Hydrogen tự nhiên: Liệu có thể trở thành nguồn năng lượng đột phá của tương lai?
Ngày 7/3/2026
Một phân tích mới từ Wood Mackenzie cho thấy hydrogen tự nhiên đang nổi lên như một lựa chọn tiềm năng trong bối cảnh ngành hydrogen toàn cầu đang đối mặt với nhiều thách thức về chi phí và đầu tư.
Theo bài viết của Simon Flowers, Chủ tịch và Trưởng bộ phận phân tích của Wood Mackenzie, năm 2025 là một giai đoạn khó khăn đối với ngành hydrogen carbon thấp. Các quyết định đầu tư cuối cùng (FID) đã giảm khoảng 30% về công suất so với năm 2024, trong khi số dự án bị hủy tăng mạnh. Thách thức lớn nhất của ngành hiện nay không phải là thiếu nhu cầu, mà là khó khăn trong việc giảm chi phí sản xuất hydrogen sạch.
Hydrogen tự nhiên là gì?
Hydrogen tự nhiên (còn gọi là white hydrogen) là các phân tử hydrogen hình thành tự nhiên trong lòng đất thông qua các phản ứng địa hóa học trong đá cứng. Chúng có thể di chuyển và tích tụ dưới lòng đất theo cơ chế tương tự như dầu và khí tự nhiên.
Khác với hydrogen xanh (sản xuất từ điện tái tạo) hoặc hydrogen xanh lam (từ khí tự nhiên kết hợp thu giữ carbon), hydrogen tự nhiên không cần quá trình sản xuất công nghiệp, vì đã tồn tại sẵn trong tự nhiên. Điều này khiến nhiều chuyên gia cho rằng nó có thể trở thành nguồn hydrogen chi phí thấp hơn đáng kể nếu khai thác thành công.
Thăm dò hydrogen tự nhiên đang tăng tốc
Sau nhiều năm nghiên cứu lý thuyết và khảo sát địa chất, ngành hydrogen tự nhiên đang bước vào giai đoạn khoan thăm dò thực tế.
Hiện nay:
-
United States dẫn đầu về hoạt động khoan thăm dò
-
Australia đang tăng tốc triển khai các chương trình thăm dò
-
Canada và France cũng đã bắt đầu các chiến dịch khảo sát mới
Wood Mackenzie cho biết hiện có khoảng 60 dự án hydrogen tự nhiên được công bố trên toàn cầu, dù phần lớn vẫn đang ở giai đoạn nghiên cứu hoặc thu thập dữ liệu bề mặt.
Ai đang dẫn dắt ngành công nghiệp mới này?
Do đây là lĩnh vực còn rất mới, phần lớn các dự án hydrogen tự nhiên hiện do các startup và công ty khai khoáng quy mô nhỏ dẫn dắt.
Một trong những doanh nghiệp nổi bật là Koloma tại Mỹ, công ty đã huy động khoảng 85% trong tổng số 400 triệu USD vốn đầu tư mạo hiểm của ngành hydrogen tự nhiên.
Các tập đoàn năng lượng lớn vẫn đang quan sát thị trường. Tuy nhiên, một số công ty như Fortescue, Rio Tinto và BP Ventures đã bắt đầu tham gia thông qua các khoản đầu tư chiến lược.
Cơ hội và thách thức
Theo Wood Mackenzie, hydrogen tự nhiên có thể mang lại chi phí sản xuất thấp vì không cần điện phân hoặc quá trình chuyển đổi năng lượng phức tạp. Tuy nhiên, ngành này vẫn phải vượt qua nhiều thách thức:
-
Chứng minh trữ lượng khai thác thương mại
-
Phát triển công nghệ khai thác và thu gom hiệu quả
-
Xây dựng khung pháp lý cho quyền khai thác dưới lòng đất
-
Tìm mô hình tiêu thụ hydrogen gần nguồn khai thác
Ngoài ra, phân tử hydrogen rất nhẹ và có mật độ năng lượng thể tích thấp, do đó cần trữ lượng lớn hơn nhiều so với khí tự nhiên để đạt giá trị năng lượng tương đương.
Tiềm năng đến năm 2050
Trong kịch bản dài hạn, Wood Mackenzie cho rằng hydrogen tự nhiên có thể trở thành một nguồn cung đáng kể nếu các hoạt động thăm dò thành công.
Theo ước tính, tiềm năng sản xuất có thể đạt khoảng 20 triệu tấn mỗi năm vào năm 2050, tương đương 12% nguồn cung hydrogen carbon thấp toàn cầu. Tuy nhiên, hiện tại Wood Mackenzie vẫn chưa đưa hydrogen tự nhiên vào kịch bản cơ sở của thị trường hydrogen.
Điều này cho thấy hydrogen tự nhiên vẫn còn nhiều yếu tố chưa chắc chắn, nhưng nếu các dự án thăm dò chứng minh được khả năng khai thác thương mại, nó có thể trở thành một nguồn năng lượng mới đầy tiềm năng trong quá trình chuyển dịch năng lượng toàn cầu.
