Đạo luật Tăng tốc Công nghiệp của EU: Bước tiến cho hydrogen nhưng vẫn thiếu tham vọng
Annie Nguyen | 9/3/2026
Liên minh châu Âu vừa công bố Đạo luật Tăng tốc Công nghiệp (Industrial Accelerator Act – IAA), một sáng kiến chính sách quan trọng nhằm thúc đẩy quá trình chuyển đổi công nghiệp sạch và củng cố năng lực cạnh tranh của châu Âu trong các công nghệ chiến lược như hydrogen, pin, năng lượng tái tạo và vật liệu ít carbon.
Theo Hiệp hội Hydrogen Europe, đạo luật mới là “một bước đi đúng hướng”, nhưng vẫn còn thiếu tham vọng và chưa tạo ra đủ tín hiệu thị trường để thúc đẩy đầu tư quy mô lớn vào các công nghệ hydrogen và các sản phẩm công nghiệp ít phát thải.
Đạo luật này được Ủy ban châu Âu công bố ngày 4/3/2026, nhằm hỗ trợ sản xuất công nghiệp “Made in Europe” cho các công nghệ sạch và giảm phụ thuộc vào chuỗi cung ứng bên ngoài. Các lĩnh vực được nhắm đến bao gồm thép, xi măng, nhôm, ô tô và các công nghệ net-zero như pin, điện phân hydrogen và năng lượng gió.
Hydrogen được chú ý nhưng hỗ trợ còn hạn chế
Hydrogen được coi là công nghệ chiến lược để khử carbon các ngành công nghiệp khó giảm phát thải như thép, hóa chất và vận tải nặng. Tuy nhiên, theo Hydrogen Europe, đạo luật hiện nay chủ yếu hỗ trợ hydrogen thông qua các thủ tục cấp phép và yêu cầu sản xuất trong EU, trong khi thiếu các biện pháp mạnh để tạo nhu cầu thị trường thực sự cho hydrogen và các sản phẩm liên quan.
Một ví dụ là quy định về đấu thầu và hỗ trợ sản xuất thiết bị điện phân. Sau khi luật có hiệu lực, các hệ thống điện phân được hỗ trợ tài chính phải sử dụng các thành phần chính có nguồn gốc từ EU. Tuy nhiên, các sản phẩm như e-fuels, phân bón hydrogen hay các dẫn xuất hydrogen lại không có cơ chế tạo cầu riêng trong luật này.
Thị trường “dẫn dắt” cho sản phẩm ít carbon vẫn yếu
IAA cũng đưa ra các yêu cầu về mua sắm công cho vật liệu ít carbon, ví dụ 25% thép ít phát thải trong các dự án xây dựng công. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng mức này quá thấp để tạo ra một thị trường đủ lớn thúc đẩy chuyển đổi công nghiệp.
Ngoài ra, việc thiếu định nghĩa rõ ràng cho các sản phẩm như thép ít carbon hoặc xi măng ít carbon cũng làm giảm sự chắc chắn cho các nhà đầu tư.
Cạnh tranh toàn cầu buộc EU phải hành động
Đạo luật được đưa ra trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt. Mỹ đã triển khai các ưu đãi lớn cho hydrogen thông qua Đạo luật Giảm lạm phát (IRA), trong khi Trung Quốc đang thống trị chuỗi cung ứng nhiều công nghệ năng lượng sạch.
Do đó, Hydrogen Europe kêu gọi các nhà lập pháp EU tăng cường tham vọng của IAA khi luật bước vào giai đoạn thảo luận tại Nghị viện và Hội đồng châu Âu. Tổ chức này cho rằng châu Âu cần các chính sách mạnh hơn để đảm bảo ngành công nghiệp hydrogen có thể phát triển, cạnh tranh và dẫn đầu toàn cầu.
Nếu được điều chỉnh đúng hướng, Đạo luật Tăng tốc Công nghiệp có thể trở thành nền tảng cho một chiến lược công nghiệp xanh mới của châu Âu – nơi hydrogen đóng vai trò trung tâm trong quá trình khử carbon của nền kinh tế.
