EU phê duyệt 260 triệu euro cho dự án thu giữ carbon của Air Liquide – BASF: Tín hiệu chiến lược cho ngành amoniac và hydro châu Âu
Ngày 22/03/2026
Liên minh châu Âu vừa phê duyệt khoản hỗ trợ 260 triệu euro từ chính phủ Bỉ cho dự án thu giữ và lưu trữ carbon Kairos@C tại cụm công nghiệp hóa chất Antwerp. Dự án do Air Liquide và BASF dẫn dắt, với mục tiêu thu giữ CO₂ từ các nhà máy hydro và hóa chất, sau đó lưu trữ dưới đáy Biển Bắc.
Theo ước tính, dự án có thể xử lý khoảng 20 triệu tấn CO₂ trong vòng 15 năm. Tuy nhiên, ý nghĩa của quyết định này vượt xa con số giảm phát thải đơn thuần. Đây là một tín hiệu chính sách rõ ràng về hướng đi tương lai của châu Âu trong lĩnh vực hydro và amoniac.
Từ hydro xám sang hydro xanh dương
Việc thu giữ CO₂ từ quá trình sản xuất hydro truyền thống mở ra một bước chuyển quan trọng:
- Hydro xám có thể được chuyển đổi thành hydro phát thải thấp
- Các nhà máy hiện hữu có thể tiếp tục vận hành nhưng đáp ứng tiêu chuẩn môi trường mới
Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh châu Âu đang tìm cách cân bằng giữa mục tiêu giảm phát thải và duy trì năng lực công nghiệp.
Cơ hội cho amoniac phát thải thấp tại chỗ
Một hệ quả trực tiếp là khả năng phát triển sản xuất amoniac phát thải thấp ngay tại châu Âu, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào nhập khẩu.
Châu Âu hiện đang đứng trước hai lựa chọn chiến lược:
Kịch bản 1:
Phụ thuộc lớn vào nhập khẩu amoniac xanh từ các quốc gia có lợi thế tài nguyên.
Kịch bản 2:
Xây dựng mô hình kết hợp:
- Sản xuất amoniac phát thải thấp trong nước dựa trên thu giữ carbon
- Đồng thời nhập khẩu amoniac xanh
Các dự án như tại Antwerp đang củng cố mạnh mẽ cho kịch bản thứ hai.
Vai trò của các cụm công nghiệp
Những cụm công nghiệp lớn như:
- Antwerp
- Rotterdam
- Ruhr
có thể trở thành:
- Trung tâm hydro phát thải thấp của châu Âu
- Nền tảng sản xuất amoniac phát thải thấp quy mô lớn
Lợi thế của các cụm này nằm ở hạ tầng sẵn có, khả năng tích hợp công nghiệp và kết nối với hệ thống lưu trữ CO₂ ngoài khơi.
Hạ tầng CO₂: yếu tố chiến lược mới
Trong cuộc đua giảm phát thải, hạ tầng CO₂ đang nổi lên như một yếu tố chiến lược không kém gì hạ tầng hydro.
Việc đầu tư vào thu giữ và lưu trữ carbon không chỉ giúp giảm phát thải mà còn kéo dài vòng đời của các tài sản công nghiệp hiện hữu, giảm áp lực đầu tư mới trong ngắn hạn.
Kết luận
Quyết định hỗ trợ dự án Kairos@C cho thấy châu Âu đang nghiêng về mô hình phát triển cân bằng: vừa thúc đẩy năng lượng sạch, vừa tận dụng hạ tầng công nghiệp hiện có.
Câu hỏi lớn đặt ra là liệu châu Âu sẽ phụ thuộc chủ yếu vào amoniac xanh nhập khẩu, hay xây dựng một hệ sinh thái nội địa dựa trên thu giữ carbon để duy trì tính cạnh tranh của sản xuất trong khu vực.
