Daimler Truck và xe tải hydro thế hệ mới: Bước tiến hay sai lầm chiến lược?
Ngày 16 tháng 8 năm 2026 | Annie Nguyễn
Daimler Truck vừa công bố kế hoạch sản xuất hàng loạt nhỏ mẫu xe tải Mercedes-Benz NextGenH2 chạy bằng hydro lỏng từ cuối năm 2026, một động thái nhận được nhiều ý kiến trái chiều từ các chuyên gia trong ngành. Trong khi công ty kỳ vọng đây sẽ là bước đột phá cho vận tải đường dài không phát thải, nhiều nhà phân tích đặt câu hỏi về hiệu quả kinh tế và kỹ thuật của công nghệ này.
Trọng tâm tranh luận xoay quanh hiệu suất năng lượng tổng thể của chuỗi giá trị hydro lỏng. Một chuyên gia chỉ ra rằng tổn thất năng lượng tích lũy từ khâu điện phân (khoảng 30%), hóa lỏng (thêm 30%), bốc hơi trong quá trình vận chuyển và lưu trữ (khoảng 10%) cho đến hiệu suất của pin nhiên liệu (với tổn thất khoảng 50%) có thể dẫn đến hiệu suất tổng thể chỉ đạt khoảng 22%. Con số này đặt ra câu hỏi về tính hợp lý khi sử dụng điện tái tạo để sản xuất hydro lỏng thay vì sạc trực tiếp cho xe điện chạy pin.
Một vấn đề quan trọng khác được thảo luận là tác động môi trường của rò rỉ hydro. Hydro có chỉ số nóng lên toàn cầu (GWP100) là 11,6, có nghĩa là 1 kg hydro rò rỉ vào khí quyển có hiệu ứng nhà kính tương đương với 11,6 kg CO₂ trong một thế kỷ, do nó làm tăng tuổi thọ của khí mê-tan trong khí quyển. Điều này càng làm gia tăng lo ngại khi cơ sở hạ tầng cho hydro lỏng vẫn còn rất hạn chế, với chỉ một hoặc hai trạm tiếp nhiên liệu tại châu Âu, và không có động lực để xây dựng thêm khi nhu cầu chưa rõ ràng.
Đáng chú ý, dự án 100 xe tải hydro của Daimler Truck đang được tài trợ 226 triệu euro từ ngân sách nhà nước Đức, tương đương 2,26 triệu euro mỗi xe. Các nhà phê bình cho rằng nguồn vốn này có thể được sử dụng hiệu quả hơn để phát triển thị trường xe tải điện chạy pin (BEV), một phân khúc mà Daimler Truck đang có cơ hội lớn nhưng vẫn bỏ ngỏ. Họ gọi đây là một sai lầm chiến lược và chất vấn động cơ của các nhà hoạch định chính sách, khi ưu tiên trợ cấp cho công nghệ hydro dù hiệu suất thấp hơn nhiều so với xe điện.
Tuy nhiên, những người ủng hộ cho rằng công nghệ mở (technologieoffenheit) là cần thiết để đảm bảo an ninh năng lượng và đáp ứng các nhu cầu vận tải đa dạng, đặc biệt là cho các tuyến đường dài và tải trọng lớn. Họ khẳng định việc phát triển song song nhiều công nghệ, dù có thể kém hiệu quả trong ngắn hạn, sẽ tạo ra bức tranh toàn cảnh và các lựa chọn cần thiết cho một tương lai không carbon. Cuộc tranh luận này phản ánh cuộc chiến thực sự giữa các nền tảng công nghệ cạnh tranh, nơi mà lợi ích của các tập đoàn và định hướng chính sách sẽ định hình con đường dẫn đến nền kinh tế năng lượng bền vững.
