GCC cam kết mạnh mẽ về hydro, nhưng thiếu người mua: “Khoảng cách giữa tham vọng và hiện thực”
*Bài: Annie Nguyễn – Ngày 30/05/2026*
Hầu như mọi quốc gia trong Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC) đều đã có chiến lược hydro. Các chính phủ đã công bố lộ trình đầy tham vọng, đặt ra các mục tiêu sản xuất khổng lồ và ký kết các thỏa thuận hợp tác khu vực. Cơ sở NEOM của Saudi Arabia đang tiến triển nhanh chóng, và Oman đang thiết lập các quan hệ đối tác quốc tế từ sớm.
Tuy nhiên, trên khắp khu vực, khoảng cách giữa tham vọng và hiện thực chỉ đến từ một ràng buộc quan trọng duy nhất: thiếu người mua (offtake).
Theo Viện Carboun (Carboun Institute), nếu không có những người mua dài hạn đã được xác nhận, các dự án hydro sẽ không thể huy động được nguồn tài chính cần thiết, sản xuất không thể mở rộng ra khỏi giai đoạn lập kế hoạch, và lợi thế chi phí sâu rộng của khu vực sẽ chỉ còn là lý thuyết.
Bài bình luận của chuyên gia
Trong bài bình luận mới nhất của Viện Carboun, chuyên gia Carlos Miguel Méndez Delgado đã đưa ra một cái nhìn thực tế về vị trí của hydro trong các nỗ lực khử carbon của GCC, xác định các lĩnh vực có cơ hội trước mắt nhất và những gì cần phải xảy ra để mở khóa thị trường.
Theo đó, dù GCC có lợi thế cạnh tranh tự nhiên về năng lượng tái tạo chi phí thấp và cơ sở hạ tầng xuất khẩu năng lượng sẵn có, nhưng việc thiếu các hợp đồng mua bán dài hạn (offtake agreements) đang là nút thắt lớn nhất. Các nhà tài trợ và ngân hàng chỉ sẵn sàng giải ngân vốn khi có khách hàng cuối cùng cam kết tiêu thụ sản lượng hydro trong 10–15 năm.
Lời khuyên cho GCC
Để thu hẹp khoảng cách, GCC cần tập trung vào việc xây dựng nhu cầu nội địa trong các ngành công nghiệp nặng như lọc dầu, hóa chất, thép và vận tải, đồng thời thúc đẩy các đàm phán song phương với các thị trường nhập khẩu tiềm năng ở châu Âu và Đông Á. Bên cạnh đó, các chính phủ có thể đóng vai trò là “người mua ban đầu” bằng các hợp đồng dài hạn hoặc hỗ trợ giá, tạo tín hiệu vững chắc cho thị trường.
Kết luận từ bài phân tích: Không có người mua, không có dự án. Không có dự án, không có ngành công nghiệp hydro. GCC đang ở ngã rẽ quan trọng: hoặc nhanh chóng kết nối cung – cầu, hoặc mất lợi thế dẫn đầu vào tay các khu vực khác.
