Dự thảo Nghị định về Sàn giao dịch carbon trong nước do Bộ Tài chính biên soạn
Tại Hội nghị Thị trường tín chỉ carbon và hợp tác cơ chế tín chỉ chung (JCM) Việt Nam - Nhật Bản diễn ra ở Hà Nội ngày 22/7/2025, đại diện Bộ Tài chính Việt Nam, ông Trần Minh Giang, đã trình bày Dự thảo Nghị định về Sàn giao dịch carbon trong nước. Dự thảo nhằm thiết lập một cơ chế định giá carbon hiệu quả, đảm bảo tính minh bạch, công bằng và an toàn cho các tổ chức tham gia, đồng thời tạo động lực kinh tế thúc đẩy giảm phát thải và đầu tư công nghệ xanh, hướng tới mục tiêu đạt phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050.
Theo ông Giang, sàn giao dịch sẽ vận hành tập trung dựa trên nền tảng hạ tầng kỹ thuật, kinh nghiệm và nhân lực của thị trường chứng khoán hiện có, nhằm tối ưu hiệu quả và sớm triển khai thí điểm. Mô hình thị trường kết hợp cả giao dịch bắt buộc (compliance) và tự nguyện (voluntary), với Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) cung cấp dịch vụ giao dịch, còn Trung tâm Lưu ký Chứng khoán Việt Nam (VSDC) đảm nhiệm lưu ký và thanh toán. Các công ty chứng khoán đủ điều kiện sẽ đóng vai trò trung gian để tăng cường an ninh mạng, giảm rủi ro giao dịch và chuẩn bị cho việc mở rộng thị trường sau này.
Giai đoạn đầu, giao dịch sẽ thực hiện qua phương thức thỏa thuận điện tử (Digital RFQ) do quy mô thị trường nhỏ và tính thanh khoản thấp, kèm theo yêu cầu ký quỹ trước giao dịch. Việc thanh toán diễn ra tức thời cho từng lệnh. Lộ trình thí điểm kéo dài đến 31/12/2028, trong đó VSDC, VNX và HNX sẽ miễn phí dịch vụ để khuyến khích tham gia. Thời gian này cũng dùng để nghiên cứu hoàn thiện quy định về thuế, phí, đồng thời khám phá các sản phẩm mới như phái sinh hoặc cơ chế khớp lệnh (CLOB) khi thị trường đủ lớn.
