Hydro và thép xanh được đưa vào danh sách 'công nghệ then chốt' trong chiến lược tăng trưởng quốc gia của Nhật Bản
Annie Nguyễn
Ngày 2 tháng 7 năm 2026
Chính phủ Nhật Bản đã chính thức đưa hydro và các dẫn xuất, cùng với thép xanh, vào danh sách 62 "sản phẩm và công nghệ then chốt" cần được phát triển trong chiến lược tăng trưởng quốc gia. Động thái này được kỳ vọng sẽ thu hút hơn 2,3 nghìn tỷ USD đầu tư công - tư vào 17 lĩnh vực chiến lược đến năm 2040.
Chiến lược tăng trưởng đầy tham vọng
Chiến lược tăng trưởng của Nhật Bản xác định 17 lĩnh vực chiến lược, trong đó "An ninh tài nguyên - năng lượng và GX (Chuyển đổi Xanh)" là một trong những trọng tâm. Việc đưa hydro và thép xanh vào danh sách công nghệ then chốt phản ánh quyết tâm của Tokyo trong việc thúc đẩy quá trình khử carbon công nghiệp và đảm bảo an ninh năng lượng dài hạn.
Hydro được xác định là yếu tố then chốt trong Chiến lược Hydro Cơ bản của Nhật Bản, với mục tiêu nâng lượng tiêu thụ hydro từ mức 2 triệu tấn hiện tại lên 12 triệu tấn mỗi năm vào năm 2040 và 20 triệu tấn vào năm 2050. Chính phủ cũng đặt mục tiêu triển khai khoảng 15 GW công suất máy điện phân nước do các công ty Nhật Bản sở hữu vào năm 2030.
Thép xanh: Trụ cột của quá trình khử carbon công nghiệp
Thép xanh được định nghĩa trong chiến lược này là thép được sản xuất thông qua các phương pháp như khử hydro và phun hydro vào lò cao kết hợp với CCUS/tái chế carbon. Ngành thép Nhật Bản đang theo đuổi quá trình khử carbon thông qua ba công nghệ chính: khử hydro trong lò cao, khử trực tiếp bằng hydro (DRI) kết hợp với lò hồ quang điện (EAF), và lò hồ quang điện cải tiến.
Tổng đầu tư cho quá trình chuyển đổi này dự kiến lên tới khoảng 10 nghìn tỷ yên (khoảng 70 tỷ USD) trên toàn ngành, với ba nhà sản xuất thép lớn là Nippon Steel, JFE Steel và Kobe Steel đã thành lập liên minh hợp tác.
Cam kết đầu tư mạnh mẽ
Nippon Steel đã công bố khoản đầu tư chiến lược trị giá 868,7 tỷ yên (khoảng 5,7 tỷ USD) nhằm chuyển đổi quy trình sản xuất từ lò cao truyền thống sang lò hồ quang điện sử dụng hydro. Công ty dự kiến sẽ bắt đầu thử nghiệm phun khí chứa hydro tại Lò cao số 2 Kimitsu trong năm tài khóa 2026, sau khi đã đạt được mức giảm 33% lượng khí thải CO₂ từ lò cao trong các thử nghiệm trước đó.
Bên cạnh đó, Bộ Kinh tế, Thương mại và Công nghiệp Nhật Bản (METI) đã lựa chọn các dự án đầu tiên nhận tài trợ theo chương trình trợ cấp hydro trị giá 3.000 tỷ yên (khoảng 20 tỷ USD) cho thép xanh và ammonia sạch. Một trong những dự án chiến thắng bao gồm sự hợp tác giữa Toyota Tsusho, Eurus Energy, Iwatani và Aichi Steel để sản xuất 1.600 tấn hydro xanh hàng năm phục vụ sản xuất thép phát thải thấp.
Ý nghĩa chiến lược
Việc đưa hydro và thép xanh vào chiến lược tăng trưởng quốc gia thể hiện tầm nhìn dài hạn của Nhật Bản trong việc kết hợp tăng trưởng kinh tế với khử carbon. Kế hoạch này không chỉ nhằm đạt mục tiêu trung hòa carbon vào năm 2050 mà còn tạo ra lợi thế cạnh tranh công nghiệp trong cuộc đua công nghệ xanh toàn cầu.
Chính phủ Nhật Bản cũng đang xây dựng lộ trình đầu tư công - tư mới cho phát triển công nghệ hydro và thép xanh, dự kiến hoàn thiện vào mùa xuân năm nay, nhằm tạo hành lang pháp lý và tài chính rõ ràng cho các nhà đầu tư trong và ngoài nước.
