Thị trường hydrogen năm 2026: Tăng trưởng chậm lại nhưng chính sách ngày càng rõ ràng

Thị trường hydrogen năm 2026: Tăng trưởng chậm lại nhưng chính sách ngày càng rõ ràng

Ngày 9/3/2026

Phân tích dựa trên bài viết của Chaitanya Dongare, nhà nghiên cứu năng lượng và chiến lược, cựu kỹ sư quy trình, hiện theo học tại National University of Singapore và từng học tại Massachusetts Institute of Technology.

Trong những năm đầu của thập kỷ 2020, hydrogen được xem như một trụ cột quan trọng của quá trình chuyển đổi năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên đến năm 2026, các phân tích mới cho thấy thị trường hydrogen đang bước vào giai đoạn điều chỉnh, với tốc độ phát triển chậm hơn so với kỳ vọng ban đầu.

Từ “bùng nổ chiến lược” đến giai đoạn điều chỉnh

Theo các thảo luận gần đây của International Energy Agency (IEA), năm 2020 đánh dấu sự bùng nổ của các chiến lược hydrogen trên toàn cầu. Nhiều quốc gia và doanh nghiệp đã công bố các dự án quy mô lớn với mục tiêu phát triển hydrogen sạch.

Tuy nhiên, kể từ đó đến nay, nhiều dự án đã gặp phải những thách thức như:

• chi phí đầu tư cao

• khó khăn tài chính

• thời gian phát triển công nghệ dài

• chuỗi cung ứng chưa hoàn thiện.

IEA đã điều chỉnh dự báo về tổng công suất hydrogen phát thải thấp (Low-Emissions Hydrogen – LEH) dự kiến đến năm 2030 xuống 37 triệu tấn, giảm so với mức dự báo trước đây khoảng 50 triệu tấn.

Hydrogen vẫn là nhiên liệu tiềm năng

Dù tốc độ phát triển chậm hơn dự kiến, hydrogen vẫn được coi là một chất mang năng lượng quan trọng trong tương lai.

Hydrogen là nguyên tố phổ biến nhất trong vũ trụ và có mật độ năng lượng cao. Khi được sử dụng làm nhiên liệu, quá trình này không tạo ra CO₂ tại điểm sử dụng.

Tuy nhiên, việc sản xuất hydrogen phát thải thấp ở quy mô lớn vẫn đòi hỏi:

• đổi mới công nghệ

• khung chính sách hỗ trợ

• giảm chi phí sản xuất.

Các chính sách quốc gia đang trở nên rõ ràng hơn

Trong khi một số dự án gặp khó khăn, nhiều quốc gia đang bắt đầu xây dựng khung chính sách cụ thể hơn cho hydrogen.

Một số động thái đáng chú ý gần đây gồm:

• Đức thông qua Đạo luật Tăng tốc Hydrogen nhằm đẩy nhanh quá trình cấp phép và phát triển hạ tầng.

• Hàn Quốc công bố kế hoạch thúc đẩy nhanh hạ tầng hydrogen để giảm phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng.

• Ấn Độ ban hành tiêu chuẩn cho ammonia xanh và methanol xanh.

Đặc biệt, Ấn Độ đưa ra một cách tiếp cận mới khi định nghĩa hydrogen phát thải thấp dựa trên ngưỡng phát thải vòng đời đo lường được, thay vì các nhãn màu như hydrogen “xanh”, “xanh dương” hay “hồng”.

Chi phí hydrogen vẫn là thách thức lớn

Hiện nay chi phí sản xuất hydrogen vẫn chênh lệch đáng kể tùy theo công nghệ.

• Hydrogen từ nhiên liệu hóa thạch: khoảng 1–5 USD/kg

• Chi phí thu giữ carbon (CCS): thêm 0,5–1 USD/kg

Trong khi đó:

• Hydrogen sản xuất bằng điện phân: khoảng 3–10 USD/kg.

Trung Quốc đang tiến gần mức chi phí thấp nhất nhờ:

• chi phí sản xuất thiết bị thấp

• năng lượng tái tạo giá rẻ

• quy mô sản xuất lớn.

Biến động thị trường năng lượng ảnh hưởng đến hydrogen

Những biến động trên thị trường khí đốt cũng ảnh hưởng đến chi phí hydrogen.

Sau khi nhà máy Ras Laffan của QatarEnergy tạm dừng hoạt động vào tháng 3, giá khí đốt tự nhiên tại châu Âu đã vượt 65 euro/MWh, khiến chi phí sản xuất hydrogen “xám” từ khí đốt tăng lên 5–7 USD/kg.

Điều này khiến hydrogen điện phân trở nên cạnh tranh hơn trong một số trường hợp.

Công nghệ điện phân đang mở rộng quy mô

Công suất các dự án điện phân hydrogen đang tăng nhanh:

• khoảng 30 MW vào năm 2021

• 500 MW tại Trung Quốc vào năm 2025

• dự án 2 GW tại NEOM (Saudi Arabia) dự kiến vào năm 2027.

Theo dự báo, sản lượng hydrogen phát thải thấp có thể vượt 4 triệu tấn vào năm 2030, tăng khoảng 5 lần so với năm 2024.

Một phần quan trọng của sự phát triển này đến từ công nghệ PEM electrolyzer, cho phép hệ thống điện phân linh hoạt và phù hợp với nguồn năng lượng tái tạo không ổn định như điện gió và điện mặt trời.

Vai trò lâu dài của hydrogen

Dù tốc độ phát triển có thể chậm hơn kỳ vọng ban đầu, hydrogen vẫn được xem là thành phần quan trọng trong quá trình giảm phát thải carbon trong nhiều ngành công nghiệp khó khử carbon.

Các lĩnh vực được kỳ vọng sử dụng hydrogen nhiều nhất gồm:

• sản xuất phân bón

• ngành thép

• vận tải biển

• hàng không

• hóa chất.

Nguồn

Phân tích dựa trên bài viết của:

Chaitanya Dongare
NUS ’27 | MIT ’23 | Consulting & Strategy

Tham khảo dữ liệu từ:
International Energy Agency