Hydrogen trong canh tác và nuôi trồng nông nghiệp tại Nhật Bản

Hydrogen trong canh tác và nuôi trồng nông nghiệp tại Nhật Bản

Ngày 25 tháng 7 năm 2026

Annie Nguyễn

Tại Nhật Bản, hydrogen đang được ứng dụng ngày càng rộng rãi trong lĩnh vực nông nghiệp, từ trồng trọt, chăn nuôi đến thủy sản, với sự tham gia của cả các công ty khởi nghiệp, tập đoàn công nghiệp và viện nghiên cứu quốc gia.

1. Trồng trọt: Nước hydrogen và hệ thống sưởi bằng hydrogen

Gạo hydrogen (水素米)

Năm 2025, công ty SUISO JAPAN đã cho ra mắt thiết bị hòa tan hydrogen dùng trong nông nghiệp đầu tiên tại Nhật Bản, mang tên "Suilive SA-1", tại tỉnh Fukuoka, hợp tác với nông dân địa phương để sản xuất gạo hydrogen. Công nghệ này được kỳ vọng có thể thúc đẩy sự nảy mầm và phát triển của cây lúa, tăng cường khả năng kháng bệnh, cải thiện chất lượng hạt gạo và góp phần phục hồi đất.

Tác động của nước hydrogen trong nông nghiệp bao gồm:

• Thúc đẩy sinh trưởng và tăng năng suất, chất lượng

• Tăng cường khả năng chống oxy hóa, bảo vệ cây trồng khỏi stress

• Cải thiện sức đề kháng với các điều kiện bất lợi như hạn hán, nhiệt độ cao, đất nhiễm mặn

• Phục hồi đất bị suy thoái do sử dụng hóa chất, kích hoạt vi sinh vật có lợi, hình thành cấu trúc đất tơi xốp

Thủy canh hydrogen

Tháng 3 năm 2026, SUISO JAPAN hợp tác với công ty nông nghiệp Moberu Farm để phát triển hệ thống thủy canh thế hệ mới sử dụng nước hydrogen nồng độ cao. Công nghệ này đã được Cục Sáng chế Nhật Bản công nhận và đã có kết quả thử nghiệm trên lúa, hành lá, dâu tây và cỏ.

Dâu tây hydrogen

Tháng 2 năm 2026, SUISO JAPAN bắt đầu dự án thử nghiệm trồng dâu tây bằng nước hydrogen tại tỉnh Fukuoka, hợp tác với Viện Khoa học và Công nghệ Công nghiệp Tiên tiến Quốc gia (AIST) để đánh giá tác động đến sinh trưởng và môi trường đất.

Nho Shine Muscat với hydrogen xanh

Tỉnh Yamanashi đang tiến hành thử nghiệm trồng nho Shine Muscat sử dụng hydrogen xanh. Đây là lần đầu tiên tại Nhật Bản sử dụng hydrogen làm nhiên liệu cho máy sưởi nhà kính. Máy sưởi có công suất 116 kW, tiêu thụ tối đa 33 m³ hydrogen mỗi giờ, sưởi ấm nhà kính 500 m² từ tháng 2 đến tháng 5. Chính quyền tỉnh kỳ vọng xây dựng hệ thống nông nghiệp tự cung năng lượng, ít bị ảnh hưởng bởi biến động giá nhiên liệu.

2. Nuôi trồng thủy sản và chăn nuôi

Tàu cho ăn chạy pin nhiên liệu hydrogen

Tháng 10 năm 2025, tàu "ZERO-E Kurose" (18 tấn, công suất 250 kW) đã được đưa vào vận hành thử nghiệm tại tỉnh Miyazaki. Dự án do Công ty Thủy sản Nissui, Viện Nghiên cứu Giáo dục Thủy sản Quốc gia và Hiệp hội Hệ thống Hàng hải Thủy sản hợp tác thực hiện. Mục tiêu là chuyển đổi động cơ tàu nuôi trồng thủy sản từ nhiên liệu hóa thạch sang hydrogen, hướng tới ngành nuôi trồng thủy sản trung hòa carbon.

IHI: Hệ thống tích hợp hydrogen – thủy sản – thủy canh

Tập đoàn IHI đã phát triển hệ thống sử dụng oxy – sản phẩm phụ từ quá trình điện phân nước sản xuất hydrogen – để cung cấp cho bể nuôi cá, giúp tăng sản lượng lên gấp 1,5 lần. Nước thải từ bể nuôi (chứa chất thải của cá) được xử lý qua vi sinh để làm phân bón cho hệ thống thủy canh, và nước sau khi được cây trồng lọc sạch sẽ quay trở lại bể nuôi. Cá nuôi chủ yếu là cá hồi vân và cá bơn, cây trồng là rau thủy canh.

Công nghệ lọc nước bằng vi khuẩn hydrogen cho nuôi trồng thủy sản trên cạn

NEDO hỗ trợ phát triển công nghệ lọc nước nuôi trồng thủy sản trên cạn sử dụng vi khuẩn hydrogen, vừa xử lý nitơ trong nước thải vừa cố định carbon. Công nghệ này hứa hẹn giúp ngành nuôi trồng thủy sản đạt trạng thái "carbon dương" (hấp thụ carbon nhiều hơn phát thải), đồng thời mở ra tiềm năng ứng dụng trong nuôi trồng trên Mặt Trăng trong tương lai.

Kết luận

Nhật Bản đang đẩy mạnh ứng dụng hydrogen trong nông nghiệp với các mô hình đa dạng, từ thủy canh, sưởi ấm nhà kính, đến nuôi trồng thủy sản và chế tạo tàu thuyền. Sự tham gia của các viện nghiên cứu quốc gia và tập đoàn công nghiệp lớn cho thấy hydrogen không chỉ dừng lại ở vai trò nhiên liệu, mà còn là một công cụ hỗ trợ sản xuất nông nghiệp bền vững, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch và hóa chất.