapore. Công ty đánh giá thị trường WtE toàn cầu sẽ tiếp tục tăng trưởng khoảng 6% mỗi năm trong thập kỷ tới.
Trong dài hạn, mô hình “biến rác thành tài nguyên” không chỉ giúp giải quyết bài toán chất thải mà còn đóng vai trò quan trọng trong hệ sinh thái năng lượng tuần hoàn. Khi kết hợp với các công nghệ mới như thu giữ carbon hoặc sản xuất hydrogen từ chất thải, WtE có thể trở thành một phần quan trọng trong chiến lược giảm phát thải và đảm bảo an ninh năng lượng toàn cầu.
