SAS cảnh báo thiếu hụt nhiên liệu bay bền vững có thể đẩy ngành hàng không châu Âu vào khủng hoảng năng lượng mới
*Annie Nguyễn – 28/5/2026*
Ngày 30 tháng 4 năm 2026, hãng hàng không Scandinavian Airlines (SAS) đã công bố báo cáo "SAS Aviation Insights" với cảnh báo nghiêm túc: châu Âu đang đối mặt với nguy cơ thiếu hụt cơ cấu nghiêm trọng đối với nhiên liệu hàng không bền vững tổng hợp (e-SAF) ngay khi quy định ReFuelEU Aviation của Liên minh châu Âu bắt đầu có hiệu lực. Nếu không có giải pháp mở rộng sản xuất kịp thời, giá vé máy bay có thể tăng cao, nhiều đường bay bị cắt giảm và sự phụ thuộc năng lượng của châu Âu càng thêm sâu sắc.
Báo cáo mang tên "The Need for e-SAF in Scandinavia" chỉ ra một thực tế đáng báo động: nhu cầu e-SAF cho khu vực Scandinavia vào năm 2030 là 36.000 tấn, đến năm 2035 tăng lên hơn 160.000 tấn và đến năm 2040 là 330.000 tấn. Con số này tương đương với sản lượng của một nhà máy sản xuất chuyên dụng vào năm 2032, 2-3 nhà máy vào năm 2035 và khoảng 5 nhà máy vào năm 2040. Nhưng thực tế, hiện tại chưa có một cơ sở sản xuất e-SAF nào tại châu Âu đạt được Quyết định Đầu tư Cuối cùng (FID).
Ông Mads Brandstrup Nielsen, Phó Chủ tịch Cấp cao phụ trách Truyền thông, Quan hệ Công chúng và Phát triển Bền vững tại SAS, cảnh báo: "Những gì chúng tôi đang thấy là một lời nhắc nhở về mức độ dễ bị tổn thương của châu Âu trước các cú sốc nhiên liệu toàn cầu. Nếu chúng ta thất bại trong việc xây dựng sản xuất e-SAF nội địa, chúng ta có nguy cơ tạo ra một điểm yếu thứ hai, lần này là bên trong một hệ thống có quy định nơi nhu cầu được bắt buộc nhưng nguồn cung thì không."
Báo cáo cũng nêu rõ, trong một thị trường thiếu hụt cơ cấu, giá e-SAF được dự báo sẽ tiến gần đến mức chi phí không tuân thủ theo quy định của EU, cao gấp nhiều lần so với nhiên liệu hóa thạch hiện tại. Điều này có thể làm gia tăng đáng kể chi phí vận hành của các hãng hàng không, gây áp lực lên kết nối khu vực và dẫn đến giá vé cao hơn, mạng lưới đường bay yếu hơn cho doanh nghiệp, cũng như một sự phụ thuộc chiến lược mới khó có thể tháo gỡ sau này.
Báo cáo đưa ra hai kịch bản cho châu Âu: hoặc thu hẹp tham vọng theo ReFuelEU, làm chậm quá trình chuyển đổi phát thải ròng bằng 0 của ngành hàng không; hoặc tăng tốc sản xuất thông qua hỗ trợ chính sách có mục tiêu, ưu đãi đầu tư và phát triển cơ sở hạ tầng. SAS kêu gọi châu Âu cần quyết định nhanh chóng trong "cửa sổ cơ hội rất hẹp" để dẫn đầu hay đi theo làn sóng hàng không sạch tiếp theo.
Kết luận từ báo cáo: nếu không hành động khẩn cấp, châu Âu có nguy cơ tự khóa mình trong sự mất cân bằng dài hạn về sản xuất nhiên liệu hàng không bền vững, khiến ngành hàng không đối mặt với cả các cú sốc từ quy định lẫn thị trường.
