NORHyWAY: Hydrogen Valley quy mô lớn kết nối toàn bộ chuỗi giá trị tại Na Uy
Ngày 27 tháng 5 năm 2026
Annie Nguyễn
Na Uy đang chính thức bước vào cuộc đua hydro quy mô lớn với dự án NORHyWAY – Thung lũng Hydro quy mô lớn đầu tiên của quốc gia, cũng là đầu tiên của khu vực Bắc Âu. Được tài trợ 240 triệu NOK từ chương trình Horizon Europe của EU, dự án có tổng vốn đầu tư khoảng 11,4 tỷ NOK (tương đương khoảng 963 triệu euro), hứa hẹn tạo ra bước chuyển mang tính hệ thống cho nền kinh tế hydro tại khu vực trung tâm Na Uy và châu Âu.
Nền tảng vững chắc từ hệ sinh thái nghiên cứu và công nghiệp
Dự án do RENERGY (Renewable Energy Cluster) và SINTEF/HYDROGENi dẫn dắt, với sự tham gia của 16 đối tác công nghiệp đến từ các lĩnh vực năng lượng, hàng hải, vận tải, logistics và phát triển công nghệ. Điều phối tổng thể thuộc về Fremtidens Industri AS.
Sự kết hợp giữa nghiên cứu hàng đầu từ SINTEF và HYDROGENi cùng năng lực thực tiễn từ các doanh nghiệp giúp NORHyWAY rút ngắn khoảng cách "thung lũng tử thần" giữa phát triển công nghệ và triển khai thực tế, một điểm nghẽn lịch sử của ngành hydro.
Quy mô sản xuất và mục tiêu giảm phát thải
Mục tiêu của NORHyWAY là xây dựng năng lực sản xuất 37.081 tấn hydro xanh mỗi năm vào năm 2035, tương đương cắt giảm tới 345.000 tấn CO₂ hàng năm – lượng khí thải tương đương hơn 109.000 tấn dầu diesel hoặc 8.000–10.000 chuyến bay giữa London và Oslo.
Toàn bộ hydro được sản xuất bằng điện phân từ nguồn điện tái tạo, tận dụng lợi thế về giá điện thấp và tỷ lệ năng lượng tái tạo gần như 100% của Na Uy.
Kết nối toàn quốc từ Oslo đến Bắc Cực
Về mặt địa lý, NORHyWAY trải dài từ Slagentangen ở Oslofjord (phía nam) đến Hammerfest (phía bắc), kết nối nhiều sáng kiến hydro quan trọng của Na Uy thành một hệ thống thống nhất. Khu vực này đóng vai trò trung tâm chiến lược, nối liền Trung Âu với Bắc Cực, và kết nối Thụy Điển, Phần Lan cùng các nước Baltic ra Đại Tây Dương.
Bốn trường hợp sử dụng cụ thể
Dự án được cấu trúc xoay quanh bốn trường hợp sử dụng có liên kết nhưng độc lập:
-
Nền kinh tế xanh (Blue Economy) – Khử carbon cho ngành hàng hải thông qua nhiên liệu hydro (do GreenH và Nevel thực hiện).
-
Triển khai hydro hàng hải – Phát triển tàu và hệ thống cảng (Moen Marin và RENERGY).
-
Hành lang H2 Bắc Âu – Xây dựng hạ tầng tiếp nhiên liệu và vận tải đường bộ đường dài (VIREON, ASKO, NH Transport).
-
Lưới điện hydro linh hoạt – Cân bằng lưới và lưu trữ năng lượng (Siemens, SINTEF Energi, Nedstack).
Cơ sở hạ tầng đồng bộ
Dự án sẽ phát triển và triển khai các giải pháp hạ tầng chủ chốt:
-
Trung tâm H₂ tại Kristiansund và Slagentangen – cơ sở hạ tầng hoàn chỉnh cho hàng hải, công nghiệp và vận tải hạng nặng.
-
Các cơ sở sản xuất bổ sung tại Hammerfest và mở rộng nhà máy tại Bodø.
-
Mở rộng quy mô các dự án tàu hydro tiên phong tại khu vực Biển Bắc.
-
Hành lang vận tải và trạm tiếp nhiên liệu cho xe tải đường dài.
Vị thế châu Âu và tầm nhìn dài hạn
NORHyWAY là Thung lũng Hydro thứ tám được EU công nhận kể từ khi chương trình khởi động năm 2019, và đứng trong top 3 đánh giá cao nhất trong số 35 hồ sơ đề xuất. Dự án gắn kết chặt chẽ với Clean Hydrogen Partnership, Hydrogen Europe và mạng lưới các Hydrogen Valley khác.
Thông qua hợp tác xuyên biên giới trong khuôn khổ North Sea Circle và các dự án hydro châu Âu, NORHyWAY sẽ chia sẻ kiến thức, nhân rộng mô hình và tích hợp vào mạng lưới năng lượng của EU.
Phát biểu của lãnh đạo
Bộ trưởng Khí hậu và Môi trường Na Uy, ông Andreas Bjelland Eriksen, phát biểu tại lễ ra mắt: "Tôi tin rằng dự án này chính là thứ còn thiếu để mở khóa tiềm năng trong giai đoạn tiếp theo của quá trình chuyển đổi năng lượng. Hydro đang chuyển từ thứ mà người ta tranh luận là tốt hay xấu, thành thứ mà doanh nghiệp tích cực sử dụng và phụ thuộc vào – vừa để thực hiện cam kết khí hậu, vừa để phát triển việc làm và tăng trưởng công nghiệp."
Thomas Bjørdal, lãnh đạo RENERGY, gọi đây là một bước đột phá cho sự phát triển hydro của Na Uy: "Với NORHyWAY, chúng tôi sẽ cho châu Âu thấy cách chúng tôi mở rộng quy mô các giải pháp không phát thải từ thí điểm sang một thị trường vận hành thực sự."
Kyrre Sundseth, Điều phối viên Kỹ thuật của NORHyWAY (HYDROGENi), nhấn mạnh: "Chúng ta phải xây cầu bắc qua 'thung lũng tử thần' khét tiếng giữa phát triển công nghệ và triển khai thực tế. NORHyWAY sẽ tìm kiếm các giải pháp hiệu quả và có khả năng mở rộng trên toàn bộ chuỗi giá trị hydro thông qua sự hợp tác giữa nghiên cứu, công nghiệp và chính quyền."
