Ý tưởng sản xuất hydrogen và ammonia xanh trên biển với mô hình FPSO – Tiềm năng và thách thức
Ngày 25 tháng 2 năm 2026
Một ý tưởng mới về sản xuất hydrogen và ammonia quy mô lớn ngay trên biển — offshore — đang thu hút sự chú ý trong giới công nghệ năng lượng sạch toàn cầu. Liên doanh giữa BW Offshore và McDermott International mới đây giới thiệu một khái niệm cơ chế FPSO (Floating Production, Storage and Offloading) cho phép biến khí tự nhiên dư thừa thành blue ammonia ngay ngoài khơi mà không cần bờ biển làm trung tâm sản xuất.
Mô hình này hình dung một “nhà máy nổi” đặt ngoài khơi, có khả năng tiếp nhận tới 3 triệu m³ khí tự nhiên mỗi ngày, đồng thời thu giữ đến 99 % CO₂ phát sinh, kết hợp sản xuất ammonia hơn 1 triệu tấn mỗi năm. Quá trình bắt đầu bằng việc dẫn khí từ dưới biển lên các đơn vị điện phân và tổng hợp trên boong tàu, sau đó ammonia được làm lạnh và lưu giữ trong các bồn chứa nổi. CO₂ thu được cũng được nén và xuất đi lưu trữ tại các khu vực ngoại vi.
Việc sản xuất ammonia gần mực nước biển mang lại vài lợi thế đáng chú ý. Thứ nhất, nó giúp khai thác các mỏ khí bị coi là “không kinh tế” vì quá xa bờ hoặc nhỏ lẻ để xây dựng cơ sở sản xuất trên đất liền. Việc này cũng tránh được các rắc rối pháp lý liên quan đến xây dựng đất liền, cùng chi phí kéo đường ống hoặc mở rộng hệ thống xử lý CO₂ trên đất liền.
Bên cạnh lợi ích về mặt địa lý, ammonia — dù được gọi là blue ammonia khi sản xuất từ khí tự nhiên với thu capture CO₂ — cũng có những ưu thế trong lưu trữ và vận tải so với hydrogen tinh khiết. Nhờ mật độ năng lượng lớn hơn và dễ hóa lỏng hơn ở điều kiện thường, ammonia được xem là chất mang hydrogen thiết thực cho các ứng dụng năng lượng quy mô lớn, đặc biệt ở vận tải biển và nguồn điện từ xa.
Mô hình FPSO cho phép giảm chi phí khởi tạo bằng cách cho thuê đơn vị nổi, tận dụng kinh nghiệm hoạt động đã được kiểm chứng lâu năm trong ngành dầu khí và hệ thống FPSO, thay vì phải chịu rủi ro đầu tư lớn vào các trạm sản xuất cố định trên bờ.
Tuy vậy, không phải không có thách thức. Cơ chế sản xuất ngoài khơi đặt ra yêu cầu mới cho các quy định an toàn và môi trường, bởi hoạt động hóa chất và khí đốt được thực hiện giữa đại dương. Thêm vào đó, vẫn cần các địa điểm lưu trữ CO₂ gần đó hoặc các khu vực hỗ trợ tăng cường thu hồi dầu (EOR) để xử lý CO₂ nén, điều này ảnh hưởng lớn đến tính khả thi kinh tế của dự án.
Sự ra đời của mô hình FPSO blue ammonia cũng phản ánh một xu hướng rộng hơn trong ngành năng lượng là tìm kiếm giải pháp linh hoạt hơn cho sản xuất nhiên liệu thấp carbon và mở rộng chuỗi cung ứng sạch. Đây có thể là bước trung gian quan trọng trước khi các mô hình sản xuất green hydrogen/ammonia kết hợp điện gió và điện mặt trời ngoài khơi phát triển hoàn chỉnh.
