Lộ trình hàng không hydro của Anh: Chuyến bay thương mại đầu tiên vào năm 2030, hydro lỏng sẽ chiếm ưu thế sau 2050
*Annie Nguyễn – 03/06/2026*
Báo cáo mới nhất của Lực lượng Đặc nhiệm Jet Zero Anh quốc vừa công bố lộ trình chi tiết đưa năng lượng hydro vào ngành hàng không, khẳng định mục tiêu chuyến bay thương mại sử dụng hydro thể khí đầu tiên từ một sân bay Anh trước năm 2030 là hoàn toàn khả thi. Tuy nhiên, để đạt được lợi ích môi trường và kinh tế đáng kể, ngành cần mở rộng sang các máy bay thân hẹp sử dụng hydro lỏng, dự kiến sau năm 2050.
Sáu điểm phát triển (Evolution Points)
Báo cáo đề xuất sáu giai đoạn phát triển từ cơ bản đến toàn diện:
-
EP1 – Vận hành mặt đất bằng GH2: Sử dụng xe và thiết bị hỗ trợ mặt đất chạy hydro thể khí.
-
EP2 – Chuyến bay GH2 đầu tiên: Khai thác thương mại trên một số tuyến hạn chế, dự kiến 2030.
-
EP3 – Mạng GH2 mở rộng: Phát triển thêm nhiều sân bay và tuyến bay.
-
EP4 – Chuyến bay LH2 đầu tiên: Đưa vào sử dụng hydro lỏng cho máy bay vùng (regional).
-
EP5 – Mạng LH2 cơ bản: Mở rộng với 1-3 trung tâm, mỗi trung tâm kết nối 3-10 điểm.
-
EP6 – Mạng LH2 toàn diện: Tương tự mạng bay hiện tại, mọi sân bay đều có cơ sở hạ tầng LH2.
Khuyến nghị chính
Lực lượng đặc nhiệm đưa ra 7 khuyến nghị, bao gồm:
-
Thành lập chương trình quốc gia về bay không phát thải để điều phối phát triển máy bay, cơ sở hạ tầng và quy định.
-
Hỗ trợ đầu tư cơ sở hạ tầng sân bay trước khi có tín hiệu thị trường.
-
Cấp thêm kinh phí cho Cục Hàng không Dân dụng (CAA) để xây dựng quy định chứng nhận hydro.
-
Xây dựng khung chính sách nhất quán khuyến khích chuyến bay hydro sớm (tín chỉ phát thải, giảm phí điều hành, cơ chế Nghĩa vụ Dịch vụ Công cộng – PSO).
-
Phát triển chương trình đào tạo quốc gia cho lực lượng cứu hộ, cứu hỏa.
Thách thức lớn nhất: Cơ sở hạ tầng và chứng nhận
Hiện tại, các sân bay gặp khó khăn trong việc ra quyết định đầu tư do thiếu tín hiệu rõ ràng về tiến độ máy bay. Thời gian quy hoạch cơ sở hạ tầng lớn có thể vượt quá 10 năm. Báo cáo nhấn mạnh: “Nếu không có sự phối hợp sớm, nguy cơ máy bay và cơ sở hạ tầng không đồng bộ sẽ làm chậm tiến độ”.
Về quy định, CAA cần tăng cường năng lực để phát triển các phương thức tuân thủ cho hệ thống nhiên liệu hydro, đặc biệt là hydro lỏng. Đồng thời, quy trình kiểm định độ tinh khiết của hydro cần chuyển từ lấy mẫu phòng thí nghiệm sang kiểm tra trực tuyến, tại chỗ.
Nhu cầu hydro: 90% gián tiếp trước 2050
Điểm đáng chú ý là phần lớn nhu cầu hydro của hàng không trước năm 2050 đến từ sản xuất nhiên liệu bền vững (SAF), đặc biệt là nhiên liệu tổng hợp (e-fuels), chiếm khoảng 90% tổng nhu cầu. Nhu cầu sử dụng trực tiếp hydro làm nhiên liệu chỉ thực sự tăng mạnh sau năm 2050, khi máy bay thân hẹp và thân rộng chạy hydro lỏng đi vào hoạt động.
Dự báo cho thấy sản lượng hydro của Anh có thể đáp ứng đủ nhu cầu đến năm 2050, nhưng sau đó cần tăng cường đáng kể. Các quyết định về cơ sở hạ tầng cần được đưa ra từ 2035-2040 để kịp thời gian triển khai.
Báo cáo kết luận: Hydro là công cụ không thể thiếu cho khả năng phục hồi năng lượng và phi carbon hóa ngành hàng không, và Vương quốc Anh có cơ hội duy nhất để dẫn đầu toàn cầu nếu hành động ngay hôm nay.
