“Xem lại con đường tiến tới Net Zero của Malaysia”
Ngày 24 tháng 2 năm 2026
Malaysia đang chuẩn bị đưa Dự luật Biến đổi khí hậu (Climate Change Bill) và Chính sách Thị trường Carbon Quốc gia ra Quốc hội — bước đầu tiên quan trọng biến tham vọng khí hậu thành khuôn khổ pháp lý. Nhưng chỉ có luật thì chưa đủ: nếu sử dụng thị trường carbon không đúng cách, tham vọng này có thể thất bại.
Mục tiêu Net Zero gần đây của Malaysia trong Đóng góp quốc định (NDC 3.0) được gửi tới Công ước khung Liên Hợp Quốc về Biến đổi khí hậu vào tháng 10 2025. Mục tiêu là:
-
đạt đỉnh phát thải khí nhà kính khoảng năm 2030,
-
sau đó giảm 15–30 triệu tấn CO₂ tương đương từ mức đỉnh đó trước năm 2035.
Sự quan tâm tới thị trường carbon đang tăng nhanh — từ giao dịch tự nguyện tới Bursa Carbon Exchange (BCX) và thảo luận về các dự án trong nước, đăng ký quốc gia và hợp tác xuyên biên giới. Nhưng vấn đề then chốt là: thị trường carbon là cầu nối giúp giảm phát thải, không được dùng để thay thế việc giảm phát thải thực tế. Nếu không phân biệt rõ, Malaysia có thể có một hệ thống “đẹp trên giấy” nhưng không giảm lượng khí thải thật sự trong thực tế.
Thị trường carbon toàn cầu đã từng gặp nghi vấn về độ tin cậy (ví dụ: chuẩn cơ sở phóng đại, thiếu tính bổ sung thực sự, rủi ro tính bền vững và minh bạch kém). Với một nước giàu đa dạng sinh học như Malaysia, những vấn đề này càng nhạy cảm.
Tuy nhiên, loại bỏ hoàn toàn tín chỉ carbon cũng là sai lầm — vì việc chuyển đổi sang năng lượng sạch, giảm phát thải trong công nghiệp và hỗ trợ thích ứng đòi hỏi vốn rất lớn. Thị trường carbon chất lượng cao, nếu được quản lý đúng, có thể giúp huy động vốn tư nhân cho các kết quả khí hậu có ý nghĩa.
Điểm mấu chốt là Dự luật Biến đổi khí hậu cần được thiết kế để thúc đẩy các giảm phát thải thực và minh bạch, không để tín chỉ carbon trở thành công cụ để trì hoãn hoặc né tránh trách nhiệm giảm phát thải trực tiếp.
