Góc nhìn: Nhu cầu nguyên liệu thải tại châu Âu tăng mạnh dưới tác động của RED III
Ngày 05/01/2026
Năm 2026 được dự báo sẽ đánh dấu một bước ngoặt quan trọng đối với thị trường nguyên liệu thải tại châu Âu, khi các mục tiêu mới trong Chỉ thị Năng lượng Tái tạo sửa đổi (RED III) chính thức phát huy tác dụng, đồng thời nhiều quốc gia điều chỉnh cơ chế tuân thủ theo hướng dựa trên mức giảm phát thải khí nhà kính (GHG).
Tại Hà Lan, hệ thống nghĩa vụ năng lượng tái tạo đang chuyển sang mục tiêu tiết kiệm GHG thuần túy, loại bỏ hoàn toàn các hệ số nhân. Trong khi đó, Đức từng bước chấm dứt cơ chế “tính gấp đôi” đối với một số nhiên liệu sinh học sản xuất từ nguyên liệu thuộc Phụ lục IX Phần A (9A). Những thay đổi này khiến mức giảm phát thải thực tế của nguyên liệu và nhiên liệu trở thành yếu tố quyết định khả năng đáp ứng nghĩa vụ trong năm 2026.
Việc áp trần đối với nguyên liệu Phụ lục IX Phần B (9B) như dầu ăn đã qua sử dụng (UCO) và mỡ động vật loại 1 và 2 đang buộc các bên có nghĩa vụ phải chuyển hướng sang nhóm 9A. Điều này làm mở rộng nhưng đồng thời cũng phân mảnh hơn thị trường nguồn cung nguyên liệu thải.
UCO vẫn giữ vai trò trung tâm
Nhu cầu đối với UCO được dự báo tiếp tục duy trì ở mức cao nhờ các khuôn khổ ngoài RED III như ReFuelEU Aviation và FuelEU Maritime. Các nhà sản xuất dầu hydro xử lý (HVO) và nhiên liệu hàng không bền vững (SAF) được kỳ vọng sẽ chiếm ưu thế trong thu mua UCO, nhờ biên lợi nhuận hấp dẫn và nghĩa vụ pha trộn ngày càng rõ ràng.
Giá UCO nhiều khả năng duy trì ổn định trong quý I/2026, dù rủi ro tăng giá có thể xuất hiện nếu Trung Quốc đưa vào vận hành công suất SAF mới quy mô lớn, qua đó hút thêm nguồn UCO nội địa.
Nguyên liệu tiên tiến ngày càng được chú ý
Các mục tiêu cao hơn đối với nhóm 9A trong RED III đang thúc đẩy sự quan tâm đến các nguyên liệu tiên tiến như dầu thải từ thực phẩm, dầu axit xà phòng, dầu tall thô từ ngành lâm nghiệp, hay dầu ngô kỹ thuật – một sản phẩm phụ có mức giảm phát thải cao. Tuy nhiên, cách phân loại các nguyên liệu này vẫn chưa đồng nhất giữa các quốc gia thành viên, tạo ra rủi ro chính sách đáng kể cho nhà đầu tư.
Triển vọng thắt chặt với dầu POME
Dầu từ nước thải chế biến dầu cọ (POME) tiếp tục chịu áp lực giám sát chặt chẽ về truy xuất nguồn gốc tại nhiều quốc gia châu Âu. Dù Đức cho phép tín chỉ với nhiên liệu từ POME đưa ra thị trường trước năm 2027, nguồn cung toàn cầu vẫn có nguy cơ bị siết chặt do chính sách biodiesel nội địa của Indonesia.
Nhìn chung, năm 2026 sẽ chứng kiến nhu cầu bền vững nhưng cạnh tranh gay gắt hơn đối với nguyên liệu thải, với giá trị ngày càng phụ thuộc vào khả năng chứng minh mức giảm phát thải thực chất.
