Hydro trắng: Sự thật khoa học đằng sau cơn sốt vàng năng lượng
Annie Nguyễn | Ngày 6 tháng 8 năm 2026
Tiến sĩ Arnout Everts, chuyên gia địa chất và năng lượng với hơn 30 năm kinh nghiệm trong ngành dầu khí, đã có bài phân tích toàn diện về tiềm năng thực sự của hydro địa chất (còn gọi là hydro trắng, tự nhiên hay vàng). Bài viết trên blog của H2 Science Coalition đã chỉ ra khoảng cách lớn giữa kỳ vọng và hiện thực đối với nguồn năng lượng mới nổi này.
Theo Tiến sĩ Everts, giếng hydro sản xuất duy nhất được ghi nhận trên thế giới là tại Bourakébougou, Mali, với lượng hydro tinh khiết rất thấp, tương đương 0,3 đến 3 thùng dầu mỗi ngày, ít hơn một phần mười công suất của một tuabin gió cỡ trung bình. Tất cả các phát hiện khác, bao gồm cả mỏ lớn tại Lorraine, Pháp, chỉ mới ở giai đoạn "dấu hiệu" hoặc "rò rỉ" chứ chưa có thử nghiệm dòng chảy để chứng minh khả năng khai thác thương mại.
Ngay cả phát hiện đầy hứa hẹn tại Albania, với dòng chảy ước tính khoảng 200 tấn hydro mỗi năm, cũng chỉ bằng 1/350 nhu cầu của một nhà máy thép điển hình tiêu thụ 70.000 tấn hydro mỗi năm. Một vấn đề nghiêm trọng khác là hydro thường được tìm thấy lẫn với các khí khác như mêtan. Tại Pháp, nồng độ hydro trong mẫu lấy từ độ sâu 1.250 mét chỉ đạt tối đa 20%, và giảm nhanh ở độ sâu nông hơn, đồng nghĩa với việc đây chủ yếu là một dự án khí mêtan than với hydro chỉ là sản phẩm phụ.
Bài viết cũng nhấn mạnh chi phí và tác động môi trường không hề thấp như nhiều người vẫn tưởng. Một đánh giá vòng đời sơ bộ cho thấy cường độ phát thải khí nhà kính có thể lên tới 1,5 kg CO₂ tương đương cho mỗi kg hydro, cao hơn 50% định nghĩa hydro sạch của chính H2 Science Coalition, đặc biệt khi nguồn hydro có tỷ lệ mêtan cao hoặc phải sử dụng kỹ thuật fracking để khai thác. Liệu nó có phải là nguồn tài nguyên tái tạo? Các nhà khoa học Pháp từ CNRS khẳng định tốc độ tạo sinh tự nhiên quá chậm so với nhu cầu năng lượng thế giới.
Kết luận của Tiến sĩ Everts là rất thận trọng: Mặc dù các phát hiện trong tương lai về các bể chứa hydro phù hợp sẽ là cơ hội đáng hoan nghênh để khử carbon, nhưng sự tồn tại của nguồn tài nguyên đó ở quy mô thương mại hiện chỉ là lý thuyết. Chưa có một phát hiện hydro nào vượt qua bước đầu tiên trong quy trình thẩm định để trở thành "dự trữ" năng lượng hợp pháp, và cơ hội tìm thấy hydro có thể khai thác ở quy mô lớn như khí tự nhiên hiện được đánh giá là khá mong manh.
