Công ty Canada thử nghiệm khai thác hydrogen tự nhiên ở Saskatchewan: Bước đột phá tiềm năng cho năng lượng sạch
Ngày 15 tháng 8 năm 2026 | Annie Nguyễn
Thay vì sản xuất hydrogen từ nhiên liệu hóa thạch, một công ty Canada đang khoan thăm dò để khai thác hydrogen tự nhiên (còn gọi là hydrogen trắng) từ lòng đất ở quy mô thương mại. Max Power Mining, có trụ sở tại Regina, đang tiến hành khoan giếng thứ ba tại cấu trúc đá ngầm Lawson Complex ở miền nam Saskatchewan.
Hydrogen tự nhiên là gì và lợi thế của nó?
Hydrogen tự nhiên được tạo ra từ hai quá trình địa chất chính: phản ứng của oxy với đá giàu sắt ở nhiệt độ cao (quá trình serpentin hóa) và sự phân rã phóng xạ của uranium và thorium, tạo ra các hạt gamma phân tách nước ngầm thành hydrogen và oxy. Điểm hấp dẫn của loại hydrogen này là nó không cần trải qua quá trình sản xuất công nghiệp tốn nhiều năng lượng như hydrogen xám (từ khí tự nhiên) hay hydrogen xanh (điện phân nước). Việc khai thác chỉ đơn giản là giải phóng và thu giữ hydrogen từ các mỏ dưới lòng đất, hứa hẹn chi phí thấp hơn và lượng phát thải khí nhà kính tương đối thấp.
Tiềm năng và thách thức
Max Power tin rằng Lawson Complex có thể trở thành "hệ thống hydrogen tự nhiên quy mô lớn đầu tiên trên thế giới", với địa chất độc đáo của Saskatchewan cho phép hydrogen tích tụ trong các tầng cát xốp và được bịt kín bởi các lớp đá phiến và muối. Công ty đã ghi nhận dòng hydrogen tự nhiên chảy lên bề mặt từ giếng đầu tiên và ghi nhận hơn 800 mét "chỉ số hydrogen tự nhiên liên tục" từ giếng thứ hai.
Tuy nhiên, các chuyên gia như nhà địa chất Arnout Everts nhấn mạnh rằng việc tìm kiếm các mỏ hydrogen tự nhiên giàu có là rất khó do khí này cực kỳ dễ bay hơi, phản ứng mạnh và bị vi sinh vật tiêu thụ . Hiện tại, mỏ hydrogen tự nhiên duy nhất trên thế giới từng được phát triển là một giếng ở Mali, nhưng có sản lượng rất nhỏ . Everts cho rằng vẫn còn quá sớm để xác định liệu dự án này có thực sự tạo ra bước đột phá hay không, và cần thêm dữ liệu về trữ lượng, tốc độ dòng chảy và tính khả thi về kinh tế.
Vai trò đối với quá trình khử carbon
Hydrogen được coi là phân tử quan trọng để sản xuất amoniac, lọc dầu và hướng tới các nguồn năng lượng phi carbon hóa. Một nguồn cung hydrogen tự nhiên với chi phí cạnh tranh và lượng khí thải thấp có thể đóng góp đáng kể vào việc giảm phát thải trong các ngành công nghiệp khó giảm carbon như giao thông vận tải và sản xuất thép. Tuy nhiên, Everts cho rằng hiện chưa có dấu hiệu nào cho thấy các mỏ hydrogen trắng sẽ sớm được đưa vào khai thác trên quy mô đủ lớn để tác động có ý nghĩa đến quá trình khử carbon toàn cầu.
